Goedendag: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 68 bajtów ,  2 lata temu
zupełne przeredagowanie z uźródłowieniem
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
m (Dodaję nagłówek przed Szablon:Przypisy)
(zupełne przeredagowanie z uźródłowieniem)
 
'''Goedendag''' ([[język niderlandzki|flam.]] „dzień dobry”) – [[średniowiecze|średniowieczna]] [[broń biała]] piechoty służąca do [[Walka wręcz|walki wręcz]].
'''Goedendag''' – [[broń biała]] służącą do [[Walka wręcz|walki wręcz]]. Składała się z drewnianego trzonu o długości do 150 [[centymetr]]ów rozszerzającego się ku górze, co nadawało mu kształt [[Maczuga (broń)|maczugi]]. Okuty na szczycie żelazną obręczą a jego zwieńczenie stanowił masywny metalowy szpikulec najczęściej o przekroju kwadratu<ref>[[Rzeczpospolita (gazeta)|Rzeczpospolita]]: [http://www.rp.pl/artykul/132024.html Arsenał minionych wieków]</ref>.
 
Była rodzajem [[maczuga (broń)|maczugi]] w kształcie drewnianego trzonu o długości do 150 [[centymetr]]ów, rozszerzającego się ku górze, z okutą [[głowica (broń biała)|głowicą]], zakończoną spiczastym ostrzem głęboko w niej osadzonym na [[trzpień|trzpieniu]]. Jako tania i prosta broń łącząca cechy maczugi i [[pika|piki]], używana była w zachodniej Europie przez oddziały mieszczan i formacje [[pospólstwo|plebejskie]] w XIV-XV wieku. Wiadomo, że skutecznie zastosowano ją np. w [[bitwa pod Courtrai|bitwie pod Courtrai]], gdzie złożone z doborowego [[rycerstwo|rycerstwa]] wojska [[Królestwo Francji (987–1791)|francuskie]] zostały rozgromione przez wyposażone w prostą broń (maczugi, topory, [[włócznia|włócznie]], piki) piesze oddziały [[Flamandowie|flamandzkich]] powstańców.
Goedendag najlepiej sprawdzał się w walce defensywnej. Rząd uzbrojonych w goedendagi [[Piechota|piechurów]] stojących za [[Pikinierzy|pikinierami]] mógł decydować o zwycięstwie.
 
W [[1302]] w [[Bitwa pod Courtrai|bitwie]] pod [[Kortrijk|Courtrai]] doborowa armia [[Królestwo Francji (987–1791)|francuska]] zrzeszającą kwiat [[Rycerstwo|rycerstwa]] europejskiego została rozgromiona przez tłum plebejuszy. Siły powstańców składające się z [[chłopi|chłopów]], [[Farbiarz|farbiarzy]], [[tkacz]]y i [[Rzeźnik|rzeźników]] flamandzkich uzbrojone były między innymi w goedendagi ale także [[topór|topory]], [[widły bojowe|widły]] i [[pika|piki]].
 
== Zobacz też ==
* [[Berdyszmorgensztern]]
* [[Gizarmawekiera]]
 
== PrzypisyBibliografia ==
* [[Włodzimierz Kwaśniewicz]]: ''Leksykon broni białej i miotającej''. Warszawa: Bellona, 2003, s. 72
{{Przypisy}}
* [[Rzeczpospolita (gazeta)|Rzeczpospolita]]: [http://www.rp.pl/artykul/132024.html Arsenał minionych wieków]
 
== Linki zewnętrzne ==
* De Liebaart: [http://www.liebaart.org/goeden_e.htm TheCharakterystyka Goedendagbroni na stronie De Liebaart] {{lang|en}}
 
[[Kategoria:Broń drzewcowa]]