Ozjasz Storch: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 63 bajty ,  1 rok temu
m
(zdjecie)
[[Plik:Funeral of Ozjasz Storch in Cieszyn (1938-11-28).jpg|thumb|240px|Pogrzeb Ozjasza Storcha w Cieszynie]]
== Życiorys ==
Urodził się około 1913/1914<ref name="ND1938-326">{{Cytuj pismo | tytuł = Na polu chwały. Dziś manifestacyjny pogrzeb bohaterskiego żołnierza-Żyda / Na posterunku: śmierć na polu chwały |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122143|czasopismo = [[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowy Dziennik]] | wolumin = Nr 326 | strony = 1, 2 | data = 28 listopada 1938 | url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122143}}</ref><ref name="ND1938-327">{{Cytuj pismo | tytuł = Symbol tej śmierci będzie zrozumiany... |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122145|czasopismo = [[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowy Dziennik]] | wolumin = Nr 327 | strony = 4 | data = 29 listopada 1938 | url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122145}}</ref>. Pochodził z [[Jarosław (województwo podkarpackie)|Jarosławia]]<ref name="ND1938-327" />. W dzieciństwie stracił oboje rodziców<ref name="ND1938-327" />. Miał dwóch braci (jednego z nich w 1938 wydalono z [[III Rzesza|III Rzeszy]])<ref name="ND1938-327" />. W latach 30. zamieszkał w [[Nowy Sącz|Nowym Sączu]], gdzie pracował jako urzędnik<ref name="ND1938-327" />. Był członkiem [[Betar]]u<ref name="CzopMroczkowski2017">{{cytuj pismo|autor=Edyta Czop|autor2=Krzysztof Mroczkowski|tytuł=Między mitycznym antysemityzmem, politycznym pragmatyzmem i sojuszem, którego oficjalnie nie było. Wybrane aspekty współpracy polskich władz wojskowych i żydowskiej prawicy w latach 1938–1944|czasopismo=UR Journal of Humanities and Social Sciences|wolumin=5|wydanie=4|rok=2017|strony=51–52|issn=25438379|doi=10.15584/johass.2017.4.2}}</ref>. Pod koniec 1938 planował wyemigrować z Polski do [[Urugwaj]]u, gdzie w [[Montevideo]] oczekiwała na niego żona<ref name="ND1938-327" />. Przed wyjazdem zameldował się jeszcze na ćwiczenia wojskowe<ref name="ND1938-327" />.
 
25 listopada 1938 jako strzelec rezerwy 1 Pułku Strzelców Podhalańskich zginął wraz ze [[Starszy szeregowy|starszym strzelcem]] Stanisławem Mlekodajem podczas potyczki [[Samodzielna Grupa Operacyjna „Śląsk”|Samodzielnej Grupy Operacyjnej „Śląsk”]] gen. [[Władysław Bortnowski|Władysława Bortnowskiego]], dokonującej zajęcia Zaolzia i okręgu Czadcy, z wojskami [[Druga Republika Czechosłowacka|czecho-słowackimi]] w trakcie zajmowania terenów w okolicy Czadcy (ranny został wówczas kpt. Misiński ze sztabu grupy operacyjnej)<ref>{{Cytuj pismo | tytuł = 2 żołnierzy poległo w starciu z Czechami |url = https://sbc.org.pl/publication/422159|czasopismo = Katolik | wolumin = Nr 272 | strony = 1 | data = 28 listopada 1938 | url = https://sbc.org.pl/publication/422159}}</ref><ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Trzej wojskowi polscy zabici przy przejmowaniu rejonu Czadcy i Jaworzyny |url = https://sbc.org.pl/publication/31789|czasopismo = Polonia | wolumin = Nr 5071 | strony = 1 | data = 28 listopada 1938 | url = https://sbc.org.pl/publication/31789}}</ref><ref>{{Cytuj pismo | tytuł = 1 oficer i 2 żołnierze polscy zabici w czasie zajmowania Czadeckiego i Jaworzyny |url = https://sbc.org.pl/publication/133851|czasopismo = Siedem Groszy | wolumin = Nr 327 | strony = 1 | data = 28 listopada 1938 | url = https://sbc.org.pl/publication/133851}}</ref><ref name="ND1938-326" />. W chwili śmierci miał 24<ref name="ND1938-326" /> liblub 25 lat<ref name="ND1938-327" />. Jego zwłoki przetransportowano do [[Cieszyn]]a, gdzie po uroczystym pogrzebie został pochowany 28 listopada 1938 na [[Nowy Cmentarz Żydowski w Cieszynie|Nowym Cmentarzu Żydowskim]]<ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Już wszystko, co nasze, zajęte. Nowa granica Państwa Polskiego w rejonie Czaczy i Jaworzyny. Niestety, nie obeszło się bez ofiar |url = https://sbc.org.pl/publication/386633|czasopismo = Kurier Wieczorny | wolumin = Nr 321 | strony = 1 | data = 28 listopada 1938 | url = https://sbc.org.pl/publication/386633}}</ref><ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Pogrzeb żołnierzy poległych w rejonie Czaczy |url = https://sbc.org.pl/publication/133852|czasopismo = Siedem Groszy | wolumin = Nr 328 | strony = 5 | data = 29 listopada 1938 | url = https://sbc.org.pl/publication/133852}}</ref>. Pogrzeb przeprowadził [[rabin]] [[Aron Eisenstein]], a brali w nim udział m.in. gen. [[Władysław Bortnowski]], płk [[Józef Kustroń]], płk [[Stefan Szlaszewski]], płk [[Mikołaj Bołtuć]] oraz wicewojewoda katowicki dr [[Tadeusz Saloni]] i burmistrz miasta Cieszyna [[Rudolf Halfar]], prezes gminy żydowskiej w Cieszynie dr Sanhaus<ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Ostatnia droga bł. p. kaprala Ozjasza Storcha |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122149|czasopismo = [[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowy Dziennik]] | wolumin = Nr 329 | strony = 3 | data = 1 grudnia 1938 | url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122149}}</ref>. Decyzją Gminy Żydowskiej w Cieszynie przeznaczono Storchowi miejsce pochówku w alei zasłużonej cmentarza żydowskiego<ref name="ND1938-326" />.
 
Storch został pośmiertnie awansowany na stopień [[kapral]]a<ref name="ND1938-326" />. Podczas pogrzebu trumna z jego ciałem została udekorowana przez gen. Bortnowskiego [[Krzyż Walecznych|Krzyżem Walecznych]] i [[Krzyż Zasługi za Dzielność|Krzyżem Zasługi za Dzielność]]<ref>{{Cytuj pismo |nazwisko = |imię = |tytuł = Pogrzeb ofiar |url = https://crispa.uw.edu.pl/object/files/208143/display/Default |czasopismo = Kurjer Warszawski |wolumin = 328 |wydanie = |strony = 7 |data = 1938-11-29 |miejsce = Warszawa}}</ref><ref>{{Cytuj pismo |nazwisko = |imię = |tytuł = Uroczysty pogrzeb żołnierzy |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/publication/101596/edition/94635/content |czasopismo = Gazeta Lwowska |wolumin = 272 |wydanie = |strony = 1 |data = 1938-11-30 |miejsce = Lwów}}</ref><ref name="ND1938-326" /><ref name="ND1938-327" />.
 
Jego śmierć i pogrzeb były szeroko opisywane w ówczesnej prasie i wykorzystywane do celów propagandowych jako przykład zgodnego współżycia narodowości zamieszkujących [[II Rzeczpospolita|Rzeczpospolitą]]<ref>{{Cytuj pismo |nazwisko = |imię = |tytuł = Zajścia na granicy polsko-czechosłowackiej |url = https://www.sbc.org.pl/dlibra/publication/271031/edition/256393/content |czasopismo = Gwiazdka Cieszyńska |wolumin = 92 |wydanie = |strony = 1 |data = 1938-11-29 |miejsce = Cieszyn}}</ref><ref>{{Cytuj pismo |nazwisko = |imię = |tytuł = Krwawe starcie na granicy polsko-czeskiej |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/Content/527181/NDIGCZAS025446_78882208.pdf |czasopismo = Expres Zagłębia |wolumin = 327 |wydanie = |strony = 1 |data = 1938-11-28 |miejsce = Sosnowiec}}</ref><ref>{{Cytuj pismo |nazwisko = |imię = |tytuł = W rejonie Jaworzyny i rejonie Czadcy w utarczce z Czechami zginął major i dwóch strzelców |url = http://kpbc.umk.pl/Content/189914/publikacja38273.pdf |czasopismo = Dziennik Bydgoski |wolumin = 273 |wydanie = |strony = 1 |data = 1938-11-29 |miejsce = Bydgoszcz}}</ref><ref name="ND1938-326" /><ref name="ND1938-327" />. W nawiązaniu do śmierci żydowskiego żołnierza Wojska Polskiego Apolinary Hartglas na łamach „[[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowego Dziennika]]” poruszył temat równości ofiary za Polskę żołnierza polskiego i żydowskiego<ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Numerus non clausus |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122149|czasopismo = [[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowy Dziennik]] | wolumin = Nr 329 | strony = 5 | data = 1 grudnia 1938 | url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122149}}</ref>. W wymowie dwóch zgonów (Polaka i Żyda) pisał publicysta B.W. Święcicki na łamach „[[Przegląd Powszechny|Przeglądu Powszechnego]]”<ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Przegląd prasy. Wymowa dwóch zgonów |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122155|czasopismo = [[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowy Dziennik]] | wolumin = Nr 332 | strony = 4 | data = 29 listopada 1938 | url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122155}}</ref>. Ofiara Ozjasza Storcha była przyrównywana do śmierci innego polskiego Żyda, Karola Zellermayera, zmarłego niedługo wcześniej<ref name="ND1938-326" />.
 
Na początku 1939 na posiedzeniu zarządu głównego Związku Kombatantów postanowiono ufundować na granicy polsko-czeskiej pomnik upamiętniający Ozjasza Storcha<ref>{{Cytuj pismo | tytuł = Pomnik ku czci bohaterskiego żołnierza żydowskiego |url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122145|czasopismo = [[Nowy Dziennik (Kraków)|Nowy Dziennik]] | wolumin = Nr 38 | strony = 15 | data = 7 lutego 1939 | url = https://jbc.bj.uj.edu.pl/publication/122145}}</ref>.
 
Lokalizacja miejsca pochówku Storcha na Nowym Cmentarzu Żydowskim w Cieszynie jest obecnie nieznana.