Rewolucja francuska: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 346 bajtów ,  2 lata temu
→‎Stosunek do Kościoła: Trudno, żeby proces społeczny i to ewoluujący miał cel. Ani artykuł główny, ani Duncun i en.wiki nie podają, żeby Wielka Trwoga była krwawa
(→‎Deklaracja Praw: {{osobny artykuł|Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela}})
(→‎Stosunek do Kościoła: Trudno, żeby proces społeczny i to ewoluujący miał cel. Ani artykuł główny, ani Duncun i en.wiki nie podają, żeby Wielka Trwoga była krwawa)
=== Stosunek do Kościoła ===
{{osobny artykuł|Sytuacja Kościoła katolickiego we Francji w czasie rewolucji francuskiej}}
[[Plik:Temple of Reason Strasbourg 1793-1794.jpg|thumb|200px|Kościół przekształcony w Świątynię Rozumu]]
W przededniu rewolucji, pod wpływem idei Oświecenia zmniejszała się [[religia|religijność]] społeczeństwa francuskiego. Zaczęło brakować księży i duchownych, co prowadziło do pustoszenia klasztorów. Stąd też wiele klasztorów posłużyło rewolucyjnym klubom politycznym za siedziby. Rosła natomiast liczba członków [[loża wolnomularska|lóż wolnomularskich]], które to prowadziły [[Antyklerykalizm|antyklerykalną]] działalność.
 
Rewolucja miała znieść katolicyzm we Francji. Pierwszym aktem tego procesu były wydarzenia ''Wielkiej Trwogi'', gdy chłopi zabili około tysiąca księży. Palono klasztory, plebanie, kościoły i należące do katolickich dostojników pałace i gospodarstwa. Dekret Konstytuanty z 5 sierpnia 1789 roku znosił m.in. dziesięcinę, kapłańskie przywileje i chłopskie powinności względem Kościoła. Duchowieństwo – podobnie jak szlachta – zostało opodatkowane. Gdy ''Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela'' ustanowiła [[Wolność religijna|wolność wyznania]], masowo porzucano wiarę katolicką. 2 grudnia 1789 roku Konstytuanta wydała dekret [[Sekularyzm|sekularyzacyjny]]. Na jego mocy państwo przejęło wszystkie posiadłości kościelne. W ramach rekompensaty księża otrzymywali pensje wypłacane przez rząd. 13 lutego 1790 roku Zgromadzenie Narodowe Konstytucyjne zlikwidowało wszystkie [[zakon]]y i unieważniło śluby zakonne.
 
2712 listopadalipca tego samego roku1790 deputowani uchwalili tzw. [[konstytucja cywilna kleru|ustawękonstytucję cywilną o duchowieństwiekleru]]. Zobowiązywała ona wszystkich księży do złożenia przysięgi na przestrzeganie obowiązujących we Francji praw. Tym, którzy odmówiliby takiej deklaracji, miano pozbawiać urzędu. Wielu księży odmawiało złożenia przysięgi. Liczyli oni na interwencję z zagranicy. Interweniował jedynie papież – Pius VI, potępiając 10 marca 1791 roku ustawę cywilną o duchowieństwie. Zabronił także biskupom nakładania [[Kara kościelna|cenzur]] na niezaprzysiężonych księży. Konstytuanta odpowiedziała zajęciem enklawy Państwa Kościelnego w Awinionie. Ponieważ biskupi zwykle dochowywali papieskiego zakazu, deputowani Legislatywy wydali 9 listopada prawo, które nakazywało identyfikację i deportację wszystkich niezaprzysiężonych księży. 26 sierpnia 1792 roku Legislatywa wydała dekret, który za niezłożenie przysięgi karał pozbawieniem wolności. Część księży złożyła przysięgę na konstytucję, która dokonywała [[rozdział państwa od kościoła|rozdziału Kościoła od państwa]] i czyniła z Francji państwo [[Laicyzm|laickie]]. Zgodnie z nią m.in. państwo zaprzestało wypłacania pensji duchowieństwu. Około 300 uwięzionych księży zostało zabitych w Paryżu przez sankiulotów w czasie ''mordów wrześniowych''. Kościół katolicki został odsunięty od władzy.
 
Herbertyści na czele z Pierre’em Gaspardem Chaumettem i Jakiem René Hébertem, popierani przez sankiulotów, propagowali [[ateizm|poglądy ateistyczne]]. W tych postulatach wspierali ich ''wściekli'', którym przewodził ksiądz [[Jacques Roux]]. W październiku 1793 roku rozpoczęto akcje niszczenia kościołów, oznak kultu: obrazów, pomników, rzeźb, relikwii. Część kościołów zamieniono na [[kult Rozumu|Świątynie Rozumu]], m.in. paryskie [[Katedra Notre-Dame w Paryżu|Notre-Dame]] i Temple. Odbywały się tam uroczystości ''na cześć Rozumu'', podczas których na ołtarzach występowały półnagie kobiety mające być [[alegoria|alegorią]] rewolucyjnych [[cnota|cnót]].
W listopadzie sankiuloci zniszczyli królewskie groby w [[Bazylika Saint-Denis|Bazylice Saint-Denis]]. Do [[Sekwana|Sekwany]] wrzucone zostały m.in. szczątki [[Ludwik XIV|Ludwika XIV]].
 
Jednym z haseł powstania szuanów była obrona Kościoła przed rewolucją, jako że większość mieszkańców Wandei była katolikami. Chaumette i Fouché (dawniej katecheta) zaczęli zabijanie i prześladowanie każdego, kto deklarował się jako chrześcijanin. Brutalna dechrystianizacyjna działalność była głównym powodem rozbicia ugrupowania hebertystów przez jakobinów i dantonistówżyrondystów.
 
Robespierre zwrócił duchowieństwu większość kościołów. Wkrótce wprowadził [[Kult Istoty Najwyższej]], który nie przewidywał istnienia świątyń. 7 maja 1794 roku mówił w Konwencie: