Isisfordia: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 1965 bajtów ,  1 rok temu
drobne merytoryczne
m (Poprawiam Szablon:Przypisy i dodaję nagłówek)
(drobne merytoryczne)
 
{{Zwierzę infobox
|nazwa zwyczajowałacińska = ''Isisfordia''
|nazwa łacińska =
|TSN =
|zoolog = Salisbury ''et al.'', 2006
|okres istnienia = {{okres istnienia grupy organizmów 2|98|95}}
|grafika = Isisfordia.jpg
{{Wstaw takson|[[Mesoeucrocodylia]]}}
{{Wstaw takson|[[Neosuchia]]}}
|rodzina = [[Susisuchidae]]
|rodzaj = '''''Isisfordia'''''
|autor rodzaj = Salisbury ''et al.'', 2006
|synonimy =
|ranga podtaksonu = [[Gatunek (biologia)|Gatunki]]
|podtaksony =
* ''I. duncani'' <small>Salisbury ''et al.'', 2006 ([[gatunek typowy|typowy]])</small>
* ''I. selaslophensis'' <small>(Etheridge, 1917)</small>
* ''I. duncani'' <small>Hart '' et al.'', 2019</small>
|wikispecies =
|commons = Category:Isisfordia
}}
'''''Isisfordia''''' – [[rodzaj (biologia)|rodzaj]] niewielkiego [[krokodylomorfy|krokodylomorfa]] z grupy [[Neosuchia]] żyjącego na przełomie [[kreda wczesna|wczesnej]] i [[kreda późna|późnej kredy]] na obecnych terenach [[Australia|Australii]]. Został opisany w 2006 roku przez Stevena Salisbury'ego i współpracowników w [[holotyp|oparciu]] o niemal kompletny szkielet pozaczaszkowy (QM F36211). Oprócz holotypu odnaleziono również czaszkę, żuchwę i niekompletny szkielet. [[Skamieniałości]] pochodzą z osadów formacji Winton w środkowo-zachodnim [[Queensland]]zie, datowanych na [[alb (geologia)|alb]] lub [[cenoman]], około 95–98 mln lat. W porównaniu do współczesnych [[krokodyle|krokodyli]] ''Isisfordia'' osiągała niewielkie rozmiary – holotyp, będący prawdopodobnie dorosłym osobnikiem, mierzył około 1,1&nbsp;m długości. Rostrum było długie, szerokie i spłaszczone grzbietowo-brzusznie, czym przypominało występujące u krokodylomorfów z rodzaju ''[[Stomatosuchus]]''. U holotypu zachowało się dziewięć [[kręg]]ów szyjnych, piętnaście grzbietowych, dwa krzyżowe i co najmniej dwadzieścia osiem ogonowych. Wszystkie z wyjątkiem krzyżowych są lekko przodowklęsłe. Skóra i [[łuska (zoologia)|łuski]] są podobne do występujących u pozostałych przedstawicieli Eusuchia nienależących do [[Gavialoidea]]. Tarcza karkowa była oddzielona od grzbietowej i składała się z co najmniej czterech par nachodzących na siebie [[osteodermy|osteoderm]]. JednąZa jedną z najistotniejszych cech isisfordii jestuważano otwór [[nozdrza tylne|nozdrzy tylnych]] całkowicie otoczony [[kość skrzydłowa|kośćmi skrzydłowymi]], długo uznawany za cechę diagnostyczną kladu [[Eusuchia]]{{r|rspb06}}, jednak późniejsze analizy wykazały, że przednie krawędzie nozdrzy tylnych były tworzone przez kości podniebienne, a nie skrzydłowe{{r|TP2015}}.
 
Według analizy przeprowadzonej przez Salisbury'ego i współpracowników (2006) ''Isisfordia'' jest [[grupa siostrzana|taksonem siostrzanym]] do [[klad]]u obejmującego ''[[Hylaeochampsa]]'' i krokodyle{{r|rspb06}}, z kolei w analizie przeprowadzonej przez Pola i in. (2009) zajmowała dwie różne pozycje – kiedy uwzględniano rodzaj ''[[Susisuchus]]'', na kladogramie ''Isisfordia'' znajdowała się w pozycji siostrzanej do rodzajów ''[[Shamosuchus]]'' i ''[[Rugosuchus]]'', natomiast kiedy ''Susisuchus'' nie był uwzględniany połowa najbardziej [[parsymonia|parsymonicznych]] drzew wskazywała, że ''Isisfordia'' jest taksonem siostrzanym do kladu obejmującego ''Hylaeochampsa'' i krokodyle, podczas gdy druga połowa preferowała identyczną topologię jak wówczas, gdy uwzględniono ''Susisuchus''{{r|PTN09}}. Według definicji Eusuchia przedstawionej przez [[Christopher Brochu|Christophera Brochu]] w 1999 roku ''Isisfordia'' nie należy do tej grupy, jednak Salisbury i współautorzy stwierdzili, że cechy kluczowe dla Eusuchia pojawiły się wcześniej niż ''Hylaeochampsa'', już u isisfordii, w związku z czym może być ona uznana za najbardziej [[klad bazalny|bazalnego]] przedstawiciela tego kladu{{r|rspb06}}. W 2008 roku Martin i [[Michael J. Benton|Benton]] przedstawili taką definicję filogenetyczną Eusuchia, zgodnie z którą ''Isisfordia'' należy do tej grupy ''ex definitione''{{r|JEMMJB}}. Analiza filogenetyczna przeprowadzona przez Turnera i Pritcharda (2015) wskazuje na bliskie pokrewieństwo z ''Susisuchus'', jednak klad obejmujący te dwa taksony nie jest siostrzany do Eusuchia, lecz zajmuje bardziej bazalną pozycję wewnątrz Neosuchia{{r|TP2015}}.
 
Nazwa [[gatunek typowy|gatunku typowego]], ''Isisfordia duncani'', pochodzi od nazwy hrabstwa [[Isisford]]u, na terenie którego odnaleziono jego skamieniałości, oraz nazwiska Iana Duncana, który odkrył holotyp{{r|rspb06}}. W 2019 roku opisano drugi gatunek należący do tego rodzaju – ''I. molnari'' z [[cenoman|cenomańskich]] osadów formacji Griman Creek w [[Nowa Południowa Walia|Nowej Południowej Walii]]{{r|molnari}}. Do rodzaju ''Isisfordia'' przypisano także gatunek ''I.&nbsp;selaslophensis'' (opisany początkowo jako ''Crocodylus (Bottosaurus) selaslophensis''), pochodzący z tej samej formacji, co ''I. molnari''. Niewykluczone, że te dwa taksony są [[synonim (taksonomia)|synonimami]], jednak brak porównywalnego materiału utrudnia weryfikację tej hipotezy{{r|Hart2020}}.
 
== Przypisy ==
{{Przypisy|
<ref name=rspb06>{{Cytuj pismo |autor=Steven W. Salisbury, Ralph E. Molnar, Eberhard Frey, Paul M. A. Willis |tytuł=The origin of modern crocodyliforms: new evidence from the Cretaceous of Australia |czasopismo=Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences |wolumin=273 |wydanie=1600 |strony=2439–2448 |rok=2006 |doi=10.1098/rspb.2006.3613 |język=en}}</ref>
<ref name=PTN09>{{Cytuj pismo |autor=Diego Pol, Alan H. Turner, Mark A. Norell |tytuł=Morphology of the Late Cretaceous crocodylomorph </em>''Shamosuchus djadochtaensis'' and a discussion of neosuchian phylogeny as related to the origin of Eusuchia |czasopismo=Bulletin of the American Museum of Natural History |wolumin=324 |strony=1–103 |rok=2009 |url=http://hdl.handle.net/2246/5977 |doi=10.1206/0003-0090-324.1.1 |język=en}}</ref>
<ref name=JEMMJB>{{Cytuj pismo |autor=Jeremy E. Martin, Michael J. Benton |tytuł=Crown clades in vertebrate nomenclature: correcting the definition of Crocodylia |czasopismo=Systematic Biology |wolumin=57 |wydanie=1 |strony=173–181 |rok=2008 |doi=10.1080/10635150801910469 |język=en}}</ref>
<ref name=TP2015>{{Cytuj pismo |autor=Alan H. Turner, Adam C. Pritchard |tytuł=The monophyly of Susisuchidae (Crocodyliformes) and its phylogenetic placement in Neosuchia |czasopismo=PeerJ |oznaczenie=3, e759 |rok=2015 |doi=10.7717/peerj.759 |język=en}}</ref>
<ref name=molnari>{{Cytuj pismo |autor=Lachlan J. Hart, Phil R. Bell, Elizabeth T. Smith, Steven W. Salisbury |tytuł=''Isisfordia molnari'' sp. nov., a new basal eusuchian from the mid-Cretaceous of Lightning Ridge, Australia |czasopismo=PeerJ |oznaczenie=7, e7166 |rok=2019 |doi=10.7717/peerj.7166 |język=en}}</ref>
<ref name=Hart2020>{{Cytuj pismo |autor=Lachlan J. Hart |tytuł=Taxonomic clarifications concerning the crocodyliform genus ''Isisfordia'' |czasopismo=PeerJ |oznaczenie=8, e8630 |rok=2020 |doi=10.7717/peerj.8630 |język=en}}</ref>
}}
 
{{Krokodylomorfy}}
 
23 925

edycji