Hatteria: Różnice pomiędzy wersjami

Rozmiar się nie zmienił ,  2 lata temu
drobne redakcyjne
(o)
(drobne redakcyjne)
 
=== Zasięg występowania i zagrożenia ===
Zasięg występowania hatterii był długo ograniczony do 32 przybrzeżnych wysp wolnych od [[ssaki|ssaków]]{{r|doc}}. Na wyspy te trudno jest się dostać<ref name=Lutz5960>{{Cytuj książkę |autor=Dick Lutz |rok=2006 |tytuł=Tuatara: A Living Fossil |miejsce=Salem, Oregon |wydawca=DIMI PRESS |strony=59–60}}</ref>, więc skolonizowało je niewiele gatunków, co dowodzi, że niektóre zwierzęta niewystępujące na tych wyspach mogły powodować zanikanie hatterii na lądzie stałym. Niedawno jednak [[szczur polinezyjski]] (kiore, ''Rattus exulans'') zasiedlił niektóre spośród tych wysp – populacje hatterii utrzymały się, jednak gady zaprzestały rozmnażania{{r|Crook|CDH95}}. Na wyspach zasiedlonych przez szczury tuatary były także znacznie rzadsze{{r|CDH95}}. Badania wykazały, iż obecność szczurów pacyficznych nie wpływa jednak negatywnie na wielkość nowo wyklutych hatterii ani wskaźnik samic noszących jaja. Gady żyjące na wyspach, na których występowały również kiore, są w zdecydowanie gorszej kondycji niż występujące na wyspach wolnych od szczurów. [[Przyrost naturalny]] hatterii jest zredukowany w obecności ''Rattus exulans''. Możliwe, iż obecność szczurów pacyficznych negatywnie wpływa na wykluwalność jaj oraz kondycję nowo wyklutych hatterii{{r|sfc153}}., Którektóre niekiedy polują na młode tuatary{{r|csa}}, a także współzawodniczą z dorosłymi o pokarm, jak np. ptaki morskie{{r|BCS00}}. Zagrożeniem jest też ocieplenie klimatu, które zaburza strukturę płciową populacji, sprawiając, że z jaj wykluwa się więcej samców niż samic{{r|tylkosamce|Mitchelletal10}}.
 
Niedawne odkrycia młodych hatterii na Nowej Zelandii dowodzą, że próby [[reintrodukcja|reintrodukcji]] tuatar przynoszą pewne efekty. Ogólną liczebność hatterii wszystkich gatunków i podgatunków ocenia się na ponad 60&nbsp;000 osobników{{r|Cree}}, lecz mniej niż 100&nbsp;000{{r|TeAra}}, a według innych źródeł liczba dorosłych osobników nie przekracza 20&nbsp;000 i jest względnie stała{{r|statusNZ09}}. W [[Czerwona księga gatunków zagrożonych|Czerwonej księdze gatunków zagrożonych]] ''Sphenodon punctatus'' jest uważany obecnie za [[gatunek najmniejszej troski]]<ref name=spIUCN>{{IUCN |id=20613 |nazwa=Sphenodon punctatus |data=2 września 2012}}</ref>, a ''S. guntheri'' – za [[gatunek zagrożony|zagrożony]]<ref name=sgIUCN>{{IUCN |id=20612 |nazwa=Sphenodon guntheri |data=2 września 2012}}</ref>, jednak oba te statusy zostały nadane w 1996 roku i wymagają aktualizacji. Z kolei według kryteriów New Zealand Threat Classification System (NZTCS) hatteria (traktowana tam jako jeden gatunek) należy do kategorii „narażonych” (''At Risk''), a wewnątrz niej do „reliktowych”, z powodu ograniczonego zasięgu (poniżej 1000&nbsp;km²). W przypadku niepodjęcia działań ochronnych prawdopodobne jest zaklasyfikowanie jej do kategorii bardziej zagrożonych gatunków{{r|statusNZ09}}.