Awalokiteśwara: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 60 bajtów ,  1 rok temu
m
→‎Historia: drobne redakcyjne, drobne techniczne
(drobne techniczne)
m (→‎Historia: drobne redakcyjne, drobne techniczne)
 
== Historia ==
KiedyDokładnie nie wiadomo, kiedy rozpoczął się kult Awalokiteśwary w Indiach dokładnie nie wiadomo. Prawdopodobnie po raz pierwszy imię tego bodhisattwy pojawia się w ''[[Suvarṇaprabhāsa sūtra]]'', jednak trudno jest określić datę powstania tej [[sutra|sutry]]. Można być pewnym,Na żepewno istniała już w I w. skoro jeden z pierwszych propagatorów buddyzmu w Chinach – [[Kaśjapa Matanga|Kāśyapa Mātaṇga]] – prowadził dyskusję na temat tej sutry jeszcze w Indiach, przed przybyciem do Chin{{odn|Getty|1988|s=58}}.
 
W północnych Indiach kult tego bodhisattwy rozwinął się ok. III w i osiągnął apogeum w VII w. Notują to w swoich dziełach chińscy podróżnicy po Indiach – [[Faxian]] i [[Xuanzang]]. Obaj zresztą darzyli Awalokiteśwarę wielkim szacunkiem{{odn|Getty|1988|s=58}}. Jednak od VIII w. buddyzm zaczął tracić w Indiach popularność i po zniszczeniach ostoi buddyzmu – [[klasztor buddyjski|klasztorów]] – przez muzułmanów, praktycznie w XII w. zniknął.
Kult Awalokiteśwary został w połowie VII w. wprowadzony do [[Tybet (region)|Tybetu]] przez króla [[Songcen Gampo|Songcena Gampo]]. Wkrótce stał się tam najpopularniejszym ze wszystkich buddów i bodhisattwów. Traktowano go i traktuje się go dalej jako przedstawiciela Buddy i strażnika wiary buddyjskiej. I jego kult będzie zapewne istniał do pojawienia się [[Budda Maitreja|Maitrei]] na ziemi{{odn|Blofeld|1988|s=39}}.
 
Zarówno w Indiach jak i w Tybecie Awalokiteśwara był zawsze identyfikowanyprzedstawiany pod postacią męską. Gdy bodhisattwa ten został wprowadzony do Chin, również obdarzony był męską postacią. Faxian i Xuanzang także nie znali go jeszcze w postaci żeńskiej. Jednak prawdopodobnie pierwsze wyobrażenia Awalokiteśwary w postaci żeńskiej pojawiły się w Chinach w VII w. a w wieku XII były już powszechne – także w Korei i Japonii{{odn|Blofeld|1988|s=40}}.
 
Ilość wyobrażeń poszczególnych buddów i bodhisattwów przedstawionych np. w grotach [[Groty Dziesięciu Tysięcy Buddów|Longmen]], informuje o ich popularności w różnych okresach. Znajduje się tam najwięcej wyobrażeń Buddy Amitabhy – 222. Awalokiteśwara jest reprezentowany przez 197 wyobrażeń. Budda Siakjamuni występuje w 94 wyobrażeniach, a Maitreja – w 62.
Na powstanie żeńskiej formy tego bodhisattwy złożyły się dwie postacie; jedna z [[panteon]]u tybetańskiego, druga z legendy chińskiej. W buddyzmie tybetańskim boską emanacją bodhisattwy Awalokiteśwary jest [[Tārā (buddyzm)|Tara]], która jest bóstwem żeńskim. Legenda chińska związana była z Miao Shan – mniszką-księżniczką.
 
'''Schemat powstania żeńskiej formy bodhisattwy'''
'''[[oświecenie (religie Wschodu)|BODHI]]'''
'''BUDDA [[Amitabha|AMITABHA]]'''
(pierwotne wcielenie zasady współczucia)
'''BODHISATTWA AWALOKITEŚWARA'''
(wtórne wcielenie zasady współczucia)
'''TARA''' '''MIAO SHAN'''
21 588

edycji