Gniezno: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 67 bajtów ,  6 miesięcy temu
brak opisu edycji
m (→‎Zabytki: drobne redakcyjne, drobne merytoryczne)
Znaczniki: VisualEditor Z internetu mobilnego Z wersji mobilnej
Największym zabytkiem jest [[Bazylika prymasowska Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gnieźnie|Katedra Gnieźnieńska]] wraz ze [[Wzgórze Lecha (Gniezno)|Wzgórzem Lecha]]. W katedrze znajdują się [[Drzwi Gnieźnieńskie]] przedstawiające życiorys [[święty Wojciech|św. Wojciecha]], Srebrny [[Relikwiarz]] tego świętego oraz dwa portale gotyckie. Ponadto [[nawa]] główna katedry otoczona jest czternastoma [[kaplica]]mi, w których pochowano dawnych metropolitów gnieźnieńskich. W podziemiach katedry można zobaczyć m.in. najstarszy w Polsce napis nagrobkowy z ok. 1006, odkryte podczas badań archeologicznych relikty budowli kamiennej z końca IX wieku, a także fragmenty murów bazyliki Mieszka I. Przy katedrze, na Wzgórzu Lecha znajduje się [[Kolegiata]] – zespół średniowiecznych budynków wraz z [[Kościół św. Jerzego w Gnieźnie|Kościołem św. Jerzego]] oraz budynkiem Muzeum Archidiecezjalnego, w którym znajduje się m.in. skarbiec katedralny, który obok jasnogórskiego i krakowskiego jest najbogatszym skarbcem katedralnym w Polsce, oraz [[Archiwum Archidiecezjalne w Gnieźnie|Archiwum Archidiecezjalne]], posiadające jeden z najstarszych i najzasobniejszych w kraju zbiorów muzykaliów, kartografii, rubryceli, schematyzmów diecezjalnych i zakonnych oraz ikonografii.
 
W pobliżu katedry, w północnej części rynku, mieści się [[Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Antoniego w Gnieźnie|Kościół Wniebowzięcia NMP i św. Antoniego]] i [[klasztor]] [[Zakon Braci Mniejszych|oo. franciszkanów]], ufundowany przez [[Przemysł II|Przemysła II]] ok. 1270, z grobem [[Jolenta Helena|bł. Jolenty]]. Klasztor wybudowany został w stylu gotyckim i o wystroju barokowym. Na północ od klasztoru znajduje się budynek Gimnazjum nr 1 im. Zjazdu Gnieźnieńskiego, w którym w latach 1906–1907 odbywał się strajk szkolny. Oba zabytki oddziela Dolina Pojednania, w której podczas II Zjazdu Gnieźnieńskiego zasadzono drzewa pokoju. Rośliny wsadzili politycy z kilku krajów Europy ([[Miloš Zeman]] z [[Czechy|Czech]], [[Gerhard Schröder]] z [[Niemcy|Niemiec]], [[Jerzy Buzek]] z Polski, [[Mikuláš Dzurinda]] ze [[Słowacja|Słowacji]] i [[Viktor Orbán]] z [[Węgry|Węgier]]). Całość ma symbolizować zjednoczenie Europy<ref>{{Cytuj |tytuł = Gniezno – zwiedzanie, zabytki i atrakcje turystyczne |data = 2019-05-22 |data dostępu = 2019-08-09 |opublikowany = Podróże po Europie |url = https://www.podrozepoeuropie.pl/gniezno-zwiedzanie/ |język = pl}}</ref>. Tuż obok szkoły mieści się [[Kościół św. Jana Chrzciciela w Gnieźnie|Kościół św. Jana Chrzciciela]] wraz z klasztorem bożogrobców, a także sąd rejonowy z 1870 wzniesiony na miejscu zburzonego decyzją władz zaborczych klasztoru Klarysek – jest to miejsce procesu uczestników [[Strajk dzieci wrzesińskich|strajku szkolnego we Wrześni]].
 
Od południowej strony Wzgórza Lecha mieści się [[klasycyzm|klasycystyczna]] Rezydencja Metropolitów Gnieźnieńskich i Prymasów Polski oraz Rezydencja sufraganów gnieźnieńskich z 1 połowy XIX w. Od strony zachodniej katedry mieści się Plac św. Wojciecha, niedaleko od niego jest [[Prymasowskie Wyższe Seminarium Duchowne w Gnieźnie|Prymasowskie Wyższe Seminarium Duchowne]] z 1782. Do zabytków sakralnych Gniezna zalicza się także [[Kościół Świętej Trójcy w Gnieźnie|Kościół św. Trójcy]] – [[Kościół farny|farny]] – w stylu barokowym, w którego pobliżu znajdują się fragmenty muru obronnego, [[Kościół bł. Michała Kozala w Gnieźnie|Kościół bł. Michała Kozala]] wraz ze [[Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych Dziekanka|szpitalem ''Dziekanka'']] oraz pięć innych kościołów. Na terenie [[parafia bł. Michała Kozala w Gnieźnie|parafii bł. Michała Kozala]] mieści się cmentarz, na którym znajduje się kaplica grobowa rodziny Piotrowskich z 1935. Na cmentarzu przy ul. Witkowskiej mieści się kaplica cmentarna z 1912<ref name=autonazwa17>{{cytuj stronę|url=http://www.polskaniezwykla.pl/search/list.aspx?id=970632|tytuł=Polska niezwykła|data dostępu=2009-08-16}}</ref>.
109

edycji