Wikipedysta:Ironupiwada/brudnopis: Różnice pomiędzy wersjami

akt.
(akt.)
Znacznik: edytor kodu źródłowego 2017
(akt.)
Znacznik: edytor kodu źródłowego 2017
=== Adaptacje dzieł muzycznych ===
[[Plik:Bob_Bingham_1973.png|mały|Bob Bingham jako [[Józef Kajfasz|Kajfasz]]: kadr promocyjny z filmu ''J[[Jesus Christ Superstar (film 1973)|esus Christ Superstar]]'' (1973, reż. [[Norman Jewison]])]]
Innym materiałem zdatnym do adaptacji na potrzeby sztuki filmowej są [[Utwór muzyczny|utwory muzyczne]], a także choreograficzne [[Spektakl|spektakle]] na nich oparte ([[Opera|opery]], [[Balet|balety]] oraz [[Musical|musicale]]). Utwory muzyczne mogą służyć jako element pomagający w interpretacji fragmentu lub całości filmu; ''Galop Walkirii'' [[Richard Wagner|Richarda Wagnera]], odczytywany powszechnie w kategoriach ideologii nazistowskiej, został wykorzystany w sekwencji lotu amerykańskich śmigłowców podczas ostrzeliwania wietnamskiej wioski w filmie wojennym ''[[Czas apokalipsy|Czas Apokalipsy]]'' (1979) [[Francis Ford Coppola|Francisa Forda Coppoli]] (''notabene'' adaptacji ''[[Jądro ciemności|Jądra ciemności]]'' [[Joseph Conrad|Josepha Conrada]]){{odn|Dabert|2007|s=196}}. Bywa jednak, że wokół całego utworu muzycznego budowana jest [[fabuła]] filmu. Holenderski animator Michael Dudok de Wit w filmie animowanym ''Mnich i ryba'' (1994) zrytmizował [[Akcja (film)|akcję]] tak, aby pościg tytułowego zakonnika za rybą odbywał się w takt muzyki [[Arcangelo Corelli|Arcangela Corellego]]{{rodn|Bogusław Żmudziński2017-s22Żmudziński|2017|s=22}}. Ekranizacji podlegają także całe albumy, między innymi przełożony w 1964 przez [[Richard Lester|Richarda Lestera]] ''[[A Hard Day’s Night]]'' grupy [[The Beatles]] albo przeniesiony na ekran przez [[Alan Parker|Alana Parkera]] ''[[The Wall]]'' (1979) zespołu [[Pink Floyd]]{{rodn|John Mundy2005-s108Mundy|2005|s=108-109}}.
 
Również opery bywają przenoszone na ekrany kin, czego przykładami są ''Don Giovanni'' (1979) [[Joseph Losey|Josepha Loseya]] na podstawie [[Don Giovanni (KV 527)|utworu]] [[Wolfgang Amadeus Mozart|Wolfganga Amadeusa Mozarta]] oraz reinterpretacje ''[[Carmen (opera)|Carmen]]'' [[Georges Bizet|Georges’a Bizeta]] (amerykańska ''[[Czarna Carmen]]'', 1954, [[Otto Preminger|Ottona Premingera]]; południowoamerykańska ''Czarna Carmen'', 2005, [[Mark Dornford-May|Marka Dornforda-Raya]]){{r|Judith Martin1979|Alicja Helman2008-s60-63}}. Jednak powodzeniem cieszą się przede wszystkim adaptacje [[Broadway (teatr)|broadwayowskich]] musicali. Wśród szczególnie wykorzystywanych materiałów źródłowych znajdują się spektakle muzyczne [[Andrew Lloyd Webber|Andrew Lloyda Webbera]], choć ich ekranizacje różnią się jakościowo. ''[[Jesus Christ Superstar (film 1973)|Jesus Christ Superstar]]'' (1973) [[Norman Jewison|Normana Jewisona]], kontrowersyjna wizja ostatnich dni z życia [[Jezus Chrystus|Jezusa Chrystusa]], została osadzona na izraelskiej pustyni, aktorzy zaś – wystylizowani na [[Ruch hippisowski|hippisów]]. O ile film Jewisona okazał się kasowym przebojem w dobie wygasającej kontrkultury{{r|:4}}, mniejszym powodzeniem cieszyły się inne filmy na motywach musicali Webbera: ''[[Evita (film)|Evita]]'' (1996) Parkera, ''[[Upiór w operze (film 2004)|Upiór w operze]]'' (2004) [[Joel Schumacher|Joela Schumachera]] czy też skrajnie negatywnie przyjęte ''Koty'' (2019) [[Tom Hooper|Toma Hoopera]]{{r|Cats 2019}}, gdzie umowne kostiumy sceniczne aktorów zostały zastąpione generowanymi komputerowo{{r|:4}}.
* {{cytuj |autor = Ewa Mazierska |tytuł = (Bez)sens życia we wczesnych filmach Wojciecha Jerzego Hasa |url = https://www.ceeol.com/search/article-detail?id=27270 |czasopismo = Kwartalnik Filmowy |data = 2012 |wydanie = 77–78 |strony = 95-110 |issn = 0452-9502 |odn = tak}}
* {{cytuj |autor = Tadeusz Miczka |tytuł = Inspiracje plastyczne w twórczości filmowej i telewizyjnej Andrzeja Wajdy |data = 1987 |wydawca = Uniwersytet Śląski |miejsce = Katowice |isbn = 83-226-0185-9 | odn = tak}}
* {{cytuj pismo |autor = John Mundy |tytuł = Śpiewający kopciuszek, albo brytyjski film muzyczny |czasopismo = [[Kwartalnik Filmowy]] |data = 2005 |wolumin = 52 |strony = 108–109 |issn = 0452-9502}}
* {{cytuj |autor = Mateusz Nieć |tytuł = Mitologia polityczna wczesnych filmów Jerzego Kawalerowicza |czasopismo = Kultura i Społeczeństwo |data = 2020 |wolumin = 63 |wydanie = 3 |s = 171-201Ni |doi = 10.35757/KiS.2019.63.3.9 | odn = tak}}
* {{cytuj |autor = Agnieszka Ogonowska |tytuł = Adaptacja filmowa jako przykład zjawiska intermedialności |czasopismo = Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis |data = 2011 |wolumin = 135 |s = 113-127 |odn = tak}}
* {{cytuj |autor = John Zubizarreta |tytuł = The Disparity of Point of View in One Flew Over the Cuckoo’s Nest |czasopismo = Literature/Film Quarterly |data = 1994 |wolumin = 22 |numer = 1 |s = 62–69 |issn = 2573-7597 |odn = tak}}
* {{cytuj |autor = Piotr Zwierzchowski |tytuł = Adaptacja i problem autorstwa w kinie socrealistycznym |url = https://www.ceeol.com/search/article-detail?id=44471 |czasopismo = Kwartalnik Filmowy |data = 2005 |numer = 49–50 |strony = 78-103 |issn = 0452-9502 |data dostępu = 2020-09-12} | odn = tak}}
* {{cytuj |autor = Bogusław Żmudziński |tytuł = W harmonii ze światem |czasopismo = [[Kino (miesięcznik)|Kino]] |data = 2017 |wolumin = 52 |numer = 6 |strony = 22 |issn = 0023-1673 |odn = tak}}
25 200

edycji