Tadeusz Mazowiecki: Różnice pomiędzy wersjami

Dodany 1 bajt ,  1 miesiąc temu
drobne merytoryczne, jęz., lit., ort.
(dr techn., ujedn., przypisy)
(drobne merytoryczne, jęz., lit., ort.)
Po zwolnieniu z internowania należał przez całe lata 80. do najbliższych doradców Lecha Wałęsy{{odn|Skórzyński|2000|loc=biogram autorstwa Andrzeja Friszke|s=232}}{{odn|Friszke|2006b|s=123}}. Nie wrócił do pracy redakcyjnej w „Więzi”, ale był członkiem jej kolegium{{odn|Friszke|2002|s=606}}. W listopadzie 1983 stanął na czele rady programowej warszawskiego KIK-u, a od 1984 do 1987 był ponownie członkiem jego zarządu{{odn|Friszke|1997|s=235, 300, 301}}. Rada programowa pod jego kierunkiem opublikowała w czerwcu 1984 dokument zatytułowany ''Stan świadomości społecznej. Próba diagnozy – kierunki oddziaływania'', w którym wskazywano na rolę „Solidarności” w przywróceniu podmiotowości społeczeństwa oraz odebranie tej podmiotowości i zablokowanie perspektyw przez ogłoszenie stanu wojennego. Raport spotkał się z ostrą krytyką władz PRL, połączoną z szykanami administracyjnymi, a rada programowa przestała istnieć z końcem 1985{{odn|Friszke|1997|s=236–238}}. W 1985 Tadeusz Mazowiecki uczestniczył jako członek komitetu redakcyjnego w przygotowaniu kilkusetstronicowego dokumentu ''Raport: Polska 5 lat po sierpniu'', a także razem z Bronisławem Geremkiem opracował w nim rozdział o sytuacji politycznej{{odn|Skórzyński|2000|loc=biogram autorstwa Andrzeja Friszke|s=232}}{{odn|Friszke|2006b|s=124}}. W 1986 był jednym ze współtwórców pisma „21”, które redagowali [[Kazimierz Dziewanowski]], [[Jan Dworak]] i [[Janusz Jankowiak]]{{odn|Skórzyński|2000|loc=biogram autorstwa Andrzeja Friszke|s=232}}{{odn|Friszke|2006a|s=18}}.
 
Od stycznia do grudnia 1987 przebywał czasowo za granicą. Wygłosił szereg odczytów w [[Belgia|Belgii]], [[Francja|Francji]], [[Niemcy|Niemczech]], [[Włochy|Włoszech]] i [[Austria|Austrii]], odbył też wiele rozmów z politykami i działaczami związkowymi Europy Zachodniej, wspierając w ten sposób dążenie do legalizacji „Solidarności”{{odn|Wołek|1997|s=145}}{{odn|Friszke|2006a|s=28}}. Był sygnatariuszem oświadczenia działaczy opozycji z 31 maja 1987 zebranych na zaproszenie Lecha Wałęsy, w którym to dokumencie sformułowanesformułowano cele opozycji w Polsce (sam nie uczestniczył jednak w spotkaniu z uwagi na pobyt zagranicąza granicą){{odn|Friszke|2006a|s=24, 329}}. W styczniu 1988 został członkiem oficjalnego zespołu doradców Krajowej Komisji Wykonawczej NSZZ „Solidarność”{{odn|Friszke|2006b|s=175}}. 4 maja 1988 próbował (wyposażony w pełnomocnictwo [[Episkopat Polski|Episkopatu Polski]]) negocjować pomiędzy strajkującymi w Stoczni Gdańskiej a władzami PRL, a po niepowodzeniu tej misji pozostał ze strajkującymi w stoczni do końca strajku, tj. do 10 maja 1988{{odn|Friszke|1997|s=264–265}}{{odn|Skórzyński|2000|loc=biogram autorstwa Andrzeja Friszke|s=233}}{{odn|Codogni|2009|s=79–87}}. Doradzał także strajkującym w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1988{{odn|Codogni|2009|s=103}}. Od 1988 do 4 września 1989 był ponownie wiceprezesem warszawskiego KIK-u{{odn|Friszke|1997|s=301}}. 18 grudnia 1988 został członkiem powołanego tego dnia [[Komitet Obywatelski „Solidarność”|Komitetu Obywatelskiego przy Przewodniczącym NSZZ „Solidarność”]]. W KO kierował komisją pluralizmu związkowego{{odn|Friszke|2006a|s=47, 49}}. Uczestniczył w przygotowujących spotkanie [[Okrągły Stół (Polska)|Okrągłego Stołu]] [[Rozmowy w Magdalence|rozmowach w Magdalence]] (poczynając od pierwszego spotkania we wrześniu 1988){{odn|Dudek|2004|s=178}}{{odn|Codogni|2009|s=142}}. Jako zwolennik przejęcia władzy z rąk PZPR na drodze rokowań aktywnie brał udział w rozmowach plenarnych Okrągłego Stołu oraz dodatkowych spotkaniach w Magdalence, a także kierował z ramienia opozycji roboczym zespołem ds. pluralizmu związkowego{{odn|Dudek|2004|s=247}}{{odn|Codogni|2009|s=192, 206}}. Był jednym z głównych twórców porozumienia, na mocy którego 4 czerwca 1989 odbyły się częściowo wolne [[Wybory parlamentarne w Polsce w 1989 roku|wybory]]. Na zebraniu Komitetu Obywatelskiego w dniu 8 kwietnia 1989 poparł koncepcję rozszerzenia grona kandydatów opozycji w wyborach o przedstawicieli wszystkich ugrupowań, które akceptują porozumienie Okrągłego Stołu{{odn|Dudek|2004|s=281}}{{odn|Friszke|2006a|s=60}}. Na znak protestu przeciwko odrzuceniu tego pomysłu odmówił kandydowania do parlamentu (ale przez dłuższy czas utrzymywano dla niego wolne miejsce na liście we Włocławku){{odn|Dudek|2004|s=287}}{{odn|Hall|2011|s=49–50}}{{odn|Friszke|2006a|s=60}}. Ponownie został natomiast redaktorem naczelnym „Tygodnika Solidarność”, którego pierwszy numer po wznowieniu ukazał się 2 czerwca 1989{{odn|Friszke|2006a|s=62}}. 14 lipca 1989 skrytykował w artykule ''Spiesz się powoli'', opublikowanym na łamach „TS”, pomysł [[Adam Michnik|Adama Michnika]] ogłoszony w artykule ''[[Wasz prezydent, nasz premier]]'', wskazując, że opozycja solidarnościowa nie dysponuje programem gospodarczym umożliwiającym udział we władzy{{odn|Dudek|2004|s=362}}{{odn|Codogni|2009|s=273}}.
 
=== Rząd Tadeusza Mazowieckiego ===
21 526

edycji