Menua: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 90 bajtów ,  6 miesięcy temu
m
drobne techniczne
m (Dodaję nagłówek przed Szablon:Przypisy)
m (drobne techniczne)
 
== Budowle Menui ==
[[Plik:Urartian Menua canal.jpg|240px|thumb|Kanał Menui (Kanal Szamiram), szkic XIX-wiecznych archeologów. Inskrypcja na jednym z kamieni głosi: „Mocą boga Chaldiego Menua, syn Ispiniego, ów kanał zbudował. Kanał Menui imię jego. Mocą boga Chaldiego, król potężny, król wielki, król krainy Biainili, władca miasta Tuszpy. Menua mówi, [jeżeli] ktoś ten napis zniszczy, [albo] ktoś go stłucze, [albo] ktoś kogokolwiek zmusi dokonać takich czynów, [jeżeli] ktoś inny powie, [że] on ten kanał zbudował, [to] niech zniszczą [go] bogowie Chaldi, [[Tejszeba]], [[Sziwini]], wszyscy jego bogowie pod słońcem”<ref name="Меликишвили"/>.]]
Brak konfliktów z Asyrią umożliwił Menui podjęcie budownictwa wewnątrz państwa na większą skalę. Za jego panowania nad Wanem zostały zbudowane twierdze obronne, które dodatkowo chroniły stolicę Urartu – [[Tuszpa|Tuszpę]]. Oprócz tego Menua założył kilka osad i zbudował [[Irygacja (rolnictwo)|system irygacyjny]], który zintensyfikował uprawę ziemi w środkowej części państwa (na [[Wyżyna Armeńska|Wyżynie Armeńskiej]]), gdzie rolnictwo wymagało dodatkowego nawadniania. Jeden z kanałów nazwano imieniem Menui. Służył on do doprowadzania słodkiej wody do położonej nad jeziorem Wan Tuszpy, którego słona woda była nieprzydatna do picia i nawadniania pól uprawnych. Długość tego kanału wynosiła około siedemdziesięciu kilometrów. Woda była doprowadzana z rzeki [[Hoszab]] przy pomocy [[akwedukt]]u, który na nisko położonych terenach osiągał nawet piętnaście metrów wysokości. Kanał Menui funkcjonuje nadal, zaopatruje w pitną wodę [[Wan (miasto)|miasto Wan]] i jego okolice. Przepływ wody zależy od pory roku i waha się od dwóch do pięciu metrów sześciennych na sekundę. Jedyny remont kanału został przeprowadzony w 1950 roku. Część ścian została wzmocniona konstrukcją żelbetonową<ref>G. Gunther, [http://www.jstor.org/discover/10.2307/124252?uid=3738840&uid=2&uid=4&sid=21104176399703 ''The Water Supply System at Tuspa (Urartu)''], „World Archaeology” 3 (1980) nr 11.</ref>. Zachowały się także inne kanały Menui, niektóre z nich eksploatowane są do dziś.
 
== Legenda o Semiramidzie ==