Pole Marsowe (Petersburg): Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 195 bajtów ,  5 miesięcy temu
Fotogaleria, drobne techniczne
m (→‎W okresie rewolucji i w ZSRR: drobne redakcyjne)
(Fotogaleria, drobne techniczne)
{{inne znaczenia|placu w Sankt Petersburgu|[[Pole Marsowe|inne znaczenia tego słowa]]}}
 
[[Plik:RUS-2016-Aerial-SPB-Field of Mars.jpg|thumb|right|325px|Pole Marsowe w Sankt Petersburgu – widok z lotu ptaka]]
[[Plik:Marsovo pole01.jpg|thumb|Pole Marsowe – widok ogólny]]'''Pole Marsowe'''<ref name=":4">M. Wilk, ''Petersburg. Stara i nowa historia'', Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2003, ISBN 8388504177, s. 22.</ref> ([[język rosyjski|ros.]] Марсово поле) – plac oraz park położony w centrum [[Petersburg]]a, o powierzchni prawie 9 [[hektar|ha]].
[[Plik:Марсово поле 1.jpg|thumb|Pole Marsowe – fragment pomnika Bojowników Rewolucji]]
[[Plik:Marsovo pole01.jpg|thumb|Pole Marsowe – widok ogólny]]'''Pole Marsowe'''<ref name=":4">M. Wilk, ''Petersburg. Stara i nowa historia'', Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2003, ISBN 8388504177, s. 22.</ref> ([[język rosyjski|ros.]] Марсово поле) – plac oraz park położony w centrum [[Petersburg]]a, o powierzchni prawie 9 [[hektar|ha]].
 
Nazwa miejsca pochodzi od rzymskiego boga wojny - [[Mars]]a. W pierwszych dekadach istnienia Petersburga była to obszerna łąka, miejsce wypoczynku mieszkańców. Na początku XIX w. teren przekształcono w plac ćwiczeń wojskowych i defilad, wtedy też utrwaliła się nazwa Pole Marsowe. W latach 1918-1940 miejsce funkcjonowało pod nazwą Placu Ofiar Rewolucji, zaś w jego centralnej części powstał pomnik bojowników rewolucji (ros. памятник Борцам революции), wokół którego urządzono park.
 
=== Pole Marsowe w Imperium Rosyjskim ===
{{commonscat|Field of Mars, Saint Petersburg}}
 
W latach 1797-1800 car [[Paweł I Romanow]] wzniósł dla siebie nową siedzibę, usytuowaną na południowy wschód od placu - [[Zamek Michajłowski]]. Ten sam władca zmienił dotychczasową łąkę w plac przeznaczony do ćwiczeń i parad wojskowych, polecił również ustawić na nim, na południowej granicy, pomnik ku czci zwycięstw odniesionych przez [[Piotr Rumiancew|Piotra Rumiancewa]] oraz [[Pomnik Aleksandra Suworowa w Petersburgu|pomnik Aleksandra Suworowa]] pod postacią boga Marsa<ref name=":3">{{Cytuj |tytuł = Родина-мать сдает // Татьяна Лиханова |data dostępu = 2021-06-29 |opublikowany = scepsis.net |url = https://scepsis.net/library/id_1208.html}}</ref> (obydwa zostały następnie przeniesione)<ref name=":0" />. Budynki położone przy placu, który od pomnika Suworowa odtąd nazywano Polem Marsowym<ref name=":3" />, od strony zachodniej, przebudowano na koszary Pawłowskiego pułku lejbgwardii. Ostatnim nowym budynkiem wzniesionym przy placu był powstały w latach 1823-1827 [[dom Adaminiego]]<ref name=":1" />. Do [[Rewolucja lutowa 1917|rewolucji lutowej 1917 r.]] na Polu Marsowym odbywały się parady wojskowe, wydarzenia o charakterze rozrywkowym i sportowym<ref name=":0" />.
 
=== W okresie rewolucji i w ZSRR ===
Po lutym 1917 r. Pole Marsowe stało się miejscem pamięci poległych uczestników rewolucji. 23 marca/[[5 kwietnia]] [[1917]] na placu odbył się uroczysty pogrzeb 184 bojowników, którzy zginęli w starciach z wojskami lojalnymi wobec obalonego cara. Na uroczystość pogrzebową przybyło ok. 800 tys. osób<ref name="Olga Małecka-Malcew">Olga Małecka-Malcew (pod redakcją), ''Petersburg'', seria wydawnicza Miasta Marzeń (Biblioteka Gazety Wyborczej)</ref>. 18 czerwca/1 lipca 1917 r. na Polu Marsowym odbyła się demonstracja<ref name=":1" />, która zgromadziła od 400 tys.<ref>M. Wilk, ''Petersburg. Stara i nowa historia'', Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2003, ISBN 8388504177, s. 247.</ref> do pół miliona uczestników<ref name=":1" />. Demonstracja miała być aktem poparcia dla nowej ofensywy rosyjskiej armii, byli na niej obecni przedstawiciele Rządu Tymczasowego oraz głównych partii robotniczych. Wbrew oczekiwaniom organizatorów większość zgromadzonych przybyła na miejsce z transparentami domagającymi się przekazania władzy w ręce rad, rezygnacji z ofensywy i usunięcia z rządu ministrów-kapitalistów<ref>M. Wilk, ''Petersburg. Stara i nowa historia'', Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2003, ISBN 8388504177, s. 247.</ref>.
 
[[Plik:2020-03-28 - Field of Mars - Photo 2.jpg|mały|Pomnik rewolucjonistów na Polu Marsowym - wieczny ogień]]
Po zwycięstwie [[Rewolucja październikowa|rewolucji październikowej]] i podczas [[Wojna domowa w Rosji|wojny domowej w Rosji]] na Polu Marsowym chowano poległych i zmarłych działaczy bolszewickich<ref name=":1" />. W 1918 r. na Polu Marsowym zostali pochowani zabici w zamachach w 1918 r. szef Czeka w Piotrogrodzie [[Moisiej Uricki]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Моисей Соломонович Урицкий {{!}} Государственное управление в России в портретах |data dostępu = 2021-07-08 |url = http://deduhova.ru/statesman/moisej-solomonovich-uritskij/ |język = ru-RU}}</ref> komisarz ludowy prasy, propagandy i agitacji [[W. Wołodarski]], [[strzelcy łotewscy]]<nowiki/> uczestniczący w walkach podczas [[Powstanie jarosławskie|powstania w Jarosławiu w lipcu 1918 r.]], a także ich dawny komisarz [[Siemion Nachimson]], który został w Jarosławiu rozstrzelany przez [[Biali (Rosja)|białych]]<ref>{{Cytuj |tytuł = Бомбить Ярославль! |data = 2018-06-30 |data dostępu = 2021-06-29 |opublikowany = www.kommersant.ru |url = https://www.kommersant.ru/doc/3669956 |język = ru}}</ref><ref name=":1" />. W tym samym roku pochowano w tym miejscu czerwonego dowódcę [[Rudolf Siwers|Rudolfa Siwersa]]<ref name=":2">{{Cytuj |tytuł = Энциклопедия Санкт-Петербурга: Борцам революции, памятник |data dostępu = 2021-06-29 |opublikowany = www.encspb.ru |url = http://www.encspb.ru/object/2805470579?lc=ru}}</ref>. W 1919 r. na Polu Marsowym pochowano uczestników [[Ofensywa Armii Północno-Zachodniej na Piotrogród|bitwy o Piotrogród]]<ref name=":1" />, a także poległego komisarza [[Nikołaj Tołmaczow|Nikołaja Tołmaczowa]]<ref name=":2" />. 7 listopada 1919 r. na Polu Marsowym urządzono kompleks pomnikowy ku czci poległych rewolucjonistów, według wyłonionego drogą konkursu projektu [[Lew Rudniew|Lwa Rudniewa]]<ref name=":2" />. Na granitowych płytach pomnika, otaczających płyty nagrobne, zapisano inskrypcje ku czci rosyjskich rewolucjonistów autorstwa [[Anatolij Łunaczarski|Anatolija Łunaczarskiego]]<ref name=":2" />. W porządkowaniu Pola Marsowego i urządzaniu pomnika brali udział sami mieszkańcy miasta<ref>M. Wilk, ''Petersburg. Stara i nowa historia'', Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2003, ISBN 8388504177, s. 275.</ref>. Kolejne pochówki działaczy partyjnych i wojskowych odbywały się na Polu Marsowym jeszcze do 1933 r.<ref name=":1" /> Miejsce otrzymało również nazwę Placu Ofiar Rewolucji<ref>M. Wilk, ''Petersburg. Stara i nowa historia'', Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2003, ISBN 8388504177, s. 278.</ref>. W [[Lata 20. XX wieku|latach 20. XX w.]] w bezpośrednim sąsiedztwie pomnika zaaranżowano ogrody miejskie. W [[1957]] pod kierunkiem architekta [[Sołomon Majofis|Sołomona Majofisa]] dokonano rekonstrukcji centralnej części pomnika. W tym samym roku zapalono na nim pierwszy w Związku Radzieckim wieczny ogień<ref name=":2" />.
 
=== Po 1991 r. ===
[[Plik:St. Petersburg, the Field of Mars, meeting on June 12, 2017 - 01.jpg|mały|Zgromadzenie publiczne na Polu Marsowym, czerwiec 2017]]
W latach 2012-2017 Pole Marsowe było jednym z kilku miejsc w Petersburgu, gdzie możliwe było organizowanie zgromadzeń publicznych bez zgody władz, jedynie po ich poinformowaniu<ref>{{Cytuj |tytuł = Марсово поле исключили из перечня «гайд-парков» |data = 2017-08-21 |data dostępu = 2021-06-29 |opublikowany = www.fontanka.ru |url = https://www.fontanka.ru/2017/08/21/094/ |język = ru}}</ref>.
 
=== Fotogaleria ===
<gallery mode="packed" heights="142px">
Plik:Марсово поле в Санкт-Петербурге.jpg|Pole Marsowe w Sankt Petersburgu – widok z lotu ptaka
[[Plik:2020-03-28 - Field of Mars -SPb Photo 23.jpg|mały|Pomnik rewolucjonistówBojowników Rewolucji na Polu Marsowym - wieczny ogień]]
[[Plik:Марсово1600. полеСанкт-Петербург. 1Марсово Поле.jpg|thumb|Pole Marsowe – fragment pomnika Bojowników Rewolucji]]
Plik:08-09-22 St. Petersburg Marsfeld 3.JPG|Pomnik Bojowników Rewolucji na Polu Marsowym – wieczny ogień
Plik:Anti-Corruption Rally in Saint Petersburg (2017-06-12) 40.jpg|Wiec antykorupcyjny na Polu Marsowym (czerwiec 2017 r.)
</gallery>
 
== Przypisy ==
14 908

edycji