Ulica Szlak w Krakowie: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 339 bajtów ,  2 miesiące temu
ilustracje, drobne redakcyjne
m (dr. uzupełnienie)
(ilustracje, drobne redakcyjne)
 
}}
 
'''Ulica Szlak w Krakowie''' – ulica w [[Kraków|Krakowie]], znajdująca się w [[Dzielnica I Stare Miasto|dzielnicy Stare Miasto]], będąca pozostałością folwarku Szlak, powstałego w XVI wieku dla rodziny [[Montelupi]]ch i położonego na przedmieściach miasta [[Kleparz]]. W [[1639]] roku majątek wraz z przylegającym [[Pałac na Szlaku w Krakowie|pałacem]] sprzedano zakonowi [[Jezuici|Jezuitów]] w ramach rozwoju [[Kolegium jezuitów w Krakowie (ul. Grodzka)|kolegium]] na [[Ulica Grodzka w Krakowie|ul. Grodzkiej]].
 
W [[1773]] r.roku po kasacie zakonu obszar przeszedł pod administrację Krakowa. W [[1861]] r.roku teren zakupiła rodzina [[Rzewuscy herbu Krzywda|Rzewuskich]], a bezpośrednią właścicielką została [[Małachowscy herbu Nałęcz|Taida Małachowska]], po ślubie z [[Leon Rzewuski (1808–1869)|Leonsem Rzewuskim]] tytułowana [[Hrabia|hrabiną]]. Po bezpotomnej śmierci spadkodawców w [[1869]] r.roku folwark nabył [[Konstanty Branicki]], który oddał majątek rodzinie [[Tarnowscy herbu Leliwa|Tarnowskich]] w ramach ślubu swojej córki [[Róża Maria Branicka|Róży Branickiej]] ze [[Stanisław Kostka Tarnowski|Stanisławem Kostką Tarnowskim]] w [[1874]] r.roku Prawa własnościowe Tarnowskich wygasły ostatecznie w [[2005]] r.roku po odsprzedaniu ich prywatnej firmie.
 
Wytyczenie ulicy nastąpiło w okresie zajęcia przez austriackie wojsko [[Wolne Miasto Kraków|Wolnego Miasta Kraków]] podczasw czasach przynależności miasta do [[ZabórCesarstwo austriackiAustrii|zaboruCesarstwa austriackiegoAustrii]]. Pierwotną rolą było pełnienie funkcji obwodowej wokół fortyfikacji wchodzących w skład [[Twierdza Kraków|Twierdzy Kraków]].
 
== Zabudowa ==
* '''Numer 3''' – kamienica zaprojektowana przez [[Beniamin Torbe|Beniamina Torbe]] w [[1913]] roku.
* '''Numer 5''' – [[XX Liceum Ogólnokształcące im. Leopolda Staffa w Krakowie|XX Liceum Ogólnokształcące im. Leopolda Staffa]] działające od [[1912]] r.roku (z przerwą w latach wojennych), zaprojektowane przez [[Jan Zawiejski|Jana Zawiejskiego]].
* '''Numer 14b''' – kamienica zaprojektowana przez [[Bernard Birkenfeld|Bernarda Birkenfelda]] wspólnie z [[Jakub Silberstein|Jakubem Silbersteinem]] w latach [[1931]]-[[1932]]1931–1932.
* '''Numer 21''' – siedziba kancelarii adwokackiej [[Edmund Szalit|Edmunda Szalita]] przed okresem [[I wojna światowa|I wojny światowej]], miejsce konspiracyjnych spotkań Krakowskiej Chorągwi [[Szare Szeregi|Szarych Szeregów]] podczas [[Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945)|okupacji niemieckiej]]<ref>{{Cytuj stronę |url=http://ipn.gov.pl/__data/assets/pdf_file/0009/69543/1-36013.pdf |tytuł=Armia Krajowa na terenie Okręgu Kraków w latach 1939 - 1945 |opublikowany=Ipn.gov.pl}}</ref>. W mieszkaniu zamieszkiwał hm. [[Tadeusz Wąsowicz]]<ref>{{Cytuj stronę | url = http://krakowianie1939-56.mhk.pl/pl/archiwum,1,wasowicz,3714.chtm | tytuł = Tadeusz Wąsowicz | opublikowany = krakowianie1939-56.mhk.pl | data dostępu = 2018-03-11}}</ref>.
* '''Numer 26''' – jeden z obozów przejściowych dla osób wysiedlanych przymusowo z terenu miasta Krakowa z rozkazu niemieckich władz okupacyjnych, działający w lutym [[1942]] r.roku<ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.sztetl.org.pl/pl/article/krakow/13,miejsca-martyrologii/10838,oboz-przejsciowy-przy-ul-szlak-26/ |tytuł=Obóz przejściowy przy ul. Szlak 26 |opublikowany=Sztetl.org.pl}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url=http://krakow.pl/zydowski_krakow/24201,artykul,getto_1941-43.html |tytuł=Getto 1941-1943 |opublikowany=Krakow.pl}}</ref>.
* '''Numer 71''' – [[Pałac na Szlaku w Krakowie|Pałac Tarnowskich]] z przylegającym [[Park Jalu Kurka|parkiem Jalu Kurka]], powstały w XVI wieku, przebudowany według projektu [[Antoni Łuszczkiewicz|Antoniego Łuszczkiewicza]] w [[1878]] r.roku Podczas okupacji niemieckiej będący placówką [[Hitlerjugend]], w styczniu [[1945]] r.roku podpalony przez miejscową ludność wspólnie ze stacjonującymi żołnierzami [[Armia Czerwona|Armii Czerwonej]]. Dwa lata później przejęty przez zakon [[Salwatorianie|Salwatorianów]], by w latach [[1950]]-[[1980]]1950–1980 zostać siedzibą [[Radio Kraków|Radia Kraków]]<ref name="krakow">{{Cytuj|autor = Jerzy Kossowski, Leszek Ludwikowski |tytuł = Ulicami Krakowa |data = 1968 |miejsce = Kraków |wydawca = Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne |s = 41 }}</ref>.
* Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej [[Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki|Politechniki Krakowskiej]] działający od [[1966]] roku.
* Biblioteka Główna Politechniki Krakowskiej im. Tadeusza Kościuszki z siedzibą od [[1949]] rroku.
 
<gallery widths="180" heights="130" perrow="26">
Plik:UlicaSzlak-CzęśćWschodnia-WidokNaWschód-POL, Kraków.jpg|Część wschodnia, widok od skrzyżowania z ul. Pędzichów na wschód
Plik:Kamienica-UlicaSzlak2-POL, Kraków.jpg|ul. Szlak 2<br />Kamienica (ok. 1914)
Plik:Kamienica-UlicaSzlak8a-POL, Kraków.jpg|ul. Szlak 8a<br />Kamienica (ok. 1930)
Plik:Kamienice-UlicaSzlak9-11-POL, Kraków.jpg|ul. Szlak 9–11<br />Kamienice (proj. [[Henryk Lamensdorf]], 1909)
Plik:Kamienica-UlicaSzlak10-POL, Kraków.jpg|ul. Szlak 10<br />Kamienica (ok. 1890)
Plik:Kamienica-UlicaSzlak14-POL, Kraków.jpg|ul. Szlak 14<br />Kamienica (proj. [[Bernard Birkenfeld]], 1932)
</gallery>
 
== SławneZnane osoby związane ze Szlakiem ==
* '''Numer 4''' - adres krakowskiego mieszkania [[Walery Sławek|Walerego Sławka]]<ref name="p1">{{Cytuj książkę | autor =[[Maciej Miezian|Miezian M.,]] | tytuł =Krakowskie Stare Miasto, Śladami królów, artystów i alchemików | wydawca =Wydawnictwo Bezdroża | miejsce =Kraków | rok =2004 | strony = | isbn =}}</ref>
* '''Numer 14''' – adres krakowskiego mieszkania [[Marek Grechuta|Marka Grechuty]]<ref>{{Cytuj stronę |url=http://trylogia.ovh.org/ciek.html |tytuł=Marek Grechuta - ciekawostki |opublikowany=Trylogia.ovh.org}}</ref>.