Beskid (Tatry): Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 27 bajtów ,  10 miesięcy temu
drobne redakcyjne
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
(poprawa linków)
(drobne redakcyjne)
{{Góra infobox
|nazwa = Beskid
|nazwa oryginalna =
|grafika = Beskid T7.jpg
|opis grafiki = Wierzchołek Beskidu – widok z Liliowej Kopki
|państwo = {{Państwo|POL}}<br />{{Państwo|SVK}}
|położenie =
|pasmo = [[Tatry]], [[Karpaty]]
|wysokość = 2012
|kod mapy = Tatry
|wybitność = 60
|wariant mapy = POL
|współrzędne = 49°13′41.7″N 19°59′16.6″E
|commons = Category:Beskid
}}
[[Plik:Hala Gąsienicowa T12.jpg|thumb|240px|Beskid widziany z Doliny Gąsienicowej]]
'''Beskid''' (2012 m) – najdalej wysunięty na wschód szczyt [[Tatry Zachodnie|Tatr Zachodnich]], położony pomiędzy [[Sucha Przełęcz (Tatry Zachodnie)|Suchą Przełęczą]] (1950&nbsp;m) a przełęczą [[Liliowe (przełęcz)|Liliowe]] (1952&nbsp;m) w [[grań główna Tatr|głównej grani Tatr]].
 
[[Władysław Cywiński]] wyróżnia jeszcze pomiędzy Beskidem a przełęczą Liliowe [[Liliowa Kopka|Liliową Kopkę]] (ok. 1975&nbsp;m), oddzieloną od Beskidu przełączką [[Wyżnie Liliowe]] (ok. 1965&nbsp;m). Beskid znajduje się w grani głównej, którą biegnie granica słowacko-polska. Po słowackiej stronie stoki Beskidu opadają do [[Dolina Cicha Liptowska|Doliny Cichej]]. Nieco poniżej szczytu Beskidu wyrasta z niego na południową stronę [[grzęda (geomorfologia)|grzęda]] rozdzielająca dwa duże żleby opadające do Doliny Cichej. Po polskiej stronie stoki Beskidu opadają do [[Dolina Gąsienicowa|Doliny Gąsienicowej]], a opadająca z niego wypukłość stanowi [[orografia|orograficznie]] prawe ograniczenie [[Kocioł Kasprowy|Kotła Kasprowego]] (górne piętro Doliny Gąsienicowej)<ref name=CWcw>{{Cytuj książkę |nazwisko = Cywiński |imię = Władysław |autor link = Władysław Cywiński |tytuł = Tatry. Przewodnik szczegółowy. Tom 13. Kasprowy Wierch |wydawca = Wydawnictwo Górskie |miejsce = Poronin |data = 2008 |isbn = 83-7104-011-3}}</ref>.
== Topografia ==
[[Władysław Cywiński]] wyróżnia jeszcze pomiędzy Beskidem a przełęczą Liliowe [[Liliowa Kopka|Liliową Kopkę]] (ok. 1975&nbsp;m), oddzieloną od Beskidu przełączką [[Wyżnie Liliowe]] (ok 1965&nbsp;m). Beskid znajduje się w grani głównej, którą biegnie granica słowacko-polska. Po słowackiej stronie stoki Beskidu opadają do [[Dolina Cicha Liptowska|Doliny Cichej]]. Nieco poniżej szczytu Beskidu wyrasta z niego na południową stronę [[grzęda (geomorfologia)|grzęda]] rozdzielająca dwa duże żleby opadające do Doliny Cichej. Po polskiej stronie stoki Beskidu opadają do [[Dolina Gąsienicowa|Doliny Gąsienicowej]], a opadająca z niego wypukłość stanowi [[orografia|orograficznie]] prawe ograniczenie [[Kocioł Kasprowy|Kotła Kasprowego]] (górne piętro Doliny Gąsienicowej)<ref name=CW>{{Cytuj książkę |nazwisko=Cywiński |imię=Władysław |autor link= Władysław Cywiński|tytuł=Tatry. Przewodnik szczegółowy. Tom 13. Kasprowy Wierch |wydawca=Wydawnictwo Górskie |miejsce=Poronin |data=2008 |isbn=83-7104-011-3}}</ref>.
 
JestBeskid to niewybitny szczyt, zbudowany z różowych granitów ([[granodioryt]]ów), które położone są na [[skały osadowe|skałach osadowych]]. Należy do tzw. [[wyspa krystaliczna Goryczkowej|wyspy krystalicznej Goryczkowej]] – grupy kilku szczytów zbudowanych z granitu, a położonych na podkładzie wapiennym<ref name=Nyka>{{Cytuj książkę|imię=Józef |nazwisko = Nyka |imię = Józef |autor link = Józef Nyka |tytuł = Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XIII |miejsce = Latchorzew |rok = 2003 |wydawca = Trawers |isbn = 83-915859-1-3}}</ref>. Grupę wapiennych skałek można dostrzec np. wśród kosodrzewiny u podnóży północnych stoków{{r|CW}}. Sam szczyt jest kamienisty, natomiast jego stoki są bardziej łagodne i trawiaste<ref name=cw/>.
== Opis szczytu ==
Jest to niewybitny szczyt, zbudowany z różowych granitów ([[granodioryt]]ów), które położone są na [[skały osadowe|skałach osadowych]]. Należy do tzw. [[wyspa krystaliczna Goryczkowej|wyspy krystalicznej Goryczkowej]] – grupy kilku szczytów zbudowanych z granitu, a położonych na podkładzie wapiennym<ref name=Nyka>{{Cytuj książkę|imię=Józef |nazwisko=Nyka |autor link= Józef Nyka|tytuł=Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XIII |miejsce=Latchorzew |rok=2003 |wydawca=Trawers |isbn= 83-915859-1-3}}</ref>. Grupę wapiennych skałek można dostrzec np. wśród kosodrzewiny u podnóży północnych stoków{{r|CW}}. Sam szczyt jest kamienisty, natomiast jego stoki są bardziej łagodne i trawiaste.
 
Jest łatwo osiągalny z [[Kasprowy Wierch|Kasprowego Wierchu]] i często odwiedzany. Leży bowiem na popularnym graniowym szlaku turystycznym, często też wchodzą na niego turyści przyjeżdżający kolejką na Kasprowy Wierch i odbywający krótki spacer granią w kierunku przełęczy Liliowe. Wskutek masowego ruchu turystycznego ścieżka turystyczna rozdeptana jest w szeroki trakt, a roślinność poważnie zniszczona{{r|Nyka}}. Z rzadkich w Polsce roślin występuje m.in. [[babka górska]] (stanowisko potwierdzone w 2001)<ref name=K>{{Cytuj książkę |imięnazwisko =Zbigniew |nazwisko=Mirek |imię2imię =Halina Zbigniew |nazwisko2 = Piękoś-Mirkowa |imię2 = Halina |autor link = Zbigniew Mirek |autor link2 = Halina Piękoś-Mirek |tytuł = Czerwona księga Karpat Polskich |wydawca = Instytut Botaniki PAN |miejsce = Kraków |data = 2008 |isbn = 978-83-89648-71-6}}</ref>.
 
W [[Dolina Gąsienicowa|Dolinie Gąsienicowej]] u podnóży Beskidu w roku 1934-36 budował prywatne schronisko Eugeniusz Sieczka-Gąsienica. Jednakże otwarcie w 1936&nbsp;r. [[Kolej linowa na Kasprowy Wierch|Kolei linowej Kasprowy Wierch]] i restauracji spowodowało, że splajtował. Resztki murów tego schroniska, nazywane przez narciarzy i ratowników [[Gienkowe Mury|Gienkowymi Murami]], zostały usunięte dopiero w 2006&nbsp;r.{{r|CW}}<ref name=cw />
 
== Szlaki turystyczne ==
: {{Szlak|czerwony}} odcinek czerwonego szlaku [[Kasprowy Wierch]] – [[Świnica]]. Czas przejścia: 1.40&nbsp;h, ↓ 1.20&nbsp;h<ref>{{Cytuj książkę |tytuł = Tatry polskie. Mapa turystyczna 1:20&nbsp;000 |miejsce = Piwniczna |rok = 2006 |wydawca = WiT |isbn = 83-89580-00-4}}</ref>
 
== Przypisy ==
{{Przypisy}}
 
== Linki zewnętrzne ==
{{SgKP|I|157|Beskid}}
170 020

edycji