Stanisław Chrobak

Stanisław Chrobak (ur. 24 września 1950 w Paleśnicy, zm. 15 lutego 2006 tamże) – polski rolnik, polityk i samorządowiec, działacz opozycji antykomunistycznej w okresie PRL, senator I kadencji.

Stanisław Chrobak
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 24 września 1950
Paleśnica
Data i miejsce śmierci 15 lutego 2006
Paleśnica
Senator I kadencji
Okres od 18 czerwca 1989
do 25 listopada 1991
Przynależność polityczna Obywatelski Klub Parlamentarny
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Wolności i Solidarności

ŻyciorysEdytuj

Studiował historię na Uniwersytecie Jagiellońskim i Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, uzyskując absolutorium. Prowadził własne gospodarstwo ogrodniczo-rolnicze[1].

Od końca lat 70. związany z działalnością opozycyjną, współpracował z Komitetem Samoobrony Społecznej „KOR” i działał na rzecz powołania niezależnych organizacji wiejskich. Po podpisaniu porozumień sierpniowych znalazł się w komitecie założycielskim NSZZ Rolników „Solidarność Wiejska” w województwie tarnowskim[2]. W styczniu i lutym 1981 uczestniczył w strajkach w Ustrzykach Dolnych i Rzeszowie, a w marcu tegoż roku brał udział w proteście rolników w Bydgoszczy. W lutym i kwietniu 1981 uczestniczył w spotkaniach delegacji rolniczych organizacji związkowych z prymasem Stefanem Wyszyńskim[3]. Był następnie jednym z założycieli Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność”, został członkiem prezydium ogólnopolskiego komitetu założycielskiego[4] i wiceprzewodniczącym tymczasowej rady wojewódzkiej w Tarnowie[5]. W ramach Ogólnopolskiego Komitetu Założycielskiego odpowiadał za sprawy Wszechnicy Związkowej[2]. Był jednym z przedstawicieli NSZZ RI „Solidarność” podczas rozprawy rejestracyjnej związku, która odbyła się 12 maja 1981 przed Sądem Najwyższym[3]. Po ostatecznej legalizacji rolniczej „Solidarności” stanął na czele jej wojewódzkich struktur[2].

Po wprowadzeniu stanu wojennego przez kilka miesięcy (od grudnia 1981 do lipca 1982) pozostawał w ukryciu[6], był poszukiwany celem internowania[2]. Pozostał aktywnym działaczem opozycji, brał udział m.in. w kolportażu wydawnictw drugiego obiegu (dystrybuował m.in. czasopisma „Nasza Ziemia” i „Trwamy”)[2].

W 1989 wszedł w skład Tymczasowej Rady Wojewódzkiej „Solidarności” Rolników Indywidualnych (jako wiceprzewodniczący)[2] i następnie Wojewódzkiego Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” w Tarnowie[7]. Od 1989 do 1991 z ramienia Komitetu Obywatelskiego zasiadał w Senacie I kadencji, reprezentując województwo tarnowskie[8]. W wyborach z 4 czerwca 1989 zdobył ponad 209 tys. głosów (76,94% głosów ważnych)[9]. W Senacie I kadencji był członkiem Komisji Kultury, Środków Przekazu, Nauki i Edukacji Narodowej oraz Komisji Rolnictwa[8]. Na początku lat 90. wszedł w skład komisji weryfikującej tarnowskich funkcjonariuszy zlikwidowanej Służby Bezpieczeństwa[10].

Przez dwie kadencje pełnił funkcję wójta gminy Zakliczyn (od maja 1991 do października 1998), od 1998 do 2002 sprawował mandat radnego Sejmiku Województwa Małopolskiego I kadencji z listy Akcji Wyborczej Solidarność z ramienia Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego[11]. Uzyskał w wyborach 7385 głosów, co stanowiło drugi wynik w okręgu wyborczym nr 3 obejmującym powiaty tarnowski i dąbrowski oraz Tarnów. Był członkiem Komisji Rolnictwa i Modernizacji Terenów Wiejskich[12] oraz Komisji Porządku i Bezpieczeństwa Publicznego oraz Ochrony Konsumentów[13]. W 1999 został wybrany do rady Małopolskiej Regionalnej Kasy Chorych w Krakowie[14].

Był jednym z założycieli Samarytańskiego Towarzystwa im. Jana Pawła II w Zakliczynie[15] oraz Stowarzyszenia Promocji i Rozwoju Gminy Zakliczyn[16]. Działał na rzecz powstania utworzonego w 1992 w Jamnej przez dominikanina Jana Górę ośrodka duszpasterstwa akademickiego Domu św. Jacka[17][18]. Był również inicjatorem powstania lokalnego miesięcznika informacyjnego „Głosiciel” (1993)[19].

OdznaczeniaEdytuj

W 2010 został pośmiertnie odznaczony przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[20]. W 2016 prezydent Andrzej Duda pośmiertnie nadał mu Krzyż Wolności i Solidarności[21].

PrzypisyEdytuj

  1. Stanisław Chrobak. senat.pl. [dostęp 26 lipca 2012].
  2. a b c d e f Stanisław Chrobak odznaczony pośmiertnie Krzyżem Wolności i Solidarności. zakliczyninfo.pl, 22 listopada 2016. [dostęp 26 lutego 2017].
  3. a b Mateusz Szpytma: Stanisław Chrobak. encysol.pl. [dostęp 17 kwietnia 2021].
  4. Kalendarium marzec 1981. encysol.pl. [dostęp 17 listopada 2010].
  5. Najpopularniejszy wójt i burmistrz Małopolski. michalwojtkiewicz.pl, 26 września 2013. [dostęp 18 listopada 2013].
  6. Stan wojenny w Małopolsce w relacjach świadków. 13grudnia81.pl. [dostęp 17 maja 2011].
  7. Wojewódzki Komitet Obywatelski „Solidarność” w Tarnowie. mko1989.info. [dostęp 15 kwietnia 2011].
  8. a b Informacje na stronie Senatu. [dostęp 10 sierpnia 2010].
  9. M.P. z 1989 r. nr 21, poz. 150
  10. Agenci w Solidarności, „Dziennik Polski” z 14 września 2007
  11. 38 z 60 dla AWS. dziennikpolski24.pl, 18 października 1998. [dostęp 20 grudnia 2011].
  12. Uchwała Nr IV/17/99 z dnia 25 stycznia 1999 r.. wrotamalopolski.pl. [dostęp 10 lutego 2012].
  13. Uchwała Nr IV/23/99 z dnia 25 stycznia 1999 r.. wrotamalopolski.pl. [dostęp 10 lutego 2012].
  14. Rada na kasę. dziennikpolski24.pl, 24 sierpnia 1999. [dostęp 25 grudnia 2011].
  15. Towarzystwo. Władze. samarytanie.org.pl. [dostęp 17 lutego 2011].
  16. SPiRG ma nowy statut, władze i logotyp. zakliczyninfo.pl. [dostęp 31 marca 2012].
  17. Jamna nadziei. jamna.dominikanie.pl. [dostęp 8 maja 2021].
  18. Jamna – miejsce dawania nadziei. interia.pl, 13 sierpnia 2010. [dostęp 9 kwietnia 2011].
  19. Głosiciel i Samarytanie w gronie Uskrzydlonych. zakliczyninfo.pl. [dostęp 12 lutego 2013].
  20. Prezydent wręczył odznaczenia w Tuchowie. prezydent.pl, 28 lutego 2010. [dostęp 10 sierpnia 2010].
  21. M.P. z 2016 r. poz. 1026