Otwórz menu główne

Stanisław Marcin Badeni

polski polityk

Stanisław Marcin Badeni (ur. 9 sierpnia[1] lub 7 września[2] 1850 w Surochowie, zm. 12 października 1912 w Radziechowie) – polski prawnik i polityk. Pochodził z rodziny Badenich pieczętującej się herbem Bończa, właściciel dóbr Radziechów, hrabia.

Stanisław Marcin Badeni
Ilustracja
Portret autorstwa K.Pochwalskiego z 1903
Herb
herbu Bończa
Rodzina Badeni
Data i miejsce urodzenia 9 sierpnia 1850
Surochów
Data i miejsce śmierci 12 października 1912
Radziechów
Ojciec Władysław Badeni
Odznaczenia
Komandor Orderu Leopolda Komandor Orderu Świętego Grzegorza Wielkiego

ŻyciorysEdytuj

Od 1883 był posłem do galicyjskiego Sejmu Krajowego we Lwowie, od 1891 członkiem austriackiej Izby Panów, dwukrotnie marszałkiem krajowym Galicji (1895-1901 i 1903-1912). Uzyskał zwrot Wawelu od armii austriackiej.

W 1893 roku kupił majątek Koropiec nad Dniestrem na Podolu[potrzebny przypis] gdzie wybudował neorenesansowy pałac, który odziedziczył jego syn Stefan (1885-1961).

W 1898 został odznaczony Wielką Wstęgą Orderu Leopolda[3][4], a w 1893 otrzymał komandorię papieskiego Orderu św. Grzegorza[5].

Był członkiem dożywotnim Towarzystwa Szkoły Ludowej[6].

Był żonaty z Cecylią z hr. Mierów, z którą miał syna Henryka[7].

Honorowy obywatel Rzeszowa (24 września 1895) i Lwowa (3 października 1895). Po tym jak w 1912 wskutek stanu zdrowia ustąpił z urzędu marszałka krajowego Galicji, Związek 30 Większych Miast Galicji w uznaniu jego zasług postanowił o przyznaniu jemu tytułu obywatelstwa honorowego, co większość z władz miast-członków potwierdziła przyznaniem takiego wyróżnienia (otrzymał m.in. honorowe obywatelstwo Sanoka 26 czerwca 1912)[8][9].

Znał doskonale język jidysz.

Zmarł o 2-j po północy z piątku na sobotę[10].

PrzypisyEdytuj

  1. Stanisław Marcin hr. Badeni h. Bończa (ID: 1.279.123)
  2. Starzyński, s. 209.
  3. Odznaczenia jubileuszowe. „Nowa Reforma”, s. 5, Nr 277 z 3 grudnia 1898. 
  4. Odznaczenia jubileuszowe. „Echo Przemyskie”, s. 1, Nr 97 z 4 grudnia 1898. 
  5. Jerzy Sewer Dunin-Borkowski: Almanach Błękitny. Warszawa: 1908, s. 197.
  6. Sprawozdanie z działalności Towarzystwa Szkoły Ludowej za rok 1912. Kraków: 1913, s. LXXVII.
  7. Zaślubiny hr. Badeniego z hr. Plater Zyberżanką. „Nowości Illustrowane”. Nr 48, s. 8, 25 listopada 1905. 
  8. Z Rady Miejskiej. „Tygodnik Ziemi Sanockiej”, s. 1, Nr 26 z 30 czerwca 1912. 
  9. Kronika. Z kraju. Sanok, 1 lipca 1912. „Krakus”, s. 5, Nr 27 z 7 lipca 1912. 
  10. † Stanisław hr. Badeni. „Kurjer Lwowski”. 474, s. 2, 15 października 1912.

BibliografiaEdytuj