Stanisław Niemczyk

polski architekt

Stanisław Niemczyk (ur. 19 września 1943 w Czechowicach-Dziedzicach[1], zm. 13 maja 2019) – polski architekt, autor oryginalnych projektów architektury sakralnej, nazywany „polskim Gaudím[2].

Stanisław Niemczyk
Ilustracja
Stanisław Niemczyk przy kościele św. Franciszka z Asyżu i św. Klary w Tychach (2012)
Data i miejsce urodzenia 19 września 1943
Czechowice-Dziedzice
Data śmierci 13 maja 2019
Alma mater Politechnika Krakowska
Nagrody Honorowa Nagroda SARP
Praca
Styl postmodernizm
Budynki Kościół Ducha Świętego w Tychach
Kościół Jezusa Chrystusa Odkupiciela w Czechowicach-Dziedzicach
Kościół Bożego Miłosierdzia w Krakowie (os. Oficerskie)
Kościół św. Franciszka z Asyżu i św. Klary w Tychach
Odznaczenia
Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Order Ecce Homo Krzyż Pro Ecclesia et Pontifice (od 1908)
Medal 100-lecia Odzyskania Niepodległości

ŻyciorysEdytuj

W 1968 ukończył studia na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej, pisząc pracę dyplomową u prof. Włodzimierza Gruszczyńskiego. Jego praca dyplomowa obejmowała stworzenie obiektów rekreacyjnych dla Poronina, Murzasichla i Bukowiny, w czym mieściły się wyciągi, kolejki, wagoniki, ruchome chodniki, baseny itp.[3]

Od 1968 pracował w Tychach w Miastoprojekcie, gdzie wyróżnił się projektowaniem obiektów nietypowych i jednocześnie wyprzedzających swój czas[4]. Autor budynków handlowych, usługowych, mieszkalnych i sakralnych. Zasłynął jako twórca niezwykłych kościołów. Jego architektura wymyka się podporządkowaniom stylistycznym, nawiązując do gotyku[5].

Laureat Honorowej Nagrody SARP w 1998.

Architekt mieszkał w Tychach, gdzie prowadził własne biuro. Za projekty kościołów nie pobierał tantiem, czego przykładem jest realizacja kościoła pw. Ducha Świętego w Tychach Żwakowie[6] i kościoła z klasztorem dla zakonu Braci Mniejszych o.o. Franciszkanów, wznoszonego również w Tychach. Zmarł 13 maja 2019 roku. Pogrzeb odbył się 18 maja 2019 roku w parafii Jezusa Chrystusa Odkupiciela w Czechowicach-Dziedzicach, w kościele jego projektu. Został pochowany na cmentarzu w Miedźnej k. Pszczyny[7][8]. Przy projektowaniu budowli nadawał wyraźną preferencję odręcznie wykonanym rysunkom i projektom, a ich walory artystyczno-estetyczne sprawiają, że same stały się wartościowymi dziełami sztuki. Twórczość autorska Stanisława Niemczyka inspirowała architektów na Górnym Śląsku[9]. Tworzył do samego końca[10]. Ostatnim dziełem, które stworzył jest rzeźba Matki Bożej na ścianie kościoła pw. Miłosierdzia Bożego w Krakowie – została ona nazwana M.B. Zwycięską[11]. Podczas pracy wykazywał się dużą ofiarnością, był zawsze chętny i gotowy do pomocy.

Nagrody i odznaczeniaEdytuj

 
Kościół pw. Jezusa Chrystusa Odkupiciela w Czechowicach-Dziedzicach

Główne dziełaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Who is who w Polsce. Encyklopedia biograficzna z życiorysami znanych Polek i Polaków, Hübners blaues Who is Who, Zug 2007 (dodatek CD).
  2. Stanisław Niemczyk. sztuka-architektury.pl. [dostęp 2019-05-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-05-14)].
  3. Barbara Siemińska, Gazeta Czechowicka, „Gazeta Czechowicka”, 2017, DOI10.29315/gm.v4i1.39, ISSN 2184-0628 [dostęp 2020-06-10].
  4. Jolanta Pierończyk: Stanisław Niemczyk nie żyje. Był wielkim architektem, projektantem niezwykłych obiektów. tychy.naszemiasto.pl, 2019-05-13. [dostęp 2019-05-14].
  5. Irma Kozina, Sztuka Górnego Śląska, „praca zbiorowa”, 39 (2), 2020, s. 53–72, DOI10.25167/sth.1360, ISSN 2391-937X [dostęp 2020-10-23].
  6. BARBARA Siemińska, Franciszek Resiak, Ostatnia Droga Architekta, „Gazeta Czechowicka i kościół na Zapadziu”, 1 (1), 2007, s. 9–12, DOI10.1066/s10021060002, ISSN 1895-4723 [dostęp 2020-12-03].
  7. Czechowice-Dziedzice: pogrzeb Stanisława Niemczyka, „polskiego Gaudiego”. ekai.pl, 2019-05-18, [dostęp 2019-05-19].
  8. Architekt to za mało: Stanisław Niemczyk, zwany śląskim Gaudim. dziennikzachodni.pl
  9. Ewa Chojecka i inni, Sztuka Górnego Śląska, „praca zbiorowa”, 39 (2), 2020, s. 53–72, DOI10.25167/sth.1360, ISSN 2391-937X [dostęp 2020-10-23].
  10. Barbara Siemińska, Ostatnia Droga Architekta, „Gazeta Czechowicka”, 2017, DOI10.29315/gm.v4i1.39, ISSN 2184-0628 [dostęp 2020-12-03].
  11. Barbara Siemińska, Ostatnia Droga Architekta, „Gazeta Czechowicka”, 1 (1), 2007, s. 9–12, DOI10.1066/s10021060002, ISSN 1895-4723 [dostęp 2020-12-03].
  12. a b Order Ecce Homo. Nadania 2013. ecce-homo.pl. [dostęp 2017-01-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-14)].
  13. Niemczyk, czyli polski Gaudi. fronda.pl [dostęp 2011-06-20].
  14. Gloria Artis dla Stanisława Niemczyka, tyskiego architekta. tychy.naszemiasto.pl, 2013-01-15. [dostęp 2013-05-01].
  15. a b Zmarł Stanisław Niemczyk. galeriabielska.pl. [dostęp 2020-06-26].
  16. Nie żyje Stanisław Niemczyk. Architekt nazywany był „polskim Gaudim” (pol.). bryla.pl. [dostęp 2019-05-17].
  17. Kościół Chrystusa Odkupiciela w Czechowicach-Dziedzicach. slaskie.travel [dostęp 2019-05-14].
  18. Parafia pw. św. Ojca Pio w Tychach – Kalendarium, www.opio-tychy.pl [dostęp 2019-05-17].
  19. Cymer, Anna, 1978-, Architektura w Polsce 1945-1989, wyd. Wydanie I, Warszawa, s. 448, ISBN 978-83-949185-5-2, OCLC 1083292741 [dostęp 2019-05-17].
  20. Konsekracja kościoła św. Michała Archanioła we Lwowie
  21. Historia parafii. katedra.bielsko.pl. [dostęp 2020-06-26].
  22. Instytut Gość Media, Przygotowania do budowy świątyni, lowicz.gosc.pl, 27 listopada 2019 [dostęp 2020-10-23].
  23. i, Architekci zaprezentowali makietę naszego kościoła (zdjęcia) – Parafia Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata – Rawa Mazowiecka, 23 października 2020 [dostęp 2020-10-23].

BibliografiaEdytuj