Stanisław Rotwand

Stanisław Rotwand (ur. 11 czerwca 1839 w Łęczycy[1], zm. 23 lutego 1916 w Warszawie[2]) – polski prawnik, przemysłowiec, finansista, filantrop, działacz społeczny i gospodarczy.

Stanisław Rotwand
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

11 czerwca 1839
Łęczyca, Królestwo Polskie

Data i miejsce śmierci

23 lutego 1916
Warszawa, Królestwo Polskie pod okupacją Cesarstwa Niemieckiego

Narodowość

polska

Grób Stanisława Rotwanda

ŻyciorysEdytuj

Urodził się w rodzinie żydowskiej jako syn lekarza Mateusza Rotwanda i Barbary z Weinbergów. W 1875 roku był współzałożycielem (wraz z Hipolitem Wawelbergiem) Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie, a od 1895 roku prezesem tej instytucji. W 1893 roku współtworzył Muzeum Rzemiosł i Sztuki Stosowanej. Poseł do Rady Państwa Imperium Rosyjskiego w latach 1906-1912. W wieku dorosłym przeszedł na luteranizm.

W 1895 roku wraz z Hipolitem Wawelbergiem ufundował Średnią Szkołę Mechaniczno-Techniczną M. Mittego w Warszawie, od 1906 roku działającą jako Szkoła Mechaniczno-Techniczna H. Wawelberga i S. Rotwanda.

W 1898 roku został współzałożycielem i prezesem Fundacji Tanich Mieszkań im. Hipolita i Ludwiki Wawelbergów, która w okresie 1898-1900 na warszawskiej Woli zajmowała się budową tanich mieszkań dla robotników. Wraz z innymi udziałowcami zaangażował się również finansowo w to przedsięwzięcie. Fundacja wybudowała w 1898 roku m.in. osiedle tzw. tanich domów przy ul. Górczewskiej w Warszawie.

Od 1903 roku do 1916 roku był członkiem Urzędu Starszych Zgromadzenia Kupców miasta Warszawy, a od 1906 roku pełnił funkcję prezesa Warszawskiego Komitetu Giełdowego. Przez szereg lat pełnił funkcję członka i prezesa wielu instytucji przemysłowych, ubezpieczeniowych oraz towarzystw i banków.

Był uważany za jednego z najważniejszych warszawskich kolekcjonerów dzieł sztuki. W skład jego zbiorów wchodziły prace najbardziej cenionych polskich malarzy[3], m.in. Aleksandra i Maksymiliana Gierymskich, Olgi Boznańskiej, Witolda Pruszkowskiego, Jana Matejki, Maurycego Gottlieba, Józefa Brandta, Juliusza i Wojciecha Kossaków, Józefa Chełmońskiego, Juliana Fałata, Józefa Mehoffera, Leona Wyczółkowskiego, Władysława Podkowińskiego, Stanisława Wyspiańskiego, czy Władysława Ślewińskiego. Działał także jako mecenas kultury – wspierał i sprawował opiekę nad artystami żydowskimi: Henrykiem Drelichem i Henrykiem Glicensteinem.

W 1902 r. współpracował przy opracowywaniu oraz zatwierdzaniu ustawy Szkoły Sztuk Pięknych w Warszawie[3].

Zmarł 23 lutego 1916 roku w Warszawie, został pochowany na cmentarzu ewangelicko-augsburskim w Warszawie (aleja 10, grób 14)[4].

RodzinaEdytuj

Jego żoną była Maria z Wawelbergów (1846-1894), l.v. Rotwandowa, wdowa po jego starszym bracie Leonie Lewim Rotwandzie (1837-1868).

Jego pasierbicą (i bratanicą; córką brata Leona Lewiego) była Felicja Rotwand (1865-1934) – żona prawnika i dyplomaty Ignacego Szebeko.

Dzieci:

  • Janina (1877-1894)

PrzypisyEdytuj

  1. Jubileusz Stanisława Rotwanda Czas 1913 nr 32 z 21 stycznia s. 2 [1]
  2. Zmarli Kurier lwowski 1916 nr 109 z 1 marca s. 3-4
  3. a b Nieznany artysta - KUBEK Z ORNAMENTEM ŁUSKOWYM, Polska, ok. 1800, artinfo.pl [dostęp 2021-02-02].
  4. śp. Stanisław Rotwand
  5. Stanisław Konarski, Andrzej Rotwand w: Polski Słownik Biograficzny t. XXXII, Warszawa-Kraków-Wrocław-Gdańsk 1989-1991, s 319-320 wersja elektroniczna IPSB
  6. Zofia Anna Rotwand, Sejm-Wielki.pl [dostęp 2021-02-02].

Bibliografia, linkiEdytuj