Otwórz menu główne

Stare Siołkowice

wieś w województwie opolskim

Stare Siołkowice[1] (dodatkowa nazwa w j. niem. Alt Schalkowitz) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Popielów. Z miejscowością związany jest administracyjnie przysiółek Biedaszka.

Stare Siołkowice
Kościół św. Michała Archanioła w Starych Siołkowicach
Kościół św. Michała Archanioła w Starych Siołkowicach
Rodzaj miejscowości wieś
Państwo  Polska
Województwo opolskie
Powiat opolski
Gmina Popielów
Strefa numeracyjna 77
Kod pocztowy 46-083
Tablice rejestracyjne OPO
SIMC 0502405
Położenie na mapie gminy Popielów
Mapa lokalizacyjna gminy Popielów
Stare Siołkowice
Stare Siołkowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stare Siołkowice
Stare Siołkowice
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa opolskiego
Stare Siołkowice
Stare Siołkowice
Położenie na mapie powiatu opolskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu opolskiego
Stare Siołkowice
Stare Siołkowice
Ziemia50°48′14″N 17°46′04″E/50,803889 17,767778
Strona internetowa miejscowości

Spis treści

NazwaEdytuj

Według niemieckiego nauczyciela Heinricha Adamy nazwa wywodzi się od polskiego określenia osadnictwa[2]. W swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako najstarszą nazwę wymienia Sialkowice podając jej znaczenie „Ansiedlungsplatz”, czyli w języku polskim „miejsce zasiedlenia”[2]. Nazwa została później fonetycznie zgermanizowana na Schalkowitz[2], a później na Alt Schalkowitz i utraciła swoje pierwotne znaczenie.

W alfabetycznym spisie miejscowości na terenie Śląska wydanym w 1830 roku we Wrocławiu przez Johanna Knie miejscowość występuje pod polską nazwą Śialkowice oraz niemiecką Alt Schialkowitz[3]. Ze względu na polskie pochodzenie 10 sierpnia 1936 r. w miejsce zgermanizowanej nazwy nazistowska administracja III Rzeszy wprowadziła całkowicie niemiecką nazwę Alt Schalkendorf. 1 kwietnia 1939 r. miejscowość połączono wraz z Nowymi Siołkowicami pod wspólną nazwą Schalkendorf[4]. 1 czerwca 1948 r. nadano miejscowości polską nazwę Stare Siołkowice[5]. Od 1950 r. miejscowość należy administracyjnie do województwa opolskiego.

HistoriaEdytuj

Do głosowania podczas plebiscytu uprawnionych było 2098 osób, z czego 1548, ok. 73,8%, stanowili mieszkańcy (w tym 1520, ok. 72,4% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 2041 głosów (ok. 97,3% uprawnionych), w tym 2028 (ok. 99,4%) ważnych; za Niemcami głosowało 1522 osób (ok. 74%), a za Polską 506 osób (ok. 24,8%)[6].

W 1890 r. w miejscowości mieszkało 2412 osób, a w 1933 r. – 2762[4].

Niemcy zostali wyparci z miejscowości 22 stycznia 1945 roku przez jednostki 14 dywizji piechoty gwardii 33 korpusu piechoty gwardii 5 armii gwardii 1 Frontu Ukraińskiego W walkach poległo 168 żołnierzy radzieckich (miejscem ich upamiętnienia był Pomnik Wdzięczności wzniesiony na dawnym cmentarzu z którego zwłoki zabitych przeniesiono na cmentarz w Kędzierzynie – Koźlu)[7].

ZabytkiEdytuj

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[8]:

  • kościół par. pw. św. Michała Archanioła, z l. 1825-30, 1933 r.
  • młyn wodny, ul. Młyńska 21, murowano-drewniany, XIX w., przeniesiony do skansenu
  • wiatrak koźlak, poza wsią, z 1848 r., nie istnieje.

Ludzie związani ze Starymi SiołkowicamiEdytuj

  • Jakub Kania – polski poeta i pisarz ludowy, działacz oświatowy i narodowy
  • Jan Dzierżon – w latach 1834–1835 był wikarym w Starych Siołkowicach
  • Piotr Pampuch (1881–1947) – polski publicysta, dyrektor Biura Sejmu Śląskiego, działacz narodowy i społeczny na Śląsku
  • Rochus Misch – ostatni żyjący mieszkaniec berlińskiego bunkra Hitlera.

PrzypisyEdytuj

  1. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. nr 142, poz. 262).
  2. a b c Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch’s Buchhandlung, 1888, s. 86.
  3. Johann Knie 1830 ↓, s. 675.
  4. a b Michael Rademacher: Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Oppeln (niem.). 2006. [dostęp 2012-04-05].
  5. Rozporządzenie Ministrów Administracji Pulicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 1 czerwca 1948 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1948 r. nr 59, poz. 363).
  6. Herbert Kunze: Landsmannschaft der Oberschlesier in B-W (niem.). [dostęp 2012-04-05].
  7. Rada Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa „Przewodnik po upamiętnionych miejscach walk i męczeństwa lata wojny 1939- 1945”, Sport i Turystyka 1988, ​ISBN 83-217-2709-3​, s. 497.
  8. Rejestr zabytków nieruchomych woj. opolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 98–99. [dostęp 2013-01-06].

BibliografiaEdytuj

  • Johann Knie: Alpabetisch, Statistisch, Topographische Uebersicht aller Dorfer, Flecken, Stadt und andern Orte der Konigl. Preus. Provinz Schliesen... Breslau: Barth und Comp., 1830.

Linki zewnętrzneEdytuj