Stefan Piotrowski

polski astronom

Stefan Piotrowski (ur. 11 kwietnia 1910 w Krakowie, zm. 17 stycznia 1985 w Warszawie) – astronom, współtwórca warszawskiej szkoły astronomicznej.

Stefan Piotrowski
Państwo działania

 Polska

Data i miejsce urodzenia

11 kwietnia 1910
Kraków

Data i miejsce śmierci

17 stycznia 1985
Warszawa

profesor nauk astronomicznych
Specjalność: astrofizyka
Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Doktorat

1938 – astronomia
Uniwersytet Jagielloński

Habilitacja

1954 (prof. nadzw.) – astronomia
Uniwersytet Warszawski

Profesura

1962

Polska Akademia Nauk
Status

członek rzeczywisty

Funkcja Jednostka PAN

Przewodniczący
Komitet Badań Przestrzeni Kosmicznej (1966–1971)
Komitet Astronomii (1972–1974)

Nauczyciel akademicki
Uczelnia

Uniwersytet Jagielloński

Obserwatorium

Astronomiczne

Stanowisko

asystent

Okres zatrudn.

1933–1939 i 1945–1952

Uczelnia

Uniwersytet Warszawski

Obserwatorium

Astronomiczne

Stanowisko

zast. prof., prof., prof. em.

Okres zatrudn.

1952–1980

Dziekan
Wydział

Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Warszawskiego

Okres spraw.

1954–1959

Dyrektor
Obserwatorium

Astronomicznego

Okres spraw.

1975–1980

Następca

Kazimierz Stępień

Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy II klasy

ŻyciorysEdytuj

Studia i początki pracy badawczejEdytuj

Studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim, gdzie w 1932 r. uzyskał stopień magistra filozofii w zakresie matematyki, a dwa lata później w zakresie astronomii. W marcu 1933 r. rozpoczął pracę nad wyznaczaniem minimów gwiazd zaćmieniowych w obserwatorium krakowskim i ta tematyka w 1938 roku zaowocowała rozprawą doktorską. Okres wojny spędził poza Krakowem, w rodzinnym majątku Zmiennica, ale po wojnie kontynuował pracę naukową, początkowo w Krakowie (w tym roczny staż na Uniwersytecie Harvarda w USA), a następnie od 1952 roku w Warszawie.

DziałaniaEdytuj

Po przeniesieniu się do Warszawy, Piotrowski podjął działania organizacyjne, przy tym skupiając wokół siebie grupę młodych adeptów astronomii. W 1955 roku zainicjował powstanie Zakładu Astronomii PAN, w 1953 roku założył kwartalnik Postępy Astronomii i przez wiele lat go redagował. W swojej pracy dydaktycznej kładł nacisk na konieczność prowadzenia badań naukowych na światowym poziomie i na współpracę międzynarodową. Jego uczniami byli Bohdan Paczyński i cała grupa dziś wybitnych, znanych w świecie astronomów polskich. Pełnił szereg funkcji, m.in. był Dziekanem Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Warszawskiego, wieloletnim kierownikiem Zakładu Astronomii PAN (w latach 1965–1973). Promował prowadzenie badań kosmicznych w Polsce, z jego inicjatywy powstał Komitet Badania i Pokojowego Wykorzystania Przestrzeni Kosmicznej PAN. W czerwcu 1968 roku wszedł w skład Komitetu Przygotowawczego obchodów 500 rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika[1].

BadaniaEdytuj

Piotrowski był uznanym specjalistą w zakresie wyznaczania orbit gwiazd zaćmieniowych oraz teorii transferu promieniowania w atmosferze gwiazdy. Podejmował też szereg innych zagadnień, jak anizotropia ziaren pyłu międzygwiazdowego, czy problem transferu masy w układach podwójnych gwiazd. Był pionierem badań nad zagadnieniem zderzeń asteroid. W uznaniu zasług w pracy badawczej i organizacyjnej w 1962 r. został członkiem PAN.

LiteraturaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. "Urania", miesięcznik Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii, nr 3, marzec 1969, str. 85