Otwórz menu główne

Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej

Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej - organizacja skupiająca osoby deklarujące m.in chęć pracy na rzecz rozbudzania i ugruntowywania świadomości narodowej Ślązaków, odrodzenia kultury śląskiej, propagowania wiedzy o Śląsku oraz kształtowania wśród ludności Śląska postawy obywatelskiej[1]. Stowarzyszenie jest organizacją nienastawioną na zysk i opiera swoją działalność na pracy społecznej członków[2].

SONŚ
Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej
Państwo  Polska
Siedziba Kotórz Mały
Data założenia 2011
Zasięg Polska i zagranica
Prezes Piotr Długosz
Członkowie około 1200
Nr KRS 0000405947
Data rejestracji 21 grudnia 2011
brak współrzędnych
Strona internetowa

Spis treści

PowstanieEdytuj

Stowarzyszenie zostało powołane 15 marca 2011 roku na zebraniu założycielskim w Opolu przez grupę osiemnaściorga mieszkańców województwa opolskiego[2][3]. Pierwsza próba rejestracji w KRS spotkała się ze strony Sądu Rejonowego w Opolu z żądaniem usunięcia ze statutu odwołań do narodowości śląskiej, a motywowano to nieistnieniem narodu śląskiego[4]. Organizacja odmówiła poczynienia takiego kroku, sąd w tym wypadku odmówił rejestracji[5].

Władze stowarzyszenia odwołały się od takiej decyzji opierając się na Ustawie z dnia 4 marca 2010 r. o narodowym spisie powszechnym ludności i mieszkań w 2011 r., która w punkcie 6. artykułu 2. mówi o narodowości jako o przynależności narodowej lub etnicznej — rozumie się przez to deklaratywną, opartą na subiektywnym odczuciu, indywidualną cechę każdego człowieka, wyrażającą jego związek emocjonalny, kulturowy lub związany z pochodzeniem rodziców, określonym narodem lub wspólnotą etniczną[6]. Protest został rozpatrzony pozytywnie i 21 grudnia 2011 r. SONŚ znalazł się w KRS pod numerem 0000405947[3].

12 stycznia 2012 roku Prokuratura Okręgowa w Opolu złożyła apelację do Sądu Okręgowego w Opolu zaskarżając decyzję sądu I instancji i podnosząc, że ustawa, na którą powoływało się stowarzyszenie to ustawa o charakterze epizodycznym, kategorie narodowości w niej wymienione służyły tylko potrzebom spisu. W ustawie o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz języku regionalnym nie występuje pojęcie narodowości śląskiej[7]. Postanowieniem z dnia 7 września 2012 r. Sąd Okręgowy w Opolu oddalił apelację prokuratury uzasadniając: Po odzyskaniu przez Polskę pełnej suwerenności, gdy stała się państwem w pełni demokratycznym, wolno obywatelom działać wszędzie tam, gdzie prawo tego nie zakazuje. [...] A wolność jednostki to wolność stowarzyszania się. [...] Odchodzi się od pozytywistycznego myślenia na rzecz jednostki. Zatem stowarzyszenie nie musi udowadniać, że jego cele są zgodne z prawem. Trzeba raczej wykazać, że stoją z nim w sprzeczności[8]. Na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez Prokuratora Okręgowego w Opolu Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013 r. uchylił postanowienie Sądu Okręgowego i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania[9].

12 sierpnia 2013 Sąd Rejonowy w Opolu nakazał wykreślenie SONŚ z rejestru stowarzyszeń. Działacze Stowarzyszenia zapowiedzieli złożenie zażalenia do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu[10].

Cele stowarzyszeniaEdytuj

Cele stowarzyszenia zostały określone w jego statucie[2]. Są to:

  • Rozbudzanie i ugruntowywanie świadomości narodowej Ślązaków.
  • Odrodzenie kultury śląskiej.
  • Propagowanie wiedzy o Śląsku.
  • Kształtowanie i rozwijanie wśród ludności Śląska aktywnej postawy obywatelskiej, sprzyjającej powstaniu poczucia pełnego włodarzenia i współodpowiedzialności za swoją ojczyznę.
  • Współuczestniczenie we współczesnej integracji wszystkich zamieszkujących Śląsk grup ludności.
  • Podtrzymywanie kontaktów kulturowych między Ślązakami bez względu na miejsce zamieszkania oraz pomoc osobom chętnym do powrotów z emigracji zarobkowej.
  • Promocja i kształtowanie pozytywnego wizerunku Śląska i Ślązaków.
  • Dbanie o zachowanie materialnego i duchowego dziedzictwa Śląska.

ZarządEdytuj

  • Piotr Długosz - prezes
  • Wojciech Glensk - wiceprezes
  • Justyna Nikodem - skarbnik
  • Rafał Szyma - członek zarządu
  • Roman Knopp - członek zarządu
  • Stefan Zdzuj - członek zarządu

Udział w wyborach parlamentarnychEdytuj

Stowarzyszenie - zgodnie ze swoim statutem - nie może brać udziału w Wyborach do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej[2].

KontrowersjeEdytuj

Legalność i sens istnienia Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej były kilkakrotnie kwestionowane ze strony prawicowych polityków i publicystów. Posłowie Solidarnej Polski stwierdzili, że członkami organizacji są głównie znani z pogardliwych wypowiedzi na temat Polski i Polaków działacze Ruchu Autonomii Śląska oraz że według Sądu Najwyższego w Polsce nie ma narodowości śląskiej[11].

PrzypisyEdytuj

  1. Deklaracja członkowska. slonzoki.org. [dostęp 2013-01-21].
  2. a b c d Statut. slonzoki.org. [dostęp 2013-01-21].
  3. a b Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej zarejestrowane!. opole.gazeta.pl, 2011-12-29. [dostęp 2013-01-21].
  4. KRS: Nie ma narodowości śląskiej. "Usunąć". fakty.interia.pl, 2011-06-01. [dostęp 2013-01-21].
  5. Kontrowersyjny wyrok sądu: nie ma narodu śląskiego. wiadomosci.wp.pl, 2011-06-17. [dostęp 2013-01-21].
  6. Ustawa z dnia 4 marca 2010 o narodowym spisie powszechnym ludności i mieszkań w 2011. (Dz.U. z 2010 r. nr 47, poz. 277).
  7. Odwołanie od decyzji o rejestracji Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej. nto.pl, 2012-01-12. [dostęp 2013-01-21].
  8. Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej jest legalne. opole.gazeta.pl, 2011-09-07. [dostęp 2013-01-21].
  9. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn. III SK 10/13.
  10. radio.opole.pl: Stowarzyszenie Ślązaków wykreślone z KRS. 2014-08-13. [dostęp 2014-08-13].
  11. Solidarna Polska nie chce stowarzyszenia Ślązaków. polskieradio.pl, 2012-01-12. [dostęp 2013-01-21].