Sydon (także Sidon, Zidon lub Sajda; arab. صيدا Ṣaydā; hebr. צִידוֹן Ẓidon) – trzecie pod względem wielkości miasto Libanu, liczy około 170 tysięcy mieszkańców. Położone na wybrzeżu Morza Śródziemnego, ok. 35 km na północ od Tyru i ok. 41 km na południe od Bejrutu.

Sydon
صيدا
Ilustracja
Państwo  Liban
Muhafaza Dystrykt Południowy
Gmina Kada Sydon
Powierzchnia 7,86 km²
Populacja (2005)
• liczba ludności

163 554
Położenie na mapie Libanu
Mapa lokalizacyjna Libanu
Sydon
Sydon
Ziemia33°34′N 35°22′E/33,566667 35,366667

W starożytności było to portowe miasto fenickie. Początkowo było najważniejszym spośród miast fenickich, później większe znaczenie uzyskał Tyr. Rozróżniano Mały Sydon, czyli samo miasto, i Wielki Sydon, czyli cały obszar znajdujący się pod jego panowaniem[1]. W Sydonie budowano bardzo dobre okręty, produkowano cenione wyroby ze szkła[potrzebny przypis]. Sydon brał udział w kilku koalicjach antyasyryjskich, jednak walka z Asyrią zwykle kończyła się klęską. w wyniku jednego z takich buntów, władca Sydonu, Abdi-Milkutti, został zrzucony z tronu przez Asarhaddona.

W 677 r. p.n.e. Sydon (akad. Ṣidunu) zdobyty został przez wojska asyryjskiego króla Asarhaddona (681–669 p.n.e.) i przekształcony w stolicę nowej asyryjskiej prowincji[2]. Wówczas to nazwa miasta zmieniona została na Kar-Asarhaddon (akad. Kār-Aššur-aḫu-iddina, tłum. „Port/przystań Asarhaddona”)[2]. W 650 r. p.n.e., za rządów Aszurbanipala (669-627? p.n.e.), Bel-Harran-szaddu’a, gubernator prowincji Kar-Asarhaddon, pełnił urząd asyryjskiego eponima (limmu)[2].

Po upadku Asyrii Sydon, wraz z całą Fenicją, uległ dominacji państwa nowobabilońskiego, a następnie Persji Achemenidów[3]. W 351 p.n.e. Sydończycy razem z Fenicją i Cyprem powstali przeciw Persji; zdradzeni przez własnego władcę, Tennesa, nie chcąc iść do niewoli u Persów spalili się wraz z całym miastem[potrzebny przypis]. Sydon nie stawił oporu wojskom Aleksandra Macedońskiego[3].

Sydon jest miastem wspominanym w Biblii. Jego znaczenie sprawiało, że początkowo jego nazwę odnoszono do całej Fenicji. Paweł z Tarsu w czasie podróży do Rzymu odwiedził przyjaciół w Sydonie[1].

Istnieją imiona Sydonia i Sydoniusz, oznaczające odpowiednio kobietę i mężczyznę pochodzących z Sydonu.

Miasta partnerskieEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Fritz Rienecker, Gerhard Maier: Leksykon biblijny. Waldemar Chrostowski (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Vocatio”, 2001, s. 767, seria: Prymasowska Seria Biblijna. ISBN 83-7146-061-9.
  2. a b c Radner K., Provinz. C, w: Reallexikon ... , s. 63.
  3. a b Alfred Tschirschnitz: Dzieje ludów biblijnych. Wyd. I. Warszawa: M. Sadren i S-ka, 1994, s. 142-143. ISBN 83-86340-00-3.

BibliografiaEdytuj

  • Radner K., Provinz. C, w: Reallexikon der Assyriologie, tom XI (Prinz, Prinzessin – Samug), Walter de Gruyter, Berlin – New York 2006-2008, s. 42–68.