Otwórz menu główne

Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu (dawniej: Szpital Sióstr Miłosierdzia) - szpital zlokalizowany przy ul. Długiej 1/2 w Poznaniu. Zbudowany w 1823 roku, dzięki składkom ludności.

Szpital Kliniczny nr 1
Uniwersytetu Medycznego
im. Karola Marcinkowskiego
w Poznaniu
Ilustracja
Dewiza Salus aegroti, educatio, scientia
Data założenia 1823
Typ szpitala szpital kliniczny
Państwo  Polska
Adres ul. Długa 1/2
61-848 Poznań
Dyrektor lek. med. Jan Talaga
Oddziały szpitalne 14
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Szpital Kliniczny nr 1 Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
Szpital Kliniczny nr 1
Uniwersytetu Medycznego
im. Karola Marcinkowskiego
w Poznaniu
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Szpital Kliniczny nr 1 Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
Szpital Kliniczny nr 1
Uniwersytetu Medycznego
im. Karola Marcinkowskiego
w Poznaniu
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Szpital Kliniczny nr 1 Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
Szpital Kliniczny nr 1
Uniwersytetu Medycznego
im. Karola Marcinkowskiego
w Poznaniu
Ziemia52°24′12,98″N 16°56′09,50″E/52,403606 16,935972
Strona internetowa

HistoriaEdytuj

Stan higieny w porozbiorowym Poznaniu zmusił władze pruskie oraz mieszkańców do podjęcia wysiłku w celu zorganizowania szpitala miejskiego. Mimo zebrania znacznych funduszy pierwszy projekt nie mógł być zrealizowany. W latach 1821-1822 zorganizowano akcję składkową pod patronatem księżnej Ludwiki żony namiestnika Wielkiego Księstwa Poznańskiego Antoniego Henryka Radziwiłła, jednocześnie kuzynki króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III. Król zainteresował się sprawą utworzenia szpitala, zdecydował że mają poprowadzić go Siostry Miłosierdzia nazywane również szarytkami. Zbiórka prowadzona siłami ludności polskiej zakończyła się sukcesem, sam hrabia Edward Raczyński przekazał sumę 20 000 talarów.

Szpital umieszczono w gmachu po skasowanym klasztorze bernardynek przy Placu Bernardyńskim. W dniu 1 stycznia 1823 roku nastąpiło otwarcie Szpitala Sióstr Miłosierdzia - pierwszego i przez pewien czas jedynego cywilnego zakładu leczniczego w Poznaniu. Pierwszą przełożoną szpitala została siostra Petronela Pyrzanowska. W 1828 roku Karol Marcinkowski zorganizował na terenie szpitala pierwszą na ziemiach polskich regularnie działającą przychodnię lekarską. Marcinkowski przekazał na potrzeby przychodni swoją roczną pensję. Nadzór nad szpitalem sprawowało kuratorium, w którego skład wchodził każdorazowo naczelny prezes Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Zgodnie z drugim statutem z 16 kwietnia 1877 roku, szpital był instytucją państwową i podlegał bezpośrednio resortowi naczelnego prezesa prowincji. Fundusze na utrzymanie lecznicy pochodziły z różnych źródeł, natomiast tzw. łóżka etatowe były utrzymywane z subwencji państwowych i dodatku z kasy prowincjonalnej.

Początkowo Szpital posiadał dwie sale chorych oraz 4 separatki i liczył w sumie 30 łóżek. W miarę upływu czasu Szpital rozbudowywano, przybywało łóżek. W roku 1854 było ich 160, w roku 1918 - 200. Jednym z ordynatorów szpitala był w tym okresie Teodor Teofil Matecki znany społecznik kładący nacisk na modernizację szpitala. Zasadnicza rozbudowa Szpitala nastąpiła jednak dopiero w okresie międzywojennym, kiedy utworzono tu Klinikę Chirurgii Wydziału Chirurgicznego Uniwersytetu Poznańskiego. Zadania zorganizowania i poprowadzenia kliniki podjął się profesor Antoni Jurasz. W roku 1939 Szpital dysponował 300 - 350 łóżkami. W okresie działań wojennych w 1945 roku ośrodek doznał poważnych zniszczeń. Zostały one jednak szybko usunięte i już w roku 1946 Szpital jako jeden z pierwszych podjął działalność. W roku 1950, roku utworzenia Akademii Medycznej, placówka została włączona do Uczelni jako baza łóżkowa z trzema klinikami: I Kliniką Chirurgii Ogólnej, I Kliniką Chorób Wewnętrznych i Kliniką Okulistyczną.

ArchitekturaEdytuj

W 1824 roku dobudowano skrzydło wschodnie wzdłuż ulicy Garbary. W latach 1925-1932 na potrzeby Uniwersyteckiej Kliniki Chirurgicznej nastąpiła kolejna rozbudowa, w stylu neoklasycznym, według projektu Stefana Cybichowskiego. W czasie okupacji hitlerowskiej powstało skrzydło zachodnie.

StatystykaEdytuj

Obecnie Szpital posiada 14 Oddziałów w 3 lokalizacjach: przy ul. Długiej 1/ 2, ul. Szamarzewskiego 82/84 i os Rusa 25A (Hospicjum Palium). Rocznie w Szpitalu hospitalizowanych jest ponad 35 tysięcy pacjentów, a lekarze udzielają ponad 100 tysięcy porad ambulatoryjnych. Placówka dysponuje także 11 salami operacyjnymi, 28 poradniami i 20 salami dydaktycznymi.

BibliografiaEdytuj

  1. strona szpitala (dostęp 16.12.2012)
  2. Szpital Przemienienia Pańskiego 1823-2003. 180 lat działalności: przeszłość, teraźniejszość, dla przyszłości, zespół red. Halina Bogusz et al., wyd. Kontekst, 2003, ​ISBN 83-88572-01-6​.
  3. Poznań. Przewodnik po zabytkach i historii, pod red. Janusza Pazdera, Poznań 2010, ​ISBN 978-83-7503-115-7​.