Otwórz menu główne

Tadeusz Feliks Skwarczyński (ur. 29 października 1894, zm. 20 lutego 1978) – podpułkownik dyplomowany artylerii Wojska Polskiego.

Tadeusz Feliks Skwarczyński
Ilustracja
Fotografia nagrobna Tadeusza Skwarczyńskiego
podpułkownik dyplomowany artylerii podpułkownik dyplomowany artylerii
Data urodzenia 29 października 1894
Data śmierci 20 lutego 1978
Przebieg służby
Siły zbrojne Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki 2 Dywizjon Artylerii Ciężkiej Legionów
6 Dywizjon Artylerii Konnej
11 Pułk Artylerii Polowej
6 Samodzielna Brygada Kawalerii
23 Pułk Artylerii Polowej
Stanowiska szef sztabu brygady
dowódca dywizjonu artylerii
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi
Nagrobek Stefanii i Tadeusza Skwarczyńskich na Starym Cmentarzu w Łodzi

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Powinowatymi jego matki byli Józef Haller i Stanisław Haller[1]. 1 czerwca 1921 roku pełnił służbę w Oddziale I Sztabu Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie, a jego oddziałem macierzystym był wówczas 2 dywizjon artylerii ciężkiej Legionów[2]. 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 73. lokatą w korpusie oficerów artylerii. Jego oddziałem macierzystym był wówczas 6 dywizjon artylerii konnej we Lwowie[3].

W 1923 roku w dalszym ciągu pełnił służbę w 6 dywizjonie artylerii konnej we Lwowie[4]. 1 czerwca 1923 roku został przeniesiony z dowództwa 11 Dywizji Piechoty do 11 pułku artylerii polowej w Stanisławowie[5][6]. 1 listopada 1924 roku został „odkomenderowany” do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza rocznego Kursu Doszkolenia[7]. 1 grudnia 1924 roku awansował na majora ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1924 roku i 29. lokatą w korpusie oficerów artylerii. 15 października 1925 roku, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego, został przydzielony do dowództwa 6 Samodzielnej Brygady Kawalerii w Stanisławowie na stanowisko szefa sztabu[8][9]. 5 listopada 1928 roku otrzymał przeniesienie do 23 pułku artylerii polowej w Będzinie na stanowisko dowódcy dywizjonu[10]. W 1930 roku opracował publikację pt. Zarys historji wojennej 23 Pułku Artylerii Polowej[11]. Z dniem 15 września 1930 roku został przeniesiony do Doświadczalnego Centrum Wyszkolenia w Rembertowie na stanowisko wykładowcy[12]. 26 marca 1931 roku otrzymał przeniesienie z Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IX w Brześciu nad Bugiem na stanowisku szefa oddziału[13][14][15]. Od sierpnia 1932 roku do 1939 roku był szefem Oddziału Ogólnego Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IV w Łodzi. W 1937 r. awansowany do stopnia podpułkownika ze starszeństwem z dniem 19 marca 1937 i 1. lokatą w korpusie oficerów artylerii[16][17].

Po wybuchu II wojny światowej 1939 podczas kampanii wrześniowej został odwołany do garnizonu 13 sierpnia 1939, po czym trafił do niewoli niemieckiej[18] i przebywał w oflagach (prawdopodobnie Oflag II B Arnswalde)[19][17].

Po wojnie Tadeusz Skwarczyński był członkiem ZBoWiD[17]. Zmarł 20 lutego 1978 w wieku 84 lat[17][20]. Został pochowany w grobowcu rodzinnym na Starym Cmentarzu w Łodzi 24 lutego 1978[17].

Tadeusz Feliks Skwarczyński latem 1922 roku w Stanisławowie ożenił się ze Stefanią, córką emerytowanego c. k. urzędnika i starosty, Mieczysława Strzelbickiego, który zmarł kilka tygodni po ich ślubie. Młode małżeństwo osiadło w Stanisławowie[21]. Córkami Stefanii i Tadeusza Skwarczyńskich były: Maria, po mężu Olszewska (1928–2011, biolog, emerytowana profesor Uniwersytetu Łódzkiego, członek rzeczywisty PAN) i Joanna (1935–1948, zginęła tragicznie w lipcu 1948 na Jeziorze Gardno, mając 13 lat[22]). W kwietniu 1940 jego żona, dwie córki i matka zostały aresztowane przez NKWD i zesłane do Kazachstanu, skąd jako nieliczne powróciły w listopadzie tego roku.

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Skwarczyńska 1987 ↓, s. 292.
  2. Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r. Dodatek do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 37 z 24 września 1921 roku, s. 310, 873.
  3. Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Załącznik do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 8 czerwca 1922 roku, Zakłady Graficzne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1922, s. 193.
  4. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 806, 817.
  5. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 53 z 31 lipca 1923 roku, s. 498.
  6. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 657, 740.
  7. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 78 z 12 sierpnia 1924 roku, s. 445.
  8. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 106 z 15 października 1925 roku, s. 571.
  9. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 432, 454.
  10. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 listopada 1928 roku, s. 342.
  11. Zarys historii wojennej 23 Pułku Artylerii Polowej. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1930, s. 3, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.
  12. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 11 z 18 czerwca 1930 roku, s. 210.
  13. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 3 z 26 marca 1931 roku, s. 104.
  14. Lista oficerów dyplomowanych (stan z dnia 15 kwietnia 1931 roku), Sztab Główny, Drukarnia Sztabu Generalnego, Warszawa 1931, s. 24.
  15. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 180, 477.
  16. R. Rybka, K. Stepan, „Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935–1939”, s. 377.
  17. a b c d e Tadeusz Skwarczyński. Nekrolog. „Dziennik Popularny”. 44, s. 4, 23 lutego 1978. 
  18. Druhna Joasia Skwarczyńska – Patronka Ładu Serca. arkadia.zhr.pl. [dostęp 20 listopada 2014].
  19. Oflag II B Arnswalde – taka lista jest tylko jedna. choszczno.pl. [dostęp 20 listopada 2014].
  20. Małgorzata Golicka-Jabłońska: Tak trzeba. 2013, s. 294.
  21. Skwarczyńska 1987 ↓, s. 279, 291.
  22. Gronczewska Anna, Tragiczne, harcerskie wakacje. [w:] „Kocham Łódź” (dod. do „Polska. Dziennik Łódzki”). 2 VII 2010, nr 84, s. 6.

BibliografiaEdytuj