Otwórz menu główne
Grobowiec Zgromadzenia Jezuitów na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie

Tadeusz Karyłowski (ur. 5 czerwca 1882 w Warszawie, zm. 16 września 1945 tamże) – polski jezuita, poeta i tłumacz.

Syn mechanika Konstantego Karyłowskiego i Natalii z Drzewińskich. Szkołę średnią ukończył w Krakowie. Maturę zdał w 1899 roku, 17 września tego samego roku wstąpił do zakonu jezuitów w Starej Wsi. W latach 1899-1905 odbył studia klasyczne, następnie w latach 1905-1908 studiował filozofię. Od 1908 do 1909 roku był nauczycielem w gimnazjum jezuickim w Chyrowie, po czym przeniósł się do Krakowa, gdzie w latach 1909-1913 studiował teologię. W 1911 roku otrzymał święcenia kapłańskie. W latach 1914-1919 odbył na Uniwersytecie Jagiellońskim kolejne studia z zakresu literatury polskiej i francuskiej. W 1930 roku opuścił Kraków, do wybuchu II wojny światowej przebywając w Wilnie i Lublinie. Okres okupacji spędził w Krakowie, w 1945 roku wyjechał do Warszawy, gdzie zmarł.

Swoją twórczość literacką i poetycką ogłaszał na łamach wielu czasopism, m.in. Naszych Wiadomości, Przeglądu Chyrowskiego, Głosu Ewangelii, Muzyki i Śpiewu, Niedzieli i in. Od 1909 roku stały współpracownik Przeglądu Powszechnego. W 1918 roku opublikował w Krakowie utwór wierszowany Miecio Chwalibóg. Obrazki z młodych lat bohatera pod Rokitną, a w 1920 roku Sonety z Tatr[1]. Przez szereg lat zajmował się hymnologią, tłumaczył hymny kościelne[2]. Jego przekłady Te Deum[3] i Tantum ergo zastąpiły teksty uprzednio używane w liturgii[4]. Opublikował kilka prac z zakresu hymnologii, m.in. Exultet, jego pochodzenie i dzieje (1923) i Pochodzenie hymnu Te Deum (1927). Przełożył z łaciny Eneidę Wergiliusza; tłumaczenie to zostało wydane w 1924 roku w serii Biblioteka Narodowa i doczekało się kilku wznowień. Tłumaczył także poezje Macieja Sarbiewskiego (wydane z rękopisu przez Instytut Wydawniczy „PAX” w 1980 roku[4]), O naśladowaniu świętych Maximiliana Hubera, Zapaleńca bożego José Marii Pemána.
Przełożył też z łaciny na język polski pieśń "Przybądź Duchu Święty"[5].

Został pochowany w grobowcu Zgromadzenia Jezuitów na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie[6].

PrzypisyEdytuj

  1. Tadeusz Karyłowski, Sonety z Tatr, Kraków 1920, polona.pl [dostęp 2018-07-19].
  2. Edward Breza: Syn Boży w Hymnach kościelnych (pol.). bazhum.muzhp.pl, 2013. s. 20. [dostęp 2017-08-06].
  3. Ks. Janusz Drewniak: Czyja to melodia? W poszukiwaniu kompozytora "Te Deum" (pol.). opoka.org.pl. [dostęp 2017-08-06].
  4. a b Felicjan Paluszkiewicz: Mały słownik jezuitów w Polsce. Warszawa: Bobolanum, 1995, s. 97.
  5. Przybądź Duchu Święty w serwisie Polska Tradycja.
  6. Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne. Cmentarz Stare Powązki. Jezuici. um.warszawa.pl. [dostęp 2017-10-24].

BibliografiaEdytuj