Otwórz menu główne

Tadeusz Ruge

polski inżynier budowlany, prezydent Poznania

Tadeusz Julian Ruge (ur. 12 stycznia 1886[1][2] w Żabnie, zm. 19 września 1939 roku w Drużkopolu) – ostatni przedwojenny prezydent Poznania, powstaniec wielkopolski, major saperów Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Tadeusz Julian Ruge
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 12 stycznia 1886
Żabno
Data i miejsce śmierci 19 września 1939
Drużkopol
prezydent komisaryczny Poznania
Okres od grudzień 1937
do 1939
Poprzednik Erwin Więckowski
Następca Stanisław Celichowski
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari
Tablica Tadeusza Rugego na Cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan. Autorem był Roman Kosmala
Ulica na Podolanach (Poznań)

ŻyciorysEdytuj

Uczęszczał do szkoły średniej w Poznaniu i tam zdał maturę. W 1912 roku ukończył studia na Politechnice w Gdańsku, a rok później uzyskał tytuł inżyniera budowlanego na Uniwersytecie w Charlottenburgu.

12 stycznia 1919 roku wrócił do Poznania i otrzymał zadanie zabezpieczenia wojskowego odcinków kolejowych. 31 maja 1919 roku został przeniesiony z Komendy Liniowej do II Batalionu Saperów Wielkopolskich na Wildzie celem „sformowania oddziału kolejowego”. 7 czerwca 1919 roku został mianowany dowódcą „oddzielnej kompanii kolejowej przy II batalionie saperów”, będącej kadrą dla formowanego batalionu kolejowego. 17 czerwca 1919 roku został mianowany dowódcą Batalionu Kolejowego w Poznaniu-Wildzie.

Uczestnik powstania wielkopolskiego i wojny polsko-bolszewickiej.

W 1921 służył w stopniu majora w VI Batalionie Kolejowym[1]. W 1922 otrzymał Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari[3]. Przeniesiony do rezerwy[4] i zatrzymany w służbie czynnej w 3 Pułku Kolejowym[5]. W 1924, jako oficer nadetatowy 7 Pułku Saperów, pracował w Kierownictwie Rejonu Inżynierii i Saperów w Poznaniu[6].

4 maja 1926 prezydent Cyryl Ratajski powołał go kierownikiem Wydziału Budownictwa Podziemnego Zarządu Miasta.

W 1934, jako major rezerwy z 7 pozycją na liście starszeństwa oficerów rezerwy inżynierii i saperów ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 r., pozostawał w ewidencji P.K.U. Poznań z przydziałem do 7 Batalionu Saperów[7].

W grudniu 1937 został komisarycznym prezydentem miasta Poznania po rezygnacji Erwina Więckowskiego.

Po rozpoczęciu II wojny światowej, 3 września 1939 został wezwany do Warszawy, a następnie do Lublina[8]. 19 września 1939 zginął zabity przez czerwonoarmistów[8].

UpamiętnienieEdytuj

18 stycznia 1994 roku Rada Miasta Poznania upamiętniła Tadeusza Rugego nadając jednej z ulic na Podolanach jego imię[9].

W 2003 z inicjatywy Jarosława Bączyka z Wielkopolskiego Muzeum Walk Niepodległościowych i Adama Suwarta z Towarzystwa Miłośników Miasta Poznania rozpoczęto starania o upamiętnienie miejsca pochówku prezydenta Tadeusza Rugego. Ponieważ cmentarz w Żurawnykach na Ukrainie okazał się zdewastowany, a szczątki poległych uległy demineralizacji, uniemożliwiając ekshumację, zastępca prezydenta miasta Poznania Maciej Frankiewicz przywiózł do Poznania urnę z ziemią ze wspomnianego cmentarza. Na Cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan 19 września 2004 odsłonięto tablicę ku pamięci Tadeusza Ruge, pod którą umieszczono urnę.

PrzypisyEdytuj

  1. a b Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.21 r.. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921, s. 373, 852. [dostęp 2015-04-03].
  2. 1887 podaje Rada Miasta Poznania
  3. Dekret Naczelnika Państwa L. 11310 V.M. Adj. Gen. z 1922 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 6, s. 227)
  4. Alfabetyczny spis oficerów rezerwy. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922, s. 247. [dostęp 2015-04-03].
  5. Rocznik oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923, s. 988, 997. [dostęp 2015-04-03].
  6. Rocznik oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924, s. 810, 824, 829. [dostęp 2015-04-03].
  7. Rocznik oficerski rezerw. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1934, s. 163, 683. [dostęp 2015-04-03].
  8. a b Piotr Bojarski: Tadeusz Ruge - ostatni przedwojenny prezydent Poznania, zabity przez Rosjan. wyborcza.pl, 2016-09-16. [dostęp 2018-03-08].
  9. Uchwała nr XCVIII/573/94 Rady Miejskiej Poznania z 18 stycznia 1994 roku w sprawie nazewnictwa ulic Poznania. Wcześniej wskazana ulica upamiętniała Cyryla Ratajskiego. Rada Miasta stwierdziła, że ze względów orientacyjnych i adresowych niewskazane jest istnienie dwu lub więcej nazw obiektów fizjograficznych o podobnej funkcji (ulica, plac) i niedostatecznym zróżnicowaniu brzmienia i pisowni ich członu wyodrębniającego, a tym bardziej, kiedy członem wyodrębniającym jest to samo nazwisko. W tym czasie nadano nazwę pl. Cyryla Ratajskiego, więc ulica Cyryla Ratajskiego musiała zostać przemianowana

BibliografiaEdytuj

  • Rozkazy dzienne Dowództwa Głównego Sił Zbrojnych w byłym zaborze pruskim z 1919 roku.
  • Piotr Bojarski, Prezydent będzie upamiętniony w tym roku, Gazeta Wyborcza, Poznań 3 marca 2004 roku.