Otwórz menu główne

Teodoros Dilijanis, Theodoros Delijanis[1] (gr. Θεόδωρος Δηλιγιάννης; ur. w 1826, zm. w 1905[2]) – grecki polityk, lider Partii Ludowej, pięciokrotny premier Grecji. Jego rywalizacja z liderem Partii Modernistycznej Charilaosem Trikupisem zdominowała grecką scenę polityczną ostatnich dziesięcioleci XIX wieku[3].

Teodoros Dilijanis
Ilustracja
1896
Data i miejsce urodzenia 2 stycznia 1826
Langadia
Data i miejsce śmierci 13 czerwca 1905
Ateny
premier Grecji
Okres od 1 maja 1885
do 9 maja 1886
Przynależność polityczna Partia Ludowa
Poprzednik Charilaos Trikupis
Następca Dimitrios Walwis
premier Grecji
Okres od 5 listopada 1890
do 1 marca 1892
Przynależność polityczna Partia Ludowa
Poprzednik Charilaos Trikupis
Następca Konstandinos Konstandopulos
premier Grecji
Okres od 11 czerwca 1895
do 30 kwietnia 1897
Przynależność polityczna Partia Ludowa
Poprzednik Nikolaos Teodoros Dilijanis
Następca Dimitrios Ralis
premier Grecji
Okres od 6 grudnia 1902
do 27 czerwca 1903
Przynależność polityczna Partia Ludowa
Poprzednik Aleksandros Zaimis
Następca Jeorjos Teotokis
premier Grecji
Okres od 29 grudnia 1904
do 13 czerwca 1905
Przynależność polityczna Partia Ludowa
Poprzednik Jeorjos Teotokis
Następca Dimitrios Ralis
Theodoros Diligiannis - ypografi.JPG
Odznaczenia
Order Guadalupe (1853-1867, Meksyk)

ŻyciorysEdytuj

Osierocony w dzieciństwie, zdołał ukończyć studia prawnicze na uniwersytecie w Atenach. W 1862 po raz pierwszy został wybrany posłem do Zgromadzenia Narodowego (startował w Gortyni)[2]). W 1878 kierował delegacją grecką na kongresie berlińskim[2]. Polityk konserwatywny[4] i populistyczny, przez cały okres dwóch ostatnich dekad XIX wieku rywalizował o władzę z Charilaosem Trikupisem i jego Partią Progresywną[2]. Zwolennik Wielkiej Idei[5].

Urząd premiera objął po raz pierwszy w 1885. W tym samym roku, w czasie kryzysu w Rumelii Wschodniej, ogłosił mobilizację, doprowadzając do ogłoszenia w 1886 blokady Grecji przez europejskie mocarstwa. Wskutek poniesionych strat gospodarczych Dilijanis ustąpił z urzędu[2], zastąpiony przez Dimitriosa Ralisa[6]. W roku 1895 objął go po raz trzeci. Jego rząd współfinansował Letnie Igrzyska Olimpijskie 1896[7]. W 1897, mając poparcie opinii publicznej, zdecydował o podjęciu interwencji greckiej po stronie powstańców kreteńskich, kierując na Kretę początkowo jedynie flotę, a następnie także pozostałe formacje wojskowe. Po klęsce Grecji w wojnie ustąpił[8]. Nie stracił jednak całej popularności. Jego Partia Narodowa wygrała wybory jeszcze dwukrotnie; za każdym razem Dilijanis ponownie stawał na czele rządu (1902-1903 i 1904-1905)[2].

Zginął zasztyletowany przez hazardzistę Jerakarisa, oburzonego z powodu podjętych przez jego rząd kroków wymierzonych w gry hazardowe[2].

PrzypisyEdytuj

  1. Transkrypcja za Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 499. ISBN 83-08-03819-0.
  2. a b c d e f g Clogg R.: Historia Grecji nowożytnej. Kraków: Książka i Wiedza, 2006, s. 292-293. ISBN 83-05-13465-2.
  3. Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 520. ISBN 83-08-03819-0.
  4. Clogg R.: Historia Grecji nowożytnej. Kraków: Książka i Wiedza, 2006, s. 79. ISBN 83-05-13465-2.
  5. Clogg R.: Historia Grecji nowożytnej. Kraków: Książka i Wiedza, 2006, s. 83. ISBN 83-05-13465-2.
  6. Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 510. ISBN 83-08-03819-0.
  7. Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 519. ISBN 83-08-03819-0.
  8. Clogg R.: Historia Grecji nowożytnej. Kraków: Książka i Wiedza, 2006, s. 85 i 292. ISBN 83-05-13465-2.