Tomasz Kiesewetter

polski kompozytor, dyrygent i pedagog

Tomasz Kiesewetter (ur. 8 września 1911 w Sosnowcu, zm. 29 listopada 1992 w Łodzi) – polski kompozytor muzyki poważnej, filmowej i teatralnej, dyrygent i pedagog.

Tomasz Kiesewetter
Ilustracja
Tomasz Kiesewetter (przed 1952)
Data i miejsce urodzenia

8 września 1911
Sosnowiec

Pochodzenie

polskie

Data i miejsce śmierci

29 listopada 1992
Łódź

Gatunki

muzyka poważna, muzyka filmowa, muzyka teatralna

Zawód

kompozytor, dyrygent, pedagog

Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej Medal 40-lecia Polski Ludowej Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL”
Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury”

Życiorys

edytuj

W 1936 ukończył Konserwatorium Warszawskie, gdzie studiował kompozycję pod kierunkiem Piotra Rytla, dyrygenturę w klasie Waleriana Bierdiajewa oraz grę na fortepianie u Zofii Rabcewiczowej i Margerity Trombini-Kazuro[1][2].

W latach 1936–1938 był asystentem Bierdiajewa w klasie dyrygentury, orkiestry i chóru. W tym czasie dyrygował orkiestrami symfonicznymi w Warszawie, Krakowie, Wilnie, Berlinie, Sztokholmie. W 1938 przebywał w Salzburgu na kursie dyrygentury w Mozarteum, w latach 1938–1939 kierował chórem im. Stanisława Moniuszki oraz zespołami orkiestrowymi Polskiego Radia w Łodzi, gdzie wykładał w Konserwatorium Heleny Kijeńskiej-Dobkiewiczowej (późniejsza Akademia Muzyczna im. Grażyny i Kiejstuta Bacewiczów w Łodzi[3][1].

W czasie wojny działał w ruchu oporu, biorąc czynny udział w walce przeciwko niemieckim okupantom[4].

Po wojnie został wykładowcą w łódzkiej PWSM (obecnie Akademii Muzycznej), gdzie jako profesor nadzwyczajny (od 1959) prowadził zajęcia z kompozycji, dyrygentury, instrumentacji i czytania partytur[4][3].

W latach 1945–1970 dyrygował Orkiestrą Filharmonii Łódzkiej, Ludowego Instytutu Muzycznego w Łodzi, Polskiego Radia w Łodzi oraz orkiestrą łódzkiej PWSM[3][4]. Przez wiele lat pełnił funkcję przewodniczącego Oddziału Związku Kompozytorów Polskich w Łodzi[4].

18 maja 1946 dyrygował Orkiestrą Filharmonii Łódzkiej, która akompaniowała Grażynie Bacewicz podczas prawykonania jej II Koncertu skrzypcowego skomponowanego rok wcześniej[5].

Zmarł w listopadzie 1992. Pochowany w alei zasłużonych na cmentarzu komunalnym Doły w Łodzi (kwatera XI, rząd 43, grób 2).

Odznaczenia i nagrody

edytuj

Nagrody za twórczość

edytuj
  • 1951 – Nagroda Państwowa III stopnia za Symfonię nr 1 B-dur (1948) i Suitę nr 2 Suita taneczna na orkiestrę symfoniczną (1950)
  • 1955 – nagroda na II Festiwalu Muzyki Polskiej za Suitę nr 1 Tańce polskie na orkiestrę symfoniczną (1947)
  • 1967 – Nagroda I stopnia Ministra Kultury i Sztuki
  • 1968 – nagroda na konkursie chóralnym w Łodzi za pieśń Siedem strof o słowikach (1968) na chór mieszany
  • 1974 – Nagroda I stopnia Ministra Kultury i Sztuki
  • 1975 – nagroda na XVI Festiwalu Polskich Sztuk Współczesnych we Wrocławiu za muzykę do Operetki Witolda Gombrowicza
  • 1981 – Nagroda I stopnia Ministra Kultury i Sztuki

Odznaczenia[6]

edytuj

Twórczość

edytuj

Muzyka poważna

edytuj

Muzyka teatralna

edytuj

(na podstawie Encyklopedii Teatru Polskiego[7])

Muzyka filmowa

edytuj

(na podstawie Filmu Polskiego[8])

  • 1946 – Byliśmy na wczasach – film dokumentalny
  • 1946 – Symbol C – film dokumentalny
  • 1947 – Rybactwo morskie – film dokumentalny
  • 1947 – Wrocław miasto studentów – film dokumentalny
  • 1951 – Walka trwa – film dokumentalny
  • 1951 – Gromada – film fabularny
  • 1953 – Trzy opowieści – film dokumentalny
  • 1953 – Przygody Gucia pingwina – film animowany
  • 1956 – Szkice węglem – film dokumentalny
  • 1962 – Kwiaty z Zalipia – film dokumentalny
  • 1962 – Ballada o królewnie Lilianie – film animowany

Przypisy

edytuj
  1. a b Tomasz Kiesewetter. [w:] Polskie Centrum Informacji Muzycznej [on-line]. kwiecień 2004. [dostęp 2017-12-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-12-29)]. (pol.).
  2. Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995, s. 438. ISBN 83-01-11390-1. (pol.).
  3. a b c Jasińska 1997 ↓.
  4. a b c d Tomasz Kiesewetter, [w:] Twórcy [online], Culture.pl [dostęp 2024-03-21].
  5. Małgorzata Gąsiorowska, Bacewicz, Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1999, s. 454, ISBN 978-83-224-0547-5.
  6. Kto jest kim w Polsce 1989, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989, str. 529
  7. Tomasz Kiesewetter, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (autorzy). [dostęp 2017-12-30] [zarchiwizowane z adresu].
  8. Tomasz Kiesewetter. [w:] Film Polski [on-line]. [dostęp 2017-12-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-12-30)]. (pol.).

Bibliografia

edytuj
  • Danuta Jasińska: Kiesewetter Tomasz. W: Encyklopedia muzyczna PWM. Elżbieta Dziębowska (red.). T. 5: klł część biograficzna. PWN, 1997. ISBN 978-83-224-3303-4. (pol.).

Linki zewnętrzne

edytuj