Tomasz Maruszewski

Ten artykuł dotyczy twórcy i przywódcy Związku Rewolucyjnego. Zobacz też: inne osoby o tym imieniu i nazwisku.

Tomasz Maruszewski (1769-1834) – polski jakobin, działacz Kuźnicy Kołłątajowskiej, twórca i przywódca Związku Rewolucyjnego[1], przygotowującego wybuch insurekcji warszawskiej w czasie powstania kościuszkowskiego, wolnomularz.[2] [3]

Tablica upamiętniająca Jakobinów polskich na gmachu dawnej Giełdy i Banku Polskiego na Placu Bankowy w Warszawie

Działacz mieszczański, w 1790 został nobilitowany przez Sejm Czteroletni do stanu szlacheckiego. W czasie rządów Targowicy udał się wraz z Hugonem Kołłątajem na emigrację do Saksonii. Na początku 1794 wrócił do kraju i z ramienia Tadeusza Kościuszki przygotowywał powstanie zbrojne. Był członkiem Sądu Kryminalnego Wojskowego i loży wolnomularskiej Hesperus w 1818/1819 roku. [4]

PrzypisyEdytuj

  1. Bartłomiej Szyndler: Powstanie Kościuszkowskie 1794. Warszawa: Wydawnictwo Ancher, 1994, s. 93-94. ISBN 978-83-85576-10-5.
  2. Ludwik Hass, Sekta farmazonii warszawskiej, Warszawa 1980, s. 248.
  3. Tadeusz Łepkowski, Mały słownik historii Polski, Warszawa 1964, s. 185.
  4. Stanisław Małachowski-Łempicki, Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738-1821, w: Archiwum Komisji Historycznej, t. XIV, Kraków 1930, s. 256.