Otwórz menu główne

Ulica Stefana Jaracza w Łodzi

ulica w Łodzi

Ulica Stefana Jaraczaulica w Łodzi położona w dzielnicy Śródmieście. Liczy 1,85 km długości i krzyżuje się z 10 ulicami. Wszystkie z nich, oprócz ulicy Piramowicza, przecinają ją. Ulica Stefana Jaracza przebiega równoleżnikowo od skrzyżowania z ulicą Kopcińskiego do skrzyżowania z ulicą Piotrkowską, przechodząc następnie w ulicę Więckowskiego. Ulica na całej długości jest jednokierunkowa, a ruch odbywa się ze wschodu na zachód[1].

POL Łódź flag.svg Łódź
ulica Stefana
Jaracza
Centrum, Fabryczna
Długość: 1,85 km
Kamienica na rogu ulic Jaracza i Kilińskiego
Kamienica na rogu ulic Jaracza i Kilińskiego
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg światła 0 m ul. dr. Stefana Kopcińskiego
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 280 m ul. Wierzbowa
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 460 m ul. Uniwersytecka
Ikona ulica z lewej.svg 840 m pl. Henryka Dąbrowskiego
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 910 m ul. dr. Seweryna Sterlinga
Ikona ulica skrzyżowanie.svg 1110 m ul. Polskiej Organizacji Wojskowej
Ikona ulica z lewej.svg 1230 m ul. ks. Grzegorza Piramowicza
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 1350 m ul. płk. Jana Kilińskiego
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 1670 m ul. Wschodnia
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 1860 m ul. Piotrkowska
ul. płk. Stanisława Więckowskiego
Położenie na mapie Łodzi
Mapa lokalizacyjna Łodzi
ulica Stefana Jaracza
ulica Stefana Jaracza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica Stefana Jaracza
ulica Stefana Jaracza
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
ulica Stefana Jaracza
ulica Stefana Jaracza
Ziemia51°46′23,8″N 19°27′44,7″E/51,773276 19,462426

Spis treści

Nazwa i historiaEdytuj

Ulicę wytyczono wraz z utworzeniem osady sukienniczej Nowe Miasto na południe od Starego Miasta, co miało miejsce w latach 1821–1823[2]. Otrzymała ona wtedy nazwę Pod Cegielnią, gdyż prowadziła w kierunku pierwszej miejskiej cegielni założonej z postanowienia Rajmunda Rembielińskiego[3] w okolicy dzisiejszego placu Dąbrowskiego[4]. W przeciwieństwie do innych ulic krzyżujących się z Piotrkowską nie przecinała jej. Biegła tylko w kierunku wschodnim, w stronę wspomnianej wcześniej cegielni[5]. W następnych latach zaczęto określać ją jako Podcegielnianą, a w 1845 r. nazwę zmieniono na Cegielnianą[3]. W połowie XIX stulecia zabiegano o to, by przedłużyć ulicę na zachód od Piotrkowskiej. Udało się to zrealizować w połowie lat 60. XIX wieku, kiedy to przedłużono Cegielnianą do ulicy Długiej (jej obecna nazwa to Gdańska). Droga biegnąca dalej w kierunku zachodnim otrzymała nazwę Nowo-Cegielniana (dzisiaj jest to część ul. Więckowskiego)[5]. W 1860 roku cała ulica Cegielniana została wyłożona drewnianym brukiem. Przez lata Cegielniana nie posiadała stałej i jednolitej numeracji. Wynikało to ze wspomnianego wcześniej przedłużenia do ulicy Długiej oraz skrócenia o ten właśnie odcinek, który został przemianowany na ulicę Śródmiejską[3]. Na przełomie XIX i XX wieku ulicę znacznie przedłużono na wschód, zabudowania pojawiły się na tym odcinku wraz z początkiem XX wieku. W czasie okupacji niemieckiej ulica nosiła nazwę Moltkestraβe[5]. Po II wojnie światowej przywrócono nazwę Cegielniana. Dodatkowo, w 1948 r. ulicę wyłożono cegłą klinkierową. W 1949 r. ulica otrzymała swoją obecną nazwę – Stefana Jaracza, którą to nosi do dziś[3]. Ulica Stefana Jaracza to dzisiaj jedna z najintensywniej zabudowanych śródmiejskich ulic Łodzi[5].

ZabytkiEdytuj

Według rejestru NID[6] na listę zabytków wpisane są następujące obiekty znajdujące się przy ulicy Jaracza w Łodzi:

  • park im. S. Staszica, kwartał ulic: Narutowicza – Uniwersytecka – Jaracza – Wierzbowa, 1888-1902, nr rej.: A/328 z 29.12.1992
  • kamienica Kulpińskich – kamienica z dwiema oficynami, ul. Jaracza 30, 1913-1914, nr rej.: A/346 z 14.12.1993
  • kamienica, ul. Jaracza 42, 1898, nr rej.: 279 z 21.01.1981
  • pałac Arnolda Stillera, ul. Jaracza 45, 1893-1899, nr rej.: A/101 z 20.01.1971:
    • dom ogrodnika, koniec XIX w., nr rej.: A/108 z 11.02.2011
    • ogród, koniec XIX w., nr rej.: jw.
  • kamienica wraz z oficynami, ul. Jaracza 53, 1895-1896, nr rej.: A/130 z 5.09.2012

PrzypisyEdytuj

  1. Mapy Google. Mapy Google. [dostęp 2015-09-06].
  2. Rynkowska 1970 ↓, s. 6–7.
  3. a b c d Cegielniana-Jaracza – Ulica kultury i rozrywki. [dostęp 2015-09-06].
  4. Spacerownik. Łódź Śródmieście – część druga. [dostęp 2015-09-06].
  5. a b c d ul. Stefana Jaracza – Topografie. topografie.pl. [dostęp 2015-09-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-06)].
  6. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych województwa łódzkiego. [dostęp 2015-09-06].

BibliografiaEdytuj