Ulica Sucha we Wrocławiu

ulica we Wrocławiu na osiedlu Huby

Ulica Suchaulica położona we Wrocławiu na osiedlu Huby, w dawnej dzielnicy Krzyki[1][2][3][4][5]. Ulica ma 621 m długości[1] i biegnie od skrzyżowania ulic: Suchej, Borowskiej, Ślężnej i Swobodnej do skrzyżowania ulic: Suchej, Dyrekcyjnej, Hubskiej i generała Kazimierza Pułaskiego[1][2][3]. Historyczny układ urbanistyczny obszaru przez który przebiega ulica podlega ochronie i wpisany jest do gminnej ewidencji zabytków[6][7], podobnie jak położone przy ulicy oraz w bezpośrednim sąsiedztwie zachowane budynki i inne obiekty, w tym wpisane do rejestru zabytków: zespół budowlany stacji Dworca Górnośląskiego i Siedziba Dyrekcji Kolei Królewskich, obecnie biurowiec PKP S.A.[8]. Znajduje się tu także pomnik przyrody – Dąb Przewodnik[9]. Jednym ze współczesnych obiektów położonych przy tej ulicy jest galeria Wroclavia[d] z dworcem autobusowym[10][11][12]. Ponadto po północnej stronie ulicy położona jest stacja kolejowa Wrocław Główny[13][14][15][16].

Ulica Sucha
Huby
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Miejscowość POL Wrocław flag.svg Wrocław
Długość 621 m
Poprzednie nazwy Sadowastrasse
An der Teichäckerm
Przebieg
Ikona ulica.svg ul. Swobodna
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła Znak A-21.svg ul. Borowska, ul. Ślężna
Ikona koniec ulicy początek deptaku.svg
Ikona deptak deptak.svg Dworzec Główny PKP (tunel centralny), Dworzec Autobusowy
Ikona ulica w prawo L z dochodzacym deptakiem.svg ul. Joannitów
Ikona ulica z lewej deptak.svg światła tunel tranzytowy Dworca Głównego
Ikona ulica z prawej.svg ul. Gajowa
Ikona ulica plac.svg Zieleniec przy ul. Suchej-Dyrekcyjnej
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła Znak A-21.svg ul. Pułaskiego, ul. Dyrekcyjna
Ikona ulica.svg Znak A-21.svg ul. Hubska
Położenie na mapie Wrocławia
Mapa konturowa Wrocławia, blisko centrum po prawej na dole znajduje się punkt z opisem „Ulica Sucha”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Ulica Sucha”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Ulica Sucha”
51°05′49,262″N 17°02′15,014″E/51,097017 17,037504
Przed przebudową[a]
Przed przebudową[b]
Przed przebudową[c]
Wyburzony (nieistniejący) budynek przy ul. Borowskiej 2
Peron 6 przed przebudową
Wejście od ul. Suchej do tunelu centralnego Dworca Głównego przed budową pawilonu południowego

HistoriaEdytuj

W 1864 r. wytyczono ulicę obejmującą współczesną Suchą i Swobodną, zgodnie z opracowanym w 1856 r. pierwszym planem regulacyjnym przedmieść. Nowa droga powstała wzdłuż torów kolejowych i nowego Dworca Głównego z myślą zastąpienia zdegradowanej ulicy Nasypowej (współcześnie także ulica Wojciecha Bogusławskiego i Kolejowa), co miało związek z budową linii kolejowej i dworca[5][17][18][19][20]. Ówcześnie łączyła ona ulicę Hubską z ulicą Wincentego Stysia[5][17][21].

Sam dworzec kolejowy powstał w latach 1855-1857 wg projektu Wilhelma Grapowa. W latach 1899-1904 przebudowano i rozbudowano dworzec zgodnie z projektem Bernarda Klüschego, który uwzględniał przeprowadzone wyniesienia torów nad poziom ulic. Decyzja o takiej inwestycji wymuszona była koniecznością zapewnienia bezkolizyjnej komunikacji kolejowej i ulicznej wobec narastających problemów związanych z krzyżowaniem się torów kolejowych z ulicami i torami tramwajowymi. W jej ramach zbudowano także tunele łączące ulicę Suchą z halą dworcową i peronową oraz z placem Dworcowym (obecnie plac ten pozostaje bez nazwy)[5][18][19][20][22][23][24].

Do XIX wieku w miejscu dzisiejszej galerii Wroclavia znajdowały się stawy na tak zwanym Małpim Gaju[25] (Pola Stawowe[26]). Teren ten częściowo został zabudowany. W jego obszarze przy ulicy Borowskiej powstał między innymi Kościół imienia Zbawiciela w latach 1871-1876, zaprojekowany przez Carla Johanna Chistiana Zimmermanna. Zniszczony w wyniku działań wojennych prowadzonych podczas oblężenia Wrocławia w 1945 r., po zakończeniu II wojny światowej został rozebrany[27][28][29].

W 1925 r. z istniejącej ulicy wyodrębniono odcinek od ulicy Borowskiej do ulicy Hubskiej nadając mu nową, odrębną nazwę[5][17][25][30]. Po południowej stornie powstał między innymi Dom Opieki Społecznej z łaźnią wybudowany zgodnie z projektem Karla Klimma z 1909 r. W 1913 r. zakończono budowę budynku Dyrekcji Kolei[5][21][27] (lata 1911-1914[26][31]), tj. dla Pruskiej Królewskiej Dyrekcji Kolei (KPEV)[31]. Obiekt został zaprojektowany przez H. Königa i uzyskał formę prestiżowego, neobarokowego pałacu wzniesionego na planie nieregularnego prostokąta[21][27][31].

W 1965 r. odbył się konkurs Stowarzyszenie Architektów Polskich (SARP), w wyniku którego wyłoniono koncepcję nowego dworca autobusowego, w miejscu skweru powstałego na wolnym od zabudowy terenie po zniszczonej podczas oblężenia Wrocławia zabudowie i parku (m.in. Kościół imienia Zbawiciela), po południowej stronie od ulicy Suchej[5][26][27][28][32]. Budowa obiektu trwała ponad 20 lat, na co miały wpływ względy ekonomiczne. Zmieniano w tym czasie także zarówno zespół projektowy jak i częściowo pierwotne założenia. W 1994 r. oddano do eksploatacji nowy dworzec autobusowy w kwartale ulic: Suchej, Borowskiej, Dyrekcyjnej i Joannitów[5][32].

Na rogu ulic Suchej i Borowskiej, po południowo wschodniej stronie skrzyżowania, rośnie dąb szypułkowyDąb Przewodnik. 12.06.2003 r. drzewo to uznane zostało za pomnik przyrody i wpisane do rejestru dolnośląskich pomników przyrody[9][33][34].

W latach 2010-2012 przeprowadzono gruntowną rewitalizację Dworca Głównego. Koncepcję architektoniczno-urbanistyczną opracowała warszawska „GRUPA5 – Architekci”. W jej ramach oprócz dostosowania obiektu do współczesnych potrzeb, z uwzględnieniem zachowana elementów historycznych, wybudowano między innymi tak zwany pawilon południowy przy ulicy Suchej, z wejściem do tunelu centralnego[13][35]. W 2011 r. w ramach stacji Wrocław Główny został uruchomiony tymczasowy peron 6, położony od strony ulicy Suchej i z wejściami wyłącznie z tej ulicy. Eksploatowany był on podczas przebudowy peronów 1, 2 i 3, a także wykorzystywany był podczas Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej Euro 2012, oraz okazjonalnie np. dla pociągów zabytkowych itp. W latach 2019-2020 został przebudowany. Istotnym elementem tej inwestycji wartej około 7,4-8,4 mln , było przebicie przejścia do tunelu centralnego stacji[36][37][38][39].

W 2013 r. Rada Miejska Wrocławia uchwaliła dla obszaru objętego ulicami Suchą, Joannitów, Dyrekcyjną i Borowską miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Umożliwił on przygotowanie odpowiedniego projektu i po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę rozpoczęcie w 2015 r. budowy galerii Wroclavia[d] w miejscu dworca autobusowego po przeprowadzeniu jego rozbiórki[40][41][42]. Inwestorem była firma Unibail-Rodamco Polska, koncepcję architektoniczną opracowała pracownia IMB Asymetria, a wykonawcą Warbud. Na czas budowy urządzono tymczasowy dworzec autobusowy na ternie położonym pomiędzy ulicą Suchą i Dyrekcyjną oraz budynkiem PKP i stacją benzynową. Przy samej ulicy utworzono ponadto przystanki dla wysiadających. Po jej zakończeniu dworzec autobusowy znajduje się w budynku galerii[10][40][43][44].

Kolejna inwestycja przy tej ulicy rozpoczęła się w czerwcu 2016 r. a zakończyła w kwietniu 2018 r. Obejmowała teren od ulicy Borowskiej do południowego wejścia Dworca Głównego, zakupiony od PKP w 2013 roku. Powstał tu biurowiec Sagittarius Business House. Inwestorem był deweloper działający pod firmą o nazwie Echo Investment, zaś generalnym wykonawcą była firma PORR[45]. Konsekwencją tej inwestycji była rozbiórka schronu dowodzenia z lat 30. XX wieku[35] oraz budynku przy ulicy Borowskiej 2 z 1867 r. wpisanego do gminnej ewidencji zabytków[8]. Rozebrany schron był wpisany do ewidencji zabytków lecz został z niej wykreślony mimo swojej wyjątkowości, polegającej na kompletnym zachowaniu obiektu, z wyposażeniem takim jak maszynownie wentylatorni, sanitariaty, umywalnie, kantyna, czy tabliczki informacyjne[46][47]. Walka o zachowanie cennego obiektu, prowadzona między innymi przez Towarzystwo Upiększania Miasta Wrocławia, które w 2012 roku wnioskowało do wojewódzkiego konserwatora zabytków we Wrocławiu o wpisanie schronu do rejestru zabytków, zakończyła się fiaskiem i unikalny obiekt wyburzono[46][48].

Po wojnie, do lat 70. i 80. XX wieku, korytarz transportowy obejmujący ulice: Suchą oraz Swobodną i Owsianą traktowane były jako droga tranzytowa przez miasto[49][50][51][52]. Ciąg wskazanych ulic łączy bowiem ulicę Zaporoską, która przez pewien czas stanowiła fragment drogi krajowej numer 5 i drogi międzynarodowej E83, z ulicą generała Kazimierza Pułaskiego, którą przebiegała również przez pewien czas droga krajowa numer 8 i droga międzynarodowa E12. Jeszcze w latach 70. XX wieku te ostatnie wymienione drogi biegły od ulicy Powstańców Śląskich przez ulicą Swobodną i Suchą, dopiero później przez ulicę Ślężną i Dyrekcyjną[53][54][55][56]. Wskazywania tej ulicy (jak i całego ciągu wyżej wymienionych trzech ulic) do tranzytu zaprzestano od początku lat 90. XX wieku[55][56][57]. Po wybudowaniu obwodnicy śródmiejskiej i następnie autostradowej obwodnicy Wrocławia stopniowo pozbawiano znaczenia tranzytowego także powiązanych, wymienionych wyżej ulic[58]. Przewidywano dla tej ulicy, na odcinku od ulicy Borowskiej do ulicy Joannitów, funkcję ulicy zbiorczej do obsługi dworców PKP i PKS o szerokości w liniach rozgraniczających rządu od 35 do 54 m. Planowano także modernizację ulicy z jednojezdniowej do dwujezdniowej o dwóch pasach na każdej jezdni. Ponadto przewidywano budowę terminalu dla autobusowej komunikacji miejskiej. Przy ulicy miały znajdować się obustronne ciągi piesze i kładka dla pieszych, stanowiąca także nadziemne przejście dla pieszych, jako połączenie funkcjonalne i przestrzenne ponad ulicą Suchą, dworca PKP z projektowanym budynkiem dworca MPK i PKS z zastosowaniem wind, schodów oraz schodów ruchomych[15][59]. Jednakże w 2013 r. uchwalono nowy miejscowy plan zagospodarowania obejmujący między innymi opisany odcinek ulicy, w który zmieniono powyższe ustalenia[60]. Na jego podstawie znaczącą transformację ulica Sucha przeszła w 2017 r. Przebudowano wówczas układ drogowy, w ramach III etapu inwestycji Zintegrowany System Transportu Szynowego w Aglomeracji i we Wrocławiu, szczególnie w początkowym, opisanym wyżej jej odcinku. W wyniku przeprowadzonych robót z ulicy o charakterze tranzytowym utworzono, na odcinku od ulicy Borowskiej do ulicy Joannitów dojazdową ulicę ślepą i dalej deptak z pasem dla autobusów i taksówek. Dla pozostałej części ulicy nie zmieniono jej charakteru[43][60][61][62][63][64]. Inwestorem dla tej przebudowy była firma Unibail-Rodamco prowadząca budowę galerii[43]. W ramach innego etapu inwestycji (etap III A) przebudowano także końcowy odcinek ulicy Suchej wraz z ulicami generała Kazimierza Pułaskiego i Hubską na których wybudowano torowiska tramwajowe[65].

NazwyEdytuj

W swojej historii ulica nosiła następujące nazwy:

Pierwsza nazwa ulicy obejmująca zarówno współczesną ulicę Suchą jak i Swobodną upamiętniała bitwę pod Sadową, która miała miejsce 3 lipca 1866 r. Bitwa ta miała decydujące znaczenie dla zwycięstwa Królestwa Prus w wojnie prowadzonej z Cesarstwem Austrii. Jest ona nazywana również bitwą pod Hradec Králové[30]. Nazwa ulicy An der Teichäckerm pochodziła od znajdujących się do XIX wieku w miejscu dzisiejszej galerii Wroclavia stawów na tak zwanym Małpim Gaju[25] (Pola Stawowe[26]). Nazwę tę tłumaczy się z języka niemieckiego na język polski jako "Przy polach stawowych"[17]. Współczesna nazwa ulicy została nadana przez Zarząd Wrocławia i ogłoszona w okólniku nr 97 z 31.11.1945 r.[1].

Układ drogowyEdytuj

Do ulicy Suchej przypisana jest droga gminna o długości 621 m (numer drogi 105794D, numer ewidencyjny drogi G1057940264011)[1][68]. Do ulicy przypisane są także dwie działki stanowiące rezerwę[1]. Ulica biegnie, na zachodnim jej krańcu, od skrzyżowania ulic: Suchej, Borowskiej, Ślężnej i Swobodnej do położonego na wschodnim krańcu skrzyżowania ulic: Suchej, Dyrekcyjnej, Hubskiej i generała Kazimierza Pułaskiego[1][3]. Na odcinku od ulicy Joannitów do skrzyżowania na wschodnim krańcu ulicy, jest to ulica zbiorcza jednojezdniowa[69]. Przy skrzyżowaniu z ulica Joannitów jest to ulica klasy dojazdowej[70].

Ulica łączy się z następującymi drogami:

Drogi powiązane
Powiązanie kierunek Droga Fotografia Opis
skrzyżowanie
  sygnalizacja świetlna[71]
↑ kontynuacja ulica Swobodna[1][72][73]
ulica zbiorcza klasy technicznej[74]
ulica o znaczeniu ogólnomiejskim[75]
  w lewo na zdjęciu, w prawo ulica Sucha
ulica Ślężna[76][77] po lewej w dole zdjęcia
← → ulica Borowska[78][79]
  torowisko tramwajowe[80]
klasy zbiorczej[81]
ulica śródmiejska[82]
po prawej w dole zdjęcia i w górę zdjęcia pod wiadukt do ulicy Stawowej
przejście dla pieszych ← → Dworzec Główny PKP, pawilon południowy i tunel centralny[8][14], Dworzec Autobusowy[10][11][12]
skrzyżowanie ulica Joannitów[83][84]
klasy dojazdowej[70]
deptak
  sygnalizacja świetlna na przejściu dla pieszych
tunel tranzytowy Dworca Głównego[8]   tunel do ulicy Józefa Piłsudzkiego i Dworcowej
skrzyżowanie ulica Gajowa[85][86]   lewy dolny róg zdjęcia, ulica Sucha w lewo i prawo
skrzyżowanie
  sygnalizacja świetlna[87]
ulica Dyrekcyjna[1][88][89]
do 31.12.2019 r.:   DK 98[90][58][91]
ulica główna klasy technicznej[92]
ulica o znaczeniu ogólnomiejskim[75]
  w prawo
ulica generała Kazimierza Pułaskiego[93][94]
  torowisko tramwajowe[63][65][80]
do 31.12.2019 r.:   DK 98[90][58][95]
ulica główna klasy technicznej[96]
ulica o znaczeniu ogólnomiejskim[75]
w lewo
↓ kontynuacja ulica Hubska[97][98]
  torowisko tramwajowe[63][65][80]
do 1.10.2018 r.:   DW 395[90][99][100]
na wprost

Ulica położona jest na działkach ewidencyjnych o łącznej powierzchni 19 392 m2[e][f], a łączna długość dróg przypisanych do ulicy wynosi 621 m[1][101].

Drogi i działki ewidencyjne
Droga Długość Działka Powierzchnia[e]
droga gminna od ul. Swobodnej do Hubskiej 621 m nr 20 AM-17 obręb Południe[1][102] 8 408 m2
nr 1/1 AM-18 obręb Południe[1][103] 9 498 m2
rezerwa 68 m nr 4/37 AM-13 obręb Południe[1][104] 1 172 m2
102 m nr 4/40 AM-13 obręb Południe[1][105] 314 m2
droga gminna 17 906 m2
rezerwa 1 486 m2
suma 19 392 m2

Początkowy odcinek ulicy jest dwujezdniowy, kończy się on przed przejściem dla pieszych łączącym wejście do Dworca Głównego i dworca autobusowego w galerii Wroclavia. Dalej droga jest jednojezdniowa. Od tego miejsca do ulicy Joannitów obowiązuje zakaz ruchu z pewnymi włączeniami. Dopuszczalny jest mianowicie jedynie ruch autobusów i taksówek. Na odcinku ulicy od ulicy Borowskiej za przejście dla pieszych przy tunelu wschodnim Dworca Głównego jezdnie ulicy posiadają nawierzchnie z masy bitumicznej, a dalej z granitowej kostki brukowej sięgającej za skrzyżowanie z ulicą Gajową. Końcowy odcinek ulicy posiada nawierzchnię z masy bitumicznej[106][107].

Komunikacja i transportEdytuj

 
Dworzec autobusowy - perony

Ulicą Suchą przebiegają linie transportu miejskiego, w ramach komunikacji miejskiej. Są to wyznaczone trasy autobusów miejskich. Ponadto trasy przejazdów miejskich linii autobusowych wyznaczone są ulicami : Swobodną, Ślężną, Borowską i Hubską, a tramwajowych ulicami: Borowską, Hubską i generała Kazimierza Pułaskiego. Przy ulicy Suchej przy przejściu dla pieszych od tunelu głównego kolejowego Dworca Głównego do dworca PKS zlokalizowanego w budynku galerii znajduje się Przystanek autobusowy o nazwie "Dworzec Autobusowy". Ta sama nazwa przystanku obowiązuje dla przystanków tramwajowych i autobusowych położonych na ulicy Borowskiej i Ślężnej przy skrzyżowaniu z ulicą Suchą i Swobodną[62][80]. W galerii Wroclavia, z bezpośrednim wejściem od strony ulicy Suchej znajduje się dworzec autobusowy[10][11][12], po północnej stronie ulicy Dworzec Główny PKP[14][13].

Ulica na odcinku od ulicy Borowskiej do przejścia dla pieszych przy tunelu wschodnim Dworca Głównego znajduje się w strefie ograniczenia prędkości do 30 km/h[108]. Na tym odcinku znajdują się przy ulicy drogi rowerowe lub pasy rowerowe powiązane z drogami przy ulicach: Ślężnej, Borowskiej i Joannitów. Ich kontynuacją są drogi rowerowe zaczynające się od skrzyżowania z ulicą Gajową, powiązane z drogami rowerowymi biegnącymi przy ulicach: Hubskiej, Dyrekcyjnej i generała Kazimierza Pułaskiego[108][109]. Przy ulicy Suchej w rejonie wyżej opisanego przystanku "Dworzec Autobusowy" znajduje się stacja roweru miejskiego, a nieco bliżej ulicy Borowskiej stacja naprawy rowerów[80][109].

Od ulicy Borowskiej w kierunku zachodnim rozpoczyna się teren tzw. osiedla kompletnego – Śródmieście Południowe – wskazanego przez urbanistów w ramach określonych standardów. Mimo że ulic Sucha leży już poza jego obszarem, sama ulica jak i leżące przy niej wybrane obiekty zostały wskazane do odpowiedniego ukierunkowania pod kątem powiązań z osiedlem, także w zakresie transportu i mobilności[110][111]. Sama ulica została opisana jako ulica stanowiąca szkielet przestrzeni publicznej osiedla[112], a przy ulicy wskazano powiązane węzły przesiadkowe obejmujące Dworzec Główny PKP i Dworzec Główny PKS[113][114]. Ponadto ważną przestrzeń publiczną stanowi skrzyżowanie ulicy Suchej, Borowskiej, Ślężnej i Swobodnej, między innymi jako miejsce istotne pod względem rozpoznawalności i orientacji w przestrzeni oraz usług[115][116].

Wschodni kraniec ulicy rozpoczynający się przed skrzyżowaniem z ulicą Gajową i dalej wraz z kolejnym skrzyżowaniem z ulicami generała Kazimierza Pułaskiego, Hubską i Dyrakcyjną, łącznie z Zieleńcem przy ul. Suchej - Dyrekcyjnej, przeznaczony jest po rozwój komunikacji, w tym przewiduje się utworzenie przystanków tramwajowych i ścieżek rowerowych[117].

Zabudowa i zagospodarowanieEdytuj

 
Galeria Wroclawia, po lewej początek ul. Suchej
 
Pawilon południowy[g]
 
Zespół garaży

Po północnej stronie ulicy, od ulicy Borowskiej, zlokalizowany jest biurowiec Sagittarius Business House. Jest to budynek średniowysoki, o siedmiu kondygnacjach nadziemnych i około 25 000 m2 powierzchni biurowej[45]. Dalej, aż do ulicy generała Kazimierza Pułaskiego rozciąga się teren zespołu budowlanego stacji kolejowej Wrocław Główny. W jego ramach za opisanym biurowcem znajduje się nowy, dwukondygnacyjny budynek dworca tzw. pawilon południowy, z wejściem do tunelu centralnego dworca. Dalej znajduje się wejście do tunelu wschodniego, tzw. pocztowego, łączącego dla ruchu pieszego i rowerowego ulicę Suchą z ulicą Józefa Piłsudzkiego i Dworcową[8][13][14]. Przy końcowym odcinku ulicy, przed opisanym zespołem dworca kolejowego położony jest zespół jednokondygnacyjnych i jednostanowiskowych garaży[107]. Dopuszcza się zabudowę obrzeżną terenów kolejowych wzdłuż ulicy Suchej o wysokości od 4 do 6 kondygnacji nadziemnych o funkcji centrotwórczej[15].

Po stronie południowej zabudowę, na odcinku od ulicy Borowskiej do ulicy Joannitów, stanowi galeria Wroclavia[d], z częścią biurową stanowiącą część pierzei południowej ulicy Suchej (trzy połączone ze sobą budynki biurowe w ramach całego kompleksu zabudowy). Cała zabudowa to zespół budynków. Część handlowa obiektu ma trzy kondygnacje nadziemnie, a powierzchnia użytkowa wynosi około 71 000 m2, w tym powierzchnia handlowa wynosi 64 000 m2 i obejmuje około 200 sklepów. Powierzchnia biurowa zaś to około 7 000 m2. W budynku znajduje się dworzec autobusowy, kino z 22 salami położonymi na poziomie +2, parking samochodowy na 2 300 miejsc. Sam dworzec autobusowy znajduje się na poziomie terenu (wejście, obsługa podróżnych, kasy), a perony znajdują się na poziomach podziemnych[10][11][12][40][118]. Siedziba POLBUS-PKS Sp. z o.o. mieści się pod adresem ul. Joannitów 13[11][119]. Galeria stanowi istotny obiekt usługowy oraz rozpoznawalności i orientacji w przestrzeni[116].

Za ulicą Joannitów położony jest biurowiec PKP S.A., pierwotnie Siedziba Dyrekcji Kolei Królewskich, za którym znajduje się parking, wykorzystywany przez pewien czas jak to opisano wyżej jako autobusowy dworzec tymczasowy[8][43][44]. Całość położona jest na działce o powierzchni 15 209 m2[120][121]. Kolejnym budynkiem w południowej pierzei ulicy jest biurowiec pomocniczy dyrekcji kolei[8], posadowiony na działce o powierzchni 2 393 m2[h][122]. Za tym budynkiem, przed skrzyżowaniem z ulicą Gajową, znajduje się stacja paliw[123] na terenie o powierzchni 5 438 m2[124][125], a za tym skrzyżowaniem zieleniec[126]. Końcowy odcinek ulicy, od ulicy Suchej do Dyrekcyjnej przebiega w obszarze przeznaczonym na docelowo rozwój komunikacji[127].

Ulica przebiega przez teren o wysokości bezwzględnej od 119,2 (początek ulicy – zachodni kraniec) do 118,5 (koniec ulicy – wschodni kraniec) m n.p.m.[106][128] Objęta jest jednym rejonem statystycznym numer 931400. W obszarze tym na dzień 31.12.2020 r. liczba osób zameldowanych na pobyt stały wynosiła 1 954, a gęstość zaludnienia 872 osób/km2[129]

Punkty adresoweEdytuj

W czerwcu 2021 r. przy ulicy znajdowały się następujące punkty adresowe[2]:

ZieleńEdytuj

Tereny zieleni oraz inna zieleń urządzona w otoczeniu ulicy Suchej:

Tereny zieleni
Nazwa Parametr Strona Położenie Fotografia
  Dąb Przewodnik – pomnik przyrody[33][34][138][139] Dąb szypułkowy (Quercus robur)[33][34][138]
Obwód na wysokości 1,3 m: 476 cm[138] (461 cm, wysokość 23 m[33][34])
południowa skrzyżowanie ulicy Suchej i Borowskiej  
skwer[140] Otwarty teren niepubliczny w ramach działki, na której znajduje się budynek dyrekcji PKP[120] południowa pomiędzy budynkiem dyrekcji PKP a ulicą Joannitów i Suchą  
Zieleniec przy ul. Suchej - Dyrekcyjnej[126] Powierzchnia[e]: 1 775 m2[141][142] południowa pomiędzy ulicami: Gajową, Suchą i Dyrekcyjną  

Ochrona i zabytkiEdytuj

Obszar przez który przebiega ulica Sucha (na całej jej długości ulica stanowi północną granicę tego obszaru) podlega ochronie i jest wpisany do gminnej ewidencji zabytków pod pozycją Huby i Glinianki[6][7][143]. W szczególności ochronie podlega historyczny układ urbanistyczny w rejonie ulic Suchej, Hubskiej, Kamiennej i Borowskiej, wraz z Parkiem Andersa i zajezdnią oraz osiedlem w rejonie ulic Paczkowskiej i Nyskiej kształtowany sukcesywnie w latach 60. XIX wieku oraz w XX wieku i po 1945 r. Stan zachowania tego układu ocenia się na dobry[144].

Przy ulicy i w najbliższym sąsiedztwie znajdują się następujące zabytki:

Obiekty zabytkowe
Obiekt, położenie Powstanie, nr rej.[i] Fotografia
strona północna
Zespół budowlany stacji kolejowej Wrocław Główny (przy dworcu osobowym)
Piłsudskiego/Borowska/Sucha/Pułaskiego zespół[8][145][146]
lata 1855-1857, lata 1889-1904, XX wiek, lata 2010-2012 (remont, modernizacja)
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][145][146]
 
  Zespół budowlany stacji Dworca Górnośląskiego
ulica Małachowskiego 11-13[8][147][148][149][150]
1842 r.
rodzaj ochrony: rejestr zabytków pod nr A/2369/446/Wm z dnia 31.05.1989 r.[8][147][148][149][150]
 
Budynek administracyjny, obecnie budynek Dolnośląskiego Zakładu Przewozów Regionalnych, Biuro Rzeczy Znalezionych w zespole stacji kolejowej Wrocław Główny
ulica Sucha 10-12[8][151][152]
1903 r., 2012 r. (remont)
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][151][152]
 
Magazyn ekspedycji (paczkownia?), obecnie budynek Kolei Dolnośląskich - Zakład Zachodni w Poznaniu, Sekcja Handlowa we Wrocławiu w zespole stacji kolejowej Wrocław Główny
ulica Sucha 10-12[8][153][154]
1903 r., po 1945 r., około 2010 r.
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][153][154]
 
Tunel centralny z bagażowym w zespole stacji kolejowej Wrocław Główny
ulica Józefa Piłsudskiego 105[8][155][156]
lata 1904-1905
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][155][156]
 
Tunel pocztowy w zespole stacji kolejowej Wrocław Główny
ulica Józefa Piłsudskiego 105[8] (tunel tzw. tranzytowy z bagażowym – wsch. i peronowym – zach.) w zespole budowlanym stacji kolejowej Wrocław Główny[157][158])
lata 1904-1905
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][157][158]
 
brama - wejście do tunelu tzw. Tranzytowego (od ul. Suchej) w zespole budowlanym stacji kolejowej Wrocław Główny
ulica Józefa Piłsudskiego 105[8][159][160]
1903 r., po 1945 r., lata 2010-2012 (remont, modernizacja)
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][159][160]
 
Wiadukt kolejowy
ulica generała Kazimierza Pułaskiego[8][161][162]
około 1890 r. (1870 r. ?)
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][161][162]
 
strona południowa
  Siedziba Dyrekcji Kolei Królewskich, obecnie biurowiec PKP S.A.
ulica Joannitów 13[8][163][164][165][166]
lata 1911-1914
rodzaj ochrony: rejestr zabytków pod nr A/1258 z dnia 06.10.2009 r.[8][163][164][165][166]
 
Szczelina przeciwlotnicza I
ulica Sucha, działka 2/1 AM-18 obręb Południe[8][167][168]
lata 1943-1945
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][167][168]
Szczelina przeciwlotnicza II
ulica Sucha, działka 2/4 AM-18 obręb Południe[8][169][170]
po 1935 r.
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][169][170]
Szczelina przeciwlotnicza III
ulica Sucha, działka 2/4 AM-18 obręb Południe[8][171][172]
po 1935 r.
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][171][172]
Biurowiec pomocniczy dyrekcji kolei, obecnie budynek nieużytkowany
ulica Sucha 15[8][173] (budynek mieszkalny pracowników kolei[174])
lata 1923-1924 (projekt E. Rothe)
rodzaj ochrony: gez, mpzp[8][173][174]

Baza TERYTEdytuj

 
Stacja paliw
 
Przystanek autobusowy przy ul. Suchej przed przebudową

Dane Głównego Urzędu Statystycznego z bazy TERYT, spis ulic (ULIC)[175]:

  • województwo: DOLNOŚLĄSKIE (02)
  • powiat: Wrocław (0264)
  • gmina/dzielnica/delegatura: Wrocław (0264011) gmina miejska; Wrocław-Krzyki (0264039) delegatura
  • Miejscowość podstawowa: Wrocław (0986283) miasto; Wrocław-Krzyki (0986544) delegatura
  • kategoria/rodzaj: ulica
  • Nazwa ulicy: ul. Sucha (21489).

Zobacz teżEdytuj

UwagiEdytuj

  1. Ulica Sucha przed przebudową z 2017 r. Po lewej Dworzec Główny. Po prawej dworzec autobusowy, dalej za ulicą Joannitów gmach dyrekcji PKP.
  2. Ulica Sucha przed przebudową z 2017 r. przed skrzyżowaniem z ulicą Joannitów. Ówczesne przejście dla pieszych z sygnalizacją świetlną z Dworca Głównego do dworca autobusowego, w tle gmach dyrekcji PKP.
  3. Widok na dworzec autobusowy przed budową galerii Wroclavia. Po lewej ulica Sucha i stacja PKP z Dworcem Głównym, za dworcem autobusowym i ulicą Joannitów gmach dyrekcji PKP, po prawej ulica Dyrekcyjna.
  4. a b c Centrum Handlowe Wroclavia: 50-086 Wrocław, ul. Sucha 1[176].
  5. a b c Pole powierzchni określono na podstawie powierzchni działki/działek ewidencyjnych odczytanych ze wskazanych w przypisach portali/geoportali.
  6. Nieco inne pola powierzchni działek ewidencyjnych przypisanych do ulicy Suchej podaje Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego na swoim portalu Geoinfo7, a mianowicie:
    • droga gminna: dz. nr 1/1 AM-18 obręb 0022 Południe – 0,9501 ha, dz. nr 20 AM-17 obręb 0022 Południe – 0,8407 ha; razem droga gminna – 1,7908 ha[177][178]
    • rezerwa: dz. nr 4/37 AM-13 obręb 0022 Południe – 0,1172 ha, dz. nr 4/40 AM-13 obręb 0022 Południe – 0,0314 ha; razem rezerwa – 0,1486 ha[179][180]
    Razem: 1,9394 ha.
  7. Za ulicą Suchą po lewej budowa galerii Wroclavia.
  8. Nieco inną powierzchnię działki nr 2/1 AM-18 obręb 0022 Południe przy ulicy Suchej 15, 15a, 15b podaje Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego na swoim portalu Geoinfo7, a mianowicie 0,2391 ha[181]
  9. Nr rej.: numer wpisu do rejestru zabytków; mpzp - miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego; gez - gminna ewidencja zabytków.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h i j k l m n o ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 5532-5534 (Sucha).
  2. a b c SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 1077 ul.Sucha.
  3. a b c SIP 2021 ↓, Mapa podstawowa.
  4. SIP 2021 ↓, Osiedla Wrocławia.
  5. a b c d e f g h i j k Harasimowicz 2006 ↓, s. 850 (Sucha).
  6. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 13.
  7. a b WUOZ 2018 ↓, Huby i Glinianki.
  8. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae af ag ah ai aj ak al SIP 2021 ↓, GEZ.
  9. a b SIP 2020 ↓, Mapa przyrodnicza, nr ewid. 68.
  10. a b c d e f g urbanity.pl 2021 ↓, Wroclavia.
  11. a b c d e wroclaw.pl 2015 ↓.
  12. a b c d Dybalski 2015 ↓.
  13. a b c d red 2016 ↓.
  14. a b c d urbanity.pl 2021 ↓, Wrocław Główny.
  15. a b c Uchwała RMWr 2000 ↓, § 17 ust. 20, 21.
  16. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 17 ust. 16, 17.
  17. a b c d e f g Harasimowicz 2006 ↓, s. 851 (Swobodna).
  18. a b Harasimowicz 2006 ↓, s. 184 (Estakada kolejowa).
  19. a b Antkowiak 1970 ↓, s. 22-23 (Bogusławskiego).
  20. a b Jerczyński 2001 ↓.
  21. a b c Eysymontt i in. 2008 ↓, s. 29 (poz. 20).
  22. Harasimowicz 2006 ↓, s. 169 (Dworzec Kolejowy Wrocław Główny).
  23. Harasimowicz 2006 ↓, s. 985-986 (Wrocławski Węzeł Kolejowy).
  24. a b UMWD 2021 ↓, Mapy historyczne, 1948.
  25. a b c d e f Wratislavia.net n-p 2012 ↓, s. 12 (An der Teichäckerm).
  26. a b c d Harasimowicz 2006 ↓, s. 171 (Dyrekcyjna).
  27. a b c d Eysymontt i in. 2008 ↓, s. 34-35 (poz. 25).
  28. a b Harasimowicz 2006 ↓, s. 412-413 (Kościół imienia Zbawiciela).
  29. Harasimowicz 2006 ↓, s. 1024-1025 (Zimmermann K.J.Ch.).
  30. a b c d Wratislavia.net n-p 2012 ↓, s. 124 (Sadowastr.).
  31. a b c Harasimowicz 2006 ↓, s. 145 (Dolnośląska Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwowych).
  32. a b Harasimowicz 2006 ↓, s. 168 (Dworzec autobusowy).
  33. a b c d RDOŚ 2021 ↓, poz. 2346.
  34. a b c d Uchwała RMWr 2003 ↓, § 1, zał. 1 poz. 2.
  35. a b wroclife.pl 2018 ↓.
  36. Kuś 2016 ↓.
  37. Madej 2018 ↓.
  38. Krzeszowski 2020 ↓.
  39. Prochowski 2020 ↓.
  40. a b c Uchwała RMWr 2013 ↓, § 17.
  41. SIP 2020 ↓, Decyzje architektoniczne, nr 587/2014 z 09.02.2015 r. (budowa).
  42. SIP 2020 ↓, Decyzje architektoniczne, nr 554/2013 z 05.02.2013 r. (rozbiórka).
  43. a b c d wroclaw.pl 2017 ↓.
  44. a b Skupin 2015 ↓.
  45. a b c urbanity.pl 2021 ↓, Sagittarius Business House.
  46. a b Dzikowska i in. 2015 ↓.
  47. urbanity.pl 2021 ↓, Echo porządkuje działkę, w: 13336.
  48. Matejuk 2015 ↓.
  49. Piekarz 1965 ↓.
  50. Milczyński 1971 ↓.
  51. Rybińska-Tybel 1981 ↓.
  52. Rybińska-Tybel 1985 ↓.
  53. Milczyński 1976 ↓.
  54. Rybińska-Tybel 1982 ↓.
  55. a b Mały i in. 1996 ↓.
  56. a b Dunapol 1998 ↓.
  57. Rybińska-Tybel 1991 ↓.
  58. a b c MI 2019 ↓.
  59. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 22, 23.
  60. a b Uchwała RMWr 2013 ↓, § 23.
  61. gazetawroclawska.pl 2017 ↓.
  62. a b MAL, AB 2017 ↓.
  63. a b c SIP 2021 ↓, Inwestycje miejskie, ID: 1998.
  64. SIP 2020 ↓, Decyzje architektoniczne, nr 3072/2017 z 13.06.2017 r. (przebudowa ulicy).
  65. a b c SIP 2021 ↓, Inwestycje miejskie, ID: 2076.
  66. UMWD 2021 ↓, Mapy historyczne, 1901.
  67. UMWD 2021 ↓, Mapy historyczne, 1926-37.
  68. UMWD 2021 ↓, BDOT10k.
  69. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 24.
  70. a b Uchwała RMWr 2013 ↓, § 22 ust. 2 pkt 1.
  71. ZDiUM sygnalizacja świetlna 2016 ↓, poz. 132.
  72. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 5570-5571 (Swobodna).
  73. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 1085 ul. Swobodna.
  74. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 22.
  75. a b c Uchwała RMWr 2000 ↓, § 11 ust. 4 pkt 3.
  76. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 5753-5766 (Ślężna).
  77. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 1123 ul. Ślężna.
  78. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 361-378 (Borowska).
  79. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 2173 ul. Borowska.
  80. a b c d e wroclaw.pl 2021 ↓.
  81. Uchwała RMWr 2013 ↓, § 21 ust. 2 pkt 1.
  82. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 40.
  83. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 1861-1863 (Joannitów).
  84. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 228 ul. Joannitów.
  85. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 1171-1173 (Gajowa).
  86. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 1608 ul. Gajowa.
  87. ZDiUM sygnalizacja świetlna 2016 ↓, poz. 140.
  88. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 1020-1026 (Dyrekcyjna).
  89. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 1375 ul. Dyrekcyjna.
  90. a b c UMWD 2020 ↓, BDOT10k.
  91. ZDiUM drogi 2016 ↓, poz. 737 (Dyrekcyjna).
  92. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 25.
  93. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 4608-4612 (Pułaskiego).
  94. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 962 ul. Pułaskiego.
  95. ZDiUM drogi 2016 ↓, poz. 3470 (Pułaskiego).
  96. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 50.
  97. ZDiUM drogi 2021 ↓, poz. 1622-1624 (Hubska).
  98. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 174 ul. Hubska.
  99. ZDiUM drogi 2016 ↓, poz. 1165 (Hubska).
  100. Uchwała SWD 2018 ↓, § 1, załącznik pkt. 13.
  101. SIP 2021 ↓, Mapa własności.
  102. SIP 2021 ↓, Mapa własności: Południe, AR_17, 20.
  103. SIP 2021 ↓, Mapa własności: Południe, AR_18, 1/1.
  104. SIP 2021 ↓, Mapa własności: Południe, AR_13, 4/37.
  105. SIP 2021 ↓, Mapa własności: Południe, AR_13, 4/40.
  106. a b GUGiK 2021 ↓, Geoportal krajowy, obiekty topograficzne.
  107. a b ZGKiKM 2021 ↓, BDOT500.
  108. a b SIP 2021 ↓, Komunikacja i transport.
  109. a b SIP 2021 ↓, Mapa rowerowa.
  110. SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11.
  111. wroclaw.pl 2019 ↓.
  112. SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11 [].
  113. SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11 K_01.
  114. SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11 K_02.
  115. SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11 PS_05.
  116. a b SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11 UI_02.
  117. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 26.
  118. a b bazabiur.pl 2021 ↓.
  119. SIP 2021 ↓, POI: nr 02500264.
  120. a b SIP 2021 ↓, Mapa własności, dz. Południe, AR_18, 2/4.
  121. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_18.2/4.
  122. SIP 2021 ↓, Mapa własności, dz. Południe, AR_18, 2/1.
  123. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 17 ust. 33 pkt 1.
  124. SIP 2021 ↓, Mapa własności, dz. Południe, AR_18, 2/3.
  125. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_18.2/3.
  126. a b SIP 2021 ↓, Mapa przyrodnicza.
  127. Uchwała RMWr 2000 ↓, § 20 pkt 23, 24, 25, 26.
  128. SIP 2021 ↓, Mapa wysokościowa.
  129. SIP 2021 ↓, Demografia.
  130. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 73226 ul. Sucha 1.
  131. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 69966 ul. Sucha 2.
  132. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 73227 ul. Sucha 3.
  133. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 73227 ul. Sucha 13.
  134. owg.pl 2021 ↓.
  135. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 54273 ul. Sucha 15.
  136. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 38400 ul. Sucha 15a.
  137. SIP 2021 ↓, EMUiA: nr 27971 ul. Sucha 15b.
  138. a b c SIP 2021 ↓, Mapa przyrodnicza, nr ewid. 68.
  139. SIP 2021 ↓, Osiedle kompletne, poz. A11 OP_02.
  140. Uchwała RMWr 2013 ↓, § 19.
  141. SIP 2021 ↓, Mapa własności: Południe, AR_18, 4.
  142. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_18.4.
  143. WUOZ 2021 ↓, poz. 10384.
  144. WUOZ 2018 ↓, Huby i Glinianki - karta ewidencyjna.
  145. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 6388.
  146. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 6066.
  147. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 4469.
  148. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 4258.
  149. a b NID geoportal 2021 ↓, Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_02_BK.96177.
  150. a b NID 2021 ↓, s. 217.
  151. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 6398.
  152. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 8285.
  153. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 6399.
  154. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 8286.
  155. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 6392.
  156. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 6070.
  157. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 6393.
  158. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 6071.
  159. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 6394.
  160. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 6072.
  161. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 7187.
  162. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 6831.
  163. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 2652.
  164. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 2555.
  165. a b NID geoportal 2021 ↓, Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_02_BK.93530.
  166. a b NID 2021 ↓, s. 222.
  167. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 8659.
  168. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 8288.
  169. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 8660.
  170. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 8289.
  171. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 8661.
  172. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 8290.
  173. a b ZW 2021 ↓, GEZ poz. 8658.
  174. a b WUOZ 2021 ↓, poz. 8287.
  175. GUS 2021 ↓, ULIC.
  176. C.H. Wroclavia 2021 ↓, Kontakt.
  177. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_18.1/1.
  178. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_17.20.
  179. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_13.4/37.
  180. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_13.4/40.
  181. ZGKiKM 2021 ↓, EGIB 026401_1.0022.AR_18.2/1.

BibliografiaEdytuj

  1. Zygmunt Antkowiak, Ulice i place Wrocławia, Wrocław-Warszawa-Kraków, seria: Biblioteka Wrocławska, tom 11, Wrocław: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich – Wydawnictwo, 1970, Zam nr A/185/70 (C-9) (pol.).
  2. Centrum Handlowe Wroclavia, Wrocław 2021 [dostęp 2021-06-10].
  3. Dworzec PKS, Oficjalny portal internetowy Wrocławia, Wrocław: Urząd Miejski Wrocławia, 7 kwietnia 2015 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  4. Jakub Dybalski, Wrocław. Nowy dworzec autobusowy na zdjęciach, Transport Publiczny, ZDG TOR Sp. z o.o., 7 kwietnia 2015 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  5. Dz.U. z 2019 r. poz. 1850 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2019 r. w sprawie pozbawienia dróg kategorii dróg krajowych.
  6. Joanna Dzikowska, mako, Zburzyli schron przy ul. Suchej. Powstanie tam biurowiec, Wyborcza.pl, Agora SA, 10 czerwca 2015 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  7. Rafał Eysymontt, Thomas Urban, Wrocław na fotografii lotniczej z okresu międzywojennego, ze zbiorów Instytutu Herdera w Magdeburgu, Wrocław: wydawnictwo VIA NOVA, 2008 (pol.).
  8. Geoinfo7 Portal, Zarząd Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we Wrocławiu, 27 kwietnia 2021 [dostęp 2021-04-27] (pol.).
  9. Geoportal Dolny Śląsk, Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego, 20 października 2020 [dostęp 2020-10-20] (pol.).
  10. Geoportal Krajowy, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 30 kwietnia 2021 [dostęp 2021-04-30] (pol.).
  11. Geoportal o zabytkach, Narodowy Instytut Dziedzictwa [dostęp 2021-04-29] (pol.).
  12. Jan Harasimowicz (red.), Encyklopedia Wrocławia, wyd. III poprawione i uzupełnione, Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2006, ISBN 83-7384-561-5, ​ISBN 978-83-7384-561-9 (pol.).
  13. Mapy Google, google, 2021 [dostęp 2021-04-26] (pol.).
  14. Michał Jerczyński, Wiadukty i estakady miejskie w Polsce, https://bazakolejowa.pl; Świat Kolei 10/2001 str. 23–25, 2001 [dostęp 2020-11-03] (pol.).
  15. Janusz Krzeszowski, Więcej peronów na Dworcu Wrocław Główny – remont na finiszu, RK - Rynek Kolejowy, ZDG TOR Sp. z o.o., 21 stycznia 2020 [dostęp 2021-06-08] (pol.).
  16. Łukasz Kuś, Wrocław: Peron 6 będzie przebudowany, Oficjalny portal internetowy Wrocławia, Wrocław: Urząd Miejski Wrocławia, 31 maja 2016 [dostęp 2021-06-08] (pol.).
  17. Łukasz Madej, Wrocław Główny: budowa nowego peronu, Wrocław: inżynieria.com, 8 listopada 2018 [dostęp 2021-06-08] (pol.).
  18. MAL, AB, Ulica Sucha otwarta. Znaki z kosmosu, panuje chaos, Gazeta Wrocławska, Wrocław: Polska Press Sp. z o. o., 17 października 2017 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  19. Andrzej Mały, Krzysztof Marciniak (red.), Plan Wrocławia, Wrocław: Eko-Graf Sp. Z o.o. Wydawnictwo Kartograficzne, 1996 (pol.).
  20. Tomek Matejuk, Ruszyły przygotowania do inwestycji tuż przy Dworcu Głównym. Na pierwszy ogień poszedł schron, tuwroclaw.com, 27 marca 2015 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  21. Andrzej Milczyński (red.), Plan Wrocławia, wyd. siódme, Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1971 (pol.).
  22. Andrzej Milczyński (red.), Plan Wrocławia, wyd. jedenaste, Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1976 (pol.).
  23. Niemiecko-polski słownik nazw ulic, Wratislavia.net, 2012 [dostęp 2019-05-31] (pol.).
  24. Osiedla kompletne, Wrocław: Urząd Miejski Wrocławia, 6 maja 2019 [dostęp 2021-05-31] (pol.).
  25. Danuta Piekarz (red.), Plan Wrocławia, wyd. drógie, Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1965 (pol.).
  26. Paweł Prochowski, Nowy peron wrocławskiego Dworca Głównego, Oficjalny portal internetowy Wrocławia, Wrocław: Urząd Miejski Wrocławia, 19 marca 2020 [dostęp 2021-06-08] (pol.).
  27. Red, Dworzec z widokiem na Wrocław. Wzorcowa modernizacja, bryla.pl, Pressland SA, 30 listopada 2016 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  28. Redakcja, Nieznane oblicze Dworca Wrocław Główny, wroclife.pl, Wrocław: Wroclife sp. z o.o., 6 czerwca 2018 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  29. Redakcja, Od 6 stycznia - przebudowa ul. Suchej [OBJAZDY], Oficjalny portal internetowy Wrocławia, Wrocław: Urząd Miejski Wrocławia, 4 stycznia 2017 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  30. Redakcja, Przebudowują ul. Suchą. Po zmianach będzie ślepa, Gazeta Wrocławska, Wrocław: Polska Press Sp. z o. o., 17 stycznia 2017 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  31. Rejestr pomników przyrody województwa dolnośląskiego, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska we Wrocławiu, 25 marca 2021 [dostęp 2021-06-08] (pol.).
  32. Rejestr TERYT, Główny Urząd Statystyczny, 29 kwietnia 2021 [dostęp 2021-04-30] (pol.).
  33. Alicja Rybińska-Tybel (red.), Wrocław, plan miasta, wyd. drugie, aktualizacja: grudzień 1980, Warszawa - Wrocław: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1981 (pol.).
  34. Alicja Rybińska-Tybel (red.), Wrocław, plan miasta, wyd. trzecie, aktualizacja: grudzień 1980, Warszawa - Wrocław: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1982 (pol.).
  35. Alicja Rybińska-Tybel (red.), Wrocław, plan miasta, wyd. piąte, aktualizacja: listopad 1984, Warszawa - Wrocław: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1985 (pol.).
  36. Alicja Rybińska-Tybel (red.), Wrocław, plan miasta, wyd. ósme, aktualizacja: listopad 1990, Warszawa - Wrocław: Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1991 (pol.).
  37. Schematy komunikacji zbiorowej, Oficjalny portal internetowy Wrocławia, Wrocław: Urząd Miejski Wrocławia, 27 marca 2021 [dostęp 2021-04-30] (pol.).
  38. Weronika Skupin, Wrocław: Autobusy blokują ul. Suchą. Tymczasowy dworzec PKS jest za mały?, Gazeta Wrocławska, Wrocław: Polska Press Sp. z o. o., 22 czerwca 2015 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  39. System Informacji Przestrzennej Wrocławia, Wrocław: Dział Systemu Informacji Przestrzennej Biura Rozwoju Wrocławia, 2021 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  40. Uchwała L/1274/13 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA z dnia 28 listopada 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie ulic Suchej i Dyrekcyjnej we Wrocławiu, „uchwały RMWr.”, Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego Wrocławia / Biuletyn Urzędowy RMW z 2013 r. poz.464; Dziennik Urzędowy Województwa Dolnośląskiego z 2013 r. poz.6564. [Data ogłoszenia: 23 grudnia 2013 r.], Wrocław , 28 listopada 2013 [dostęp 2021-06-10] (pol.).
  41. UCHWAŁA NR L/1781/18 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO z dnia 20 września 2018 r. w sprawie pozbawienia dróg i odcinków dróg kategorii dróg wojewódzkich, DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO Poz. 4669, Wrocław: Sejmik Województwa Dolnośląskiego, 1 października 2018.
  42. Uchwała X/199/03 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie uznania za pomniki przyrody, „uchwały RMWr.”, Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego Wrocławia / Biuletyn Urzędowy RMW z 30 czerwca 2003 r. Nr 6, poz.164; Dziennik Urzędowy Województwa Dolnośląskiego z 25 lipca 2003 r. Nr 117, poz.2123, Wrocław , 12 czerwca 2003 [dostęp 2021-06-08] (pol.).
  43. Uchwała XVII/529/00 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA z dnia 20 stycznia 2000 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu Przedmieścia Świdnickiego we Wrocławiu, „uchwały RMWr.”, Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego Wrocławia / Biuletyn Urzędowy RMW z 4 lutego 2000 r. Nr 1, poz.4; Dziennik Urzędowy Województwa Dolnośląskiego z 11 kwietnia 2000 r. Nr 12, poz.219. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego – Dziennik Urzędowy Województwa Dolnośląskiego z 2019 r. poz.6310. [Data ogłoszenia: 7 listopada 2019 r.], Wrocław , 20 stycznia 2000 [dostęp 2021-04-30] (pol.).
  44. Urbanity.pl [dostęp 2021-06-07].
  45. Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu, Wykazy zabytków, dawne województwo wrocławskie, miasto Wrocław, Piotr Jędrzejewski, Anna Olech, Biuletyn Informacji Publicznej - Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu, 15 marca 2021 [dostęp 2021-04-29] (pol.).
  46. Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu, Wykazy zabytków, obszary urbanistyczne Wrocław, Piotr Jędrzejewski, Anna Olech, Biuletyn Informacji Publicznej - Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu, 17 października 2018 [dostęp 2020-11-02] (pol.).
  47. Wroclavia, bazabiur.pl, Jones Lang LaSalle Sp. z o.o. [dostęp 2021-06-07].
  48. Wrocław, plan miasta, aktualizacja kwiecień 1998 r., Warszawa: Dunapol sp. z o.o. Wydawnictwo Kartograficzne, 1998 (pol.).
  49. WSPÓLNOTA MIESZKANIOWA WROCŁAW UL. SUCHA 15, owg.pl, MIKROTECH S.A., 14 czerwca 2021 [dostęp 2021-06-14] (pol.).
  50. Wykaz dróg, „ZDiUM/Infrastruktura/Ulice Wykaz dróg w zarządzie ZDiUM”, Ewa Iwanska, sporządziła Jolanta Gac /NOXE/, Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta, Wrocław , 4 lutego 2016 [dostęp 2020-06-10] (pol.).
  51. Wykaz dróg, „ZDiUM/Infrastruktura/Ulice Wykaz dróg w zarządzie ZDiUM”, Ewa Iwanska, sporządziła ZDJOGA/NOXE/, Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta, Wrocław , 20 kwietnia 2021 [dostęp 2020-04-22] (pol.).
  52. Wykaz sygnalizacji świetlnych, „ZDiUM/Infrastruktura/Sygnalizacja świetlna na skrzyżowaniach”, Ewa Iwanska, Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta, Wrocław , 5 września 2016 [dostęp 2021-06-07] (pol.).
  53. Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków, Województwo dolnośląskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 marca 2021 [dostęp 2021-04-29] (pol.).
  54. Zabytki Wrocławia, Magdalena Wankowska, Monika Florczak, Marta Kolibska, Urząd Miejski Wrocławia, 30 marca 2021 [dostęp 2021-04-29] (pol.).

Linki zewnętrzneEdytuj

  • Ulica Sucha, [w:] Wrocław, Huby [online], fotopolska.eu [dostęp 2021-06-01] (pol.).
  • ul. Sucha, [w:] Wrocław, Huby [online], dolny-slask.org.pl (Wratislaviae Amici), ID: 587326 [dostęp 2021-06-01] (pol.).
  • ul. Sucha, wikimapia.org [dostęp 2021-06-01] (pol.).