Ursus C-45

Ursus C-45ciągnik rolniczy produkowany w latach 1947–1954 przez Zakłady Mechaniczne Ursus w Warszawie.

Ursus C-45
Ilustracja
Ursus C-45 w Muzeum Historii Ursusa
Inne nazwy

Ursus LB-45

Producent

ZM Ursus
ZM Gorzów Wielkopolski

Zaprezentowany

1 maja 1947

Okres produkcji

19471954 (Ursus)

Miejsce produkcji

Ursus, Warszawa
 Polska

Następca

Ursus C-451

Dane techniczne
Silniki

Bulldog C-45, 1-cyl., 33 kW, (45 KM)

Skrzynia biegów

3/1

Napęd

2WD

Długość

3430 mm

Szerokość

1800 mm

Wysokość

2260 mm
2520 (z kabiną)

Rozstaw osi

2035 mm

Masa własna

3380 kg
3680 kg

Historia modeluEdytuj

Na początku 1946 roku podjęto decyzję o rozpoczęciu produkcji w Polsce ciągników rolniczych. Ze względu na konieczność szybkiego wdrożenia do produkcji tego typu pojazdu, zdecydowano o skopiowaniu konstrukcji niemieckiego ciągnika Lanz Bulldog D9506, którego wiele egzemplarzy zostało w granicach Polski, pozostawionych przez Niemców po II wojnie światowej. Jego zaletami była stosunkowo duża moc przy prostej budowie i obsłudze. Prace nad dokumentacją techniczną prowadzone były pod kierunkiem inż. Edwarda Habicha i ukończone zostały w lipcu 1946 roku. Na przełomie lutego i marca 1947 roku rozpoczęto prace nad prototypem ciągnika pod oznaczeniem LB-45, który zaprezentowany został publicznie 1 maja 1947 roku podczas pochodu pierwszomajowego w Warszawie. Produkcję seryjną ciągników już pod oznaczeniem C-45 uruchomiono we wrześniu 1947 roku. Do końca tego roku zbudowano 130 sztuk, zaś w I kwartale 1948 r. – 227, a w kwietniu 1948 r. – 103 egzemplarze. Na początku lat. 50 XX produkowano po kilka tysięcy egzemplarzy rocznie.

Do napędu Ursusa C-45 zastosowany został 1-cylindrowy dwusuwowy silnik średnioprężny typu C-45 o pojemności skokowej 10 300 cm³ i mocy maksymalnej 33 kW (45 KM), zblokowany z 3-biegową skrzynią biegów. Cylinder umieszczony był poziomo. Uruchamianie silnika odbywało się przez podgrzewanie znajdującej się z przodu gruszki żarowej ręczną lampą lutowniczą. Po podgrzaniu należało wyjąć koło kierownicy wraz z kolumną i wsunąć w jedno z bocznych kół zamachowych. Następnie, przez przekręcenie kierownicy, można było uruchomić silnik. Wymagało to sporej siły fizycznej i wprawy.

Ciągnik ten produkowany był początkowo tylko w wersji na kołach stalowych, później na ogumionych. W trakcie produkcji poddawany był stopniowej modernizacji. Ciągnik C-45 o numerze seryjnym 00001 został w lipcu 1947 r. przekazany do PGR w Pyrzycach. Używany był do orek na glebach ciężkich i gliniastych; bez remontu kapitalnego pracował 12 000 godzin.

W wyniku modernizacji starzejącego się modelu C-45 powstał ciągnik Ursus C-451. Ciągniki C-45 i C-451 były eksportowane do Brazylii, Chin i Korei w liczbie około 6000 sztuk.

Dane techniczneEdytuj

  • typ silnika – Bulldog C-45
  • rodzaj silnika – dwusuwowy, średnioprężny, jednocylindrowy, chłodzony cieczą
  • pojemność silnika – 10 300 cm³
  • znamionowa moc silnika – 33 kW (45 KM) przy 650 obr/min
  • liczba obr/min przy normalnym obciążeniu – 630
  • najmniejsza liczba obr/min podczas pracy luzem – 350
  • układ cylindra – poziomy
  • stopień sprężania – 4,75
  • średnica cylindra – 225 mm
  • skok tłoka – 260 mm
  • paliwo zasadnicze – ciężkie oleje naftowe (olej gazowy itp.)
  • jednostkowe zużycie paliwa przy normalnym obciążeniu – 280 g/(KM×godz)
  • sprzęgło – dwutarczowe, suche
  • skrzynia biegów – trzybiegowa z przyspieszaczem (wersja z kołami ogumionymi)
  • liczba biegów do jazdy w przód:
    • 3 (wersja z kołami żelaznymi)
    • 6 (wersja z kołami ogumionymi)
  • liczba biegów wstecznych:
    • 1 (wersja z kołami żelaznymi)
    • 2 (wersja z kołami ogumionymi)
  • prędkość jazdy:
    • 3,5–6,2 km/h (wersja z kołami żelaznymi) – I bieg – 3,5 km/h; II bieg – 4,7 km/h; III bieg – 6,2 km/h; wsteczny – 4,4 km/h
    • 3,3–16,7 km/h (wersja z kołami ogumionymi) – I bieg – 3,3 km/h; II bieg – 4,4 km/h; III bieg – 5,8 km/h; IV bieg – 9,4 km/h; V bieg – 12,6 km/h; VI bieg – 16,7 km/h; wsteczny – 4,1 km/h; wsteczny przyspieszony – 11,9 km/h
  • siła uciągu:
    • 17 kN (1750 kG) (wersja z kołami żelaznymi)
    • 21,5 kN (2200 kG) (wersja z kołami ogumionymi)
  • wymiary: koła stalowe / ogumione:
    • długość – 3542 / 3522 mm
    • szerokość – 1675 / 1835 mm
    • wysokość – 2300 / 2190 mm
    • rozstaw osi – 2035 / 2035 mm
    • rozstaw kół przednich – 1370 / 1420 mm
    • rozstaw kół tylnych – 1370 / 1505 mm
    • prześwit w najniższym punkcie podwozia – 330 / 220 mm
    • wysokość osadzenia zaczepów:
      • hak pociągowy – 870/800/675 / 820/750/625
      • zaczep rolniczy – 440 / 385
    • najmniejszy promień skrętu – 4,4 / 4,5 m
  • Obciążenie osi w gotowości do pracy ciągnika: koła stalowe / ogumione:
    • oś przednia – 1340 / 1400 kg
    • oś tylna – 2290 / 2260 kg
    • razem – 3630 / 3660 kg
  • maksymalna siła uciągu bez uwzględnienia poślizgu w kG – 1750 (koła stalowe); 2200 (koła ogumione)

BibliografiaEdytuj

  • Traktor Ursus C-45, oprac. Konstanty Chorzewski przy współudziale J. Zagrajka i E. Zgódki, wyd. 3 popr. i uzup, Warszawa 1954.
  • Andrzej Zieliński: Polskie Konstrukcje Motoryzacyjne 1947-1960. Warszawa: Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, 2006, s. 179–183. ISBN 978-83-206-1541-8.
  • J. Domżalski, Zawsze na wysokich obrotach, [w:] Ursus, pod red. A. Orłowskiego, Warszawa 1978, s. 31.

Linki zewnętrzneEdytuj