Wąsowo

wieś w województwie wielkopolskim

Wąsowowieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie nowotomyskim, w gminie Kuślin, ok. 8 km na północny wschód od Nowego Tomyśla.

Wąsowo
wieś
Ilustracja
Pałac w Wąsowie
Państwo

 Polska

Województwo

 wielkopolskie

Powiat

nowotomyski

Gmina

Kuślin

Liczba ludności (2021)

1178[2]

Strefa numeracyjna

61

Kod pocztowy

64-314

Tablice rejestracyjne

PNT

SIMC

0587666

Położenie na mapie gminy Kuślin
Mapa konturowa gminy Kuślin, po lewej znajduje się punkt z opisem „Wąsowo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Wąsowo”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Wąsowo”
Położenie na mapie powiatu nowotomyskiego
Mapa konturowa powiatu nowotomyskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Wąsowo”
Ziemia52°21′45″N 16°14′47″E/52,362500 16,246389[1]

Historia

edytuj

W średniowieczu wieś stanowiła własność klasztoru benedyktynów z Lubinia. Od XV wieku do połowy XVII wieku własność Niegolewskich, później wieś często zmieniała właścicieli (Rogowscy, Zakrzewscy). Przejściowo (1776-1781) w posiadaniu Kazimierza Raczyńskiego (ostatniego starosty generalnego Wielkopolski przed II rozbiorem), później w rękach rodziny Sczanieckich.

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Wąsowo należała do wsi większych w ówczesnym powiecie bukowskim, który dzielił się na cztery okręgi (bukowski, grodziski, lutomyślski oraz lwowkowski)[3]. Wąsowo należało do okręgu lwowkowskiego i stanowiło część majątku o tej samej nazwie, który należał do Sczanieckich[3]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Wąsowo liczyło 574 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 58 dymów (domostw)[3].

W 1860 podupadły majątek nabył na licytacji pewien kupiec, a w 1868 r. sprzedał go berlińskiemu bankierowi i przemysłowcowi – Richardowi Hardtowi. Rodzina Hardt przeniosła tutaj wkrótce swoją główną siedzibę (była już wcześniej właścicielem pobliskich Chraplewa i Głuponii).

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Zabytki

edytuj

We wsi, położone w dużym (50 ha), dobrze utrzymanym parku, barokowo-klasycystyczny pałac Sczanieckich, neogotycki zamek von Hardtów (hotel, spłonął w dużej części 19 lutego 2011 r.)[4], i klasycystyczna kaplica z 1786 r. Na północnym skraju miejscowości skansen.

Zobacz też

edytuj

Przypisy

edytuj
  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 144785
  2. Wieś Wąsowo [online], Polska w liczbach [dostęp 2023-01-05], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  3. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜stwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 202.
  4. Spłonął zabytkowy Pałac w Wąsowie – Radio Merkury Poznań. radiomerkury.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-02-22)]..

Bibliografia

edytuj