Wacław Borowski

polski malarz, grafik i scenograf

Wacław Borowski (ur. 6 sierpnia 1885 w Łodzi, zm. 9 kwietnia 1954 tamże) – polski malarz, grafik, litograf i scenograf.

Wacław Borowski
ilustracja
Data i miejsce urodzenia 6 sierpnia 1885
Łódź
Data i miejsce śmierci 9 kwietnia 1954
Łódź
Alma Mater Akademia Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie
Dziedzina sztuki malarstwo, grafika,litografia
Odznaczenia
Wielki Oficer Orderu Świętego Sawy Komandor Orderu Feniksa (Grecja)

ŻyciorysEdytuj

Urodził się 6 sierpnia 1885 w Łodzi, w rodzinie Hipolita i Julii z Garbolewskich[1]. Po ukończeniu gimnazjum studiował w latach 1905–1909 na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie pod kierunkiem Józefa Mehoffera. W latach 1909–1913 przebywał w Paryżu, gdzie kopiował dzieła starych mistrzów z Luwru. Później podróżował do Włoch by zgłębić tajniki renesansu w jego kolebce. Następnie, w latach 1914–1919, mieszkał w Szwajcarii. W 1920 uczestniczył jako ochotnik w wojnie polsko-bolszewickiej.

Borowski był współzałożycielem i członkiem (1922–1932) warszawskiej grupy Rytm, w której propagował estetykę nowego klasycyzmu. Przez dłuższy czas był nawet jej prezesem. W roku 1926 przystąpił do Stowarzyszenia Artystów Grafików „Ryt”, zaś od 1932 roku był członkiem Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych.

Borowski był czołowym polskim artystą klasycyzującym lat 20. i 30. Jego estetyka nowego klasycyzmu opierała się na renesansowych zasadach komponowania obrazu, ale także widoczny jest silny wpływ środowiska paryskiego, a szczególnie André Deraina i Henri Matisse'a. W okresie przynależności do grupy Rytm łączyła go silna przyjaźń z Eugeniuszem Zakiem, z którym to wypracował styl o idyllicznym wyrazie i lirycznym nastroju, z formą stylizowaną na włoskich mistrzów Quattrocenta. Krytyczny wobec impresjonizmu, skłaniał się w kierunku kubistycznej geometryzacji.

Poza malarstwem sztalugowym, parał się także malarstwem monumentalnym, w 1925 pokrył polichromią Salę Obiadów Czwartkowych na Zamku Królewskim w Warszawie, wykonał polichromię kaplicy w Miłosławiu, oraz liczne wnętrza warszawskich kamienic (m.in. wnętrze kawiarni Ziemiańskiej przy ulicy Mazowieckiej). Wykonał prace dekoratorskie wnętrz na statkach pasażerskich MS Piłsudski i MS Batory[1]. Borowski był także autorem scenografii teatralnych, szczególnie związany był zwłaszcza z Teatrem Polskim w Warszawie. Zajmował się też projektowaniem banknotów dla Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych. Projektowana przez W. Borowskiego nowa seria banknotów nazwana „Wodzowie Polski” miała składać się z pięciu nominałów od 10 do 500 złotych. Wybuch wojny przerwał realizację tej serii[2].

Wziął udział w Olimpijskim Konkursie Sztuki i Literatury na igrzyskach olimpijskich w Los Angeles (1932) w dziedzinie malarstwa, w którym za jego obraz olejny Łuczniczki przyznano wyróżnienie honorowe.

Jego grób symboliczny znajduje się na warszawskim cmentarzu Powązkowskim (kwatera c-10-3)[3].

Wybrane praceEdytuj

  • Diana (1929)
  • Martwa natura z draperią (1930)
  • Łuczniczka (1931)
  • W pracowni (1932)
  • W lesie (1932)
  • Młodość (1932)
  • Rybak (1938)

GaleriaEdytuj

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest? Uzupełnienia i sprostowania. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, 1939, s. 24. [dostęp 2021-07-02].
  2. Banknoty polskie. Niezwykła historia kraju i pieniądza 1929–1939. Część 16 - Wielki kryzys na świecie i w Polsce. Cykl przygotowany przez „Gazetę Wyborczą” we współpracy z magazynem historycznym „Mówią wieki”. Warszawa 2006.
  3. Cmentarz Stare Powązki: BOROWSCY, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [online] [dostęp 2020-02-03].

BibliografiaEdytuj

  • Wacław Borowski w serwisie Culture.pl
  • Zbigniew Porada, Olimpijczycy z krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, Kraków 2014, s. 41–43 (z wizerunkiem).