Warzymice

wieś w województwie zachodniopomorskim

Warzymice (do 1945 niem. Klein Reinkendorf) – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie polickim, w gminie Kołbaskowo, na Wzniesieniach Szczecińskich.

Artykuł

53°22′55″N 14°27′38″E

- błąd

38 m

WD

53°22'0.1"N, 14°27'0.0"E

- błąd

14 m

Odległość

1941 m

Warzymice
wieś
Ilustracja
Warzymice – wschodnia część wsi zabudowana nowymi osiedlami
Państwo

 Polska

Województwo

 zachodniopomorskie

Powiat

policki

Gmina

Kołbaskowo

Liczba ludności (2011)

2 391[1]

Strefa numeracyjna

91

Kod pocztowy

72-005[2]

Tablice rejestracyjne

ZPL

SIMC

0777941

Położenie na mapie gminy Kołbaskowo
Mapa konturowa gminy Kołbaskowo, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Warzymice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko lewej krawiędzi u góry znajduje się punkt z opisem „Warzymice”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Warzymice”
Położenie na mapie powiatu polickiego
Mapa konturowa powiatu polickiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Warzymice”
Ziemia53°22′55″N 14°27′38″E/53,381944 14,460556
Warzymice – zachodnia część wsi

HistoriaEdytuj

Pierwsze wzmianki źródłowe o Warzymicach datowane są na rok 1225. Kolejne źródła, z 1248 roku, dotyczą nadania klasztorowi cysterek w Szczecinie czterech włók ziemi w Warzymicach[3]. W drugiej połowie XIII w. powstał we wsi kościół gotycki. W 1333 r. Otton I przekazał Warzymice Fundacji Mariackiej w Szczecinie. Fundacja Mariacka posiadała tu 15 mórg ziemi oraz rentę w wysokości 256 talarów.

W roku 1844 w Warzymicach mieszkało 223 (lub wedle innych szacunków 243) mieszkańców w 42 rodzinach. W dziewięciu pełnorolnych i jednym półrolnym gospodarstwie hodowano: 378 owiec, 87 sztuk bydła rasy oldenburskiej, 68 świń, 38 koni i 24 kozy. Każdy pełnorolny gospodarz posiadał 88 mórg ziemi. We wsi mieszkał 1 krawiec, 1 szewc, 1 kowal, 1 piekarz oraz 1 właściciel gospody[4].

W 1889 r. w Warzymicach zbudowana została stacja kolejowa na szlaku Berlin – Szczecin[5]. W ostatnim rozkładzie przed wybuchem I wojny światowej (ważnym od 1 maja 1914 roku), na tej trasie kursowały 24 pary pociągów, z czego 8 par zatrzymywało się na wszystkich, bądź większości stacji i przystanków. Pociąg osobowy z Dworca Głównego w Szczecinie dojeżdżał wówczas w 10 do 12 minut. Kolejny odcinek do Kołbaskowa pokonywał w 8–9 minut.

8 kwietnia 1899 r. otwarto przystanek linii kolejowej Casekow Ldb. – Pomorzany Wąskotorowe, który funkcjonował do 24 kwietnia 1945 r. gdy linia została zlikwidowana i rozebrana.

W 1925 r. Warzymice liczyły 396, w 1933 r. 343, a w 1939 r. 312 mieszkańców[6].

Po przejęciu wsi przez polską administrację w 1945 roku początkowo używano nazwy Akowo[7], nadanej przez pierwszych osadników – byłych żołnierzy Armii Krajowej[8]. Nazwę Warzymice wprowadzono oficjalnie rozporządzeniem Ministrów Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 15 marca 1947 roku[9].

Na byłych terenach rolniczych w obszarze wsi od 1997 roku rozwija się budownictwo mieszkaniowe, co w połączeniu z bliskością Szczecina powoduje osiedlanie się tutaj osób zawodowo związanych z tym miastem. Obecnie zlokalizowane są tutaj osiedla: Dębowe, Bursztynowe, Kresy I i II, Promyk, Różane, Tęczowe, Tęczowe Zakąty, Tęczowe Ogrody oraz Brzeziny.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

W lipcu 2013 przeprowadzono badania na stanowisku archeologicznym zawierającym relikty neolitycznej osady kultury Rössen z V tysiąclecia przed naszą erą[10].

TransportEdytuj

Droga krajowa nr 13Edytuj

Na granicy wsi przebiega droga krajowa nr 13 na odcinku SzczecinKołbaskowoRosówek, która w pobliskim Kołbaskowie przecina autostradę A6 Szczecin – Kołbaskowo (przejście graniczne do Niemiec) – Berlin (niemiecka autostrada A11).

Wzdłuż drogi znajduje się droga pieszo-rowerowa SzczecinPrzecław.

Obwodnica Przecławia i WarzymicEdytuj

Zgodnie z Programem Budowy Dróg Krajowych na lata 2014–2023 przyjętym 8 września 2015 roku, na liście projektów do realizacji znalazła się obwodnica Przecławia i Warzymic. Ma być to droga dwujezdniowa klasy GP (główna ruchu przyspieszonego), biegnąca od ronda imienia Hermana Hakena w Szczecinie w kierunku południowo-zachodnim. W rejonie skrzyżowania drogi krajowej nr 13 z drogą do miejscowości Siadło Górne obwodnica wejdzie w korytarz istniejącej DK13. W tym miejscu będzie także zlokalizowane połączenie z planowaną zachodnią obwodnicą Szczecina. Następnie nowa trasa skręci na południe, łącząc się z autostradą A6 w nowym węźle Kołbaskowo, który ma być zlokalizowany około 1,2 km na wschód od przeznaczonego do likwidacji obecnego węzła Szczecin Zachód d. Kołbaskowo, wybudowanego w połowie lat 30. ubiegłego wieku[11].

12 października 2015 roku Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad ogłosiła przetarg dla tej inwestycji w formule „zaprojektuj i wybuduj”. Przewidywany termin rozpoczęcia prac w terenie to wiosna 2019 roku, a ich zakończenie to pierwsza połowa 2021 roku. Głównym wykonawcą budowy obwodnicy Przecławia i Warzymic wraz z nowym węzłem zintegrowanym Kołbaskowo została wybrana firma Energopol Szczecin S.A. (stosowne umowy zostały podpisane 9 marca 2018)[12], która na początku lipca 2019 złożyła w szczecińskim sądzie rejonowym wniosek o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej. Zdolność firmy do dokończenia mocno opóźnionych lub nawet jeszcze nie rozpoczętych kontraktów miała stać się przedmiotem pogłębionej analizy prawnej GDDKiA[13] sama zaś firma zadeklarowała chęć kontynuacji prac[14][15]. 26 września 2019 wojewoda zachodniopomorski wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji z rygorem natychmiastowej wykonalności. Zakończenie realizacji inwestycji miało nastąpić w II kwartale 2021 roku[16].

Komunikacja miejska Szczecina w WarzymicachEdytuj

Warzymice połączone są ze Szczecinem miejską linią autobusową.

KolejEdytuj

W założeniach programu rządowego na lata 2020–2025 planowana jest budowa lokalnych przystanków kolejowych, z których jeden ma zostać umieszczony na granicy Warzymic i Przecławia[5]. Ma on zostać włączony do sieci Szczecińskiej Kolei Metropolitalnej w drugim etapie jej powstawania.

KulturaEdytuj

W Warzymicach, mimo coraz bardziej miejskiego charakteru wsi, kultywowane jest coroczne obchodzenie dożynek[17].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Wieś Warzymice w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2019-11-15] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1455 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  3. Marek Łuczak, Historia i zabytki Gminy Kołbaskowo, Szczecin 2010.
  4. Landbuch des Herzogtums Pommern – Schilderung der Zustände dieser Lande in der zweiten Hälfte des 19. Jahrhunderts (Anklam 1862–1868, 13 Bände) Teil II: Landbuch des Herzogtums Stettin, von Kammin und Hinterpommern; oder des Verwaltungsbezirks der Königlichen Regierung zu Stettin, Band 2: Randowscher Kreis und Allgemeines über die Kreise auf dem linken Oder-Ufer, Anklam 1865, online http://books.google.de/books?id=u9QAAAAAcAAJ&pg=PA1#PPA1682.
  5. a b Aktualności Gminy Kołbaskowo nr 62 (6)/2020.
  6. Deutsche Verwaltungsgeschichte Pommern, Kreis Randow. [dostęp 2017-09-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-09-03)].
  7. Słownik współczesnych nazw geograficznych Pomorza Zachodniego z nazwami przejściowymi z lat 1945–1948. Tadeusz Białecki (red.). Szczecin: Książnica Pomorska w Szczecinie, 2002, s. 231. ISBN 83-87879-34-7.
  8. Warzymice – Klein Reinkendorf, przeclaw24.pl [dostęp 2011-09-30] (pol.).
  9. M.P. z 1947 r. nr 37, poz. 297, s. 6.
  10. Relikty osady z V tysiąclecia odkryli archeolodzy w Warzymicach. [dostęp 2017-08-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-08-24)].
  11. Aktualności Gminy Kołbaskowo nr 27 (2)/2017.
  12. Umowa na realizację obwodnicy Przecławia i Warzymic w ciągu DK13 podpisana :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny, www.gddkia.gov.pl [dostęp 2019-07-05].
  13. Upadek Energopolu. Co z inwestycjami w regionie [WIDEO] – Region – Radio Szczecin, radioszczecin.pl [dostęp 2019-07-05] (pol.).
  14. Deklaracja po spotkaniu GDDKiA i Energopolu: Spółka zamierza k ... – Region – Radio Szczecin, radioszczecin.pl [dostęp 2019-07-05] (pol.).
  15. Firma Energopol Szczecin S.A. oświadczyła, iż zamierza kontynuować inwestycje GDDKiA O/Szczecin :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny, www.gddkia.gov.pl [dostęp 2019-07-05].
  16. RynekInfrastruktury.pl: Można ruszać z robotami na obwodnicy Przecławia i Warzymic. Jest pozwolenie.
  17. GrzegorzS, Dożynki w Warzymicach: Bądźmy zjednoczeni!, przeclaw24.pl [dostęp 2021-04-21] (pol.).