Wieża Gocławska

Wieża Gocławska w Szczecinie (dawniej Wieża Bismarcka) – wieża Bismarcka z tarasem widokowym znajdująca się na Zielonym Wzgórzu na szczecińskim osiedlu Gocław. Była najdroższą z wybudowanych wież Bismarcka. Do wzgórza, na którym znajduje się wieża, można dotrzeć tramwajem linii numer 6 (pętla Gocław leży u jego stóp). Kierować się należy do ulicy Narciarskiej i dalej turystycznym szlakiem pieszym oznakowanym kolorem żółtym.

Wieża Gocławska
Obiekt zabytkowy nr rej. A-865 z 20.05.1994[1]
Ilustracja
Wieża Gocławska w Szczecinie
Państwo  Polska
Miejscowość POL Szczecin COA.svg Szczecin
Typ budynku wieża widokowa
Rozpoczęcie budowy 1914
Ukończenie budowy 1921
Położenie na mapie Szczecina
Mapa lokalizacyjna Szczecina
Wieża Gocławska
Wieża Gocławska
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wieża Gocławska
Wieża Gocławska
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Wieża Gocławska
Wieża Gocławska
Ziemia53°28′30,44″N 14°36′15,18″E/53,475122 14,604217

HistoriaEdytuj

Budowę wieży zainicjowano w 1899 roku, jednak problemy z lokalizacją budowli opóźniły rozpoczęcie budowy (brano pod uwagę Wyspę Grodzką). W 1910 roku Związek Budowy Pomnika Bismarcka Prowincji Pomorze pod przewodnictwem gubernatora von Eisenharta rozpisał konkurs na projekt wieży. Do realizacji wybrano projekt autorstwa Wilhelma Kreisa wzorowany na mauzoleum Teodoryka w Rawennie i grobowcu Cecylii Metelli. Kamień węgielny położono w ramach obchodów setnej rocznicy bitwy pod Lipskiem w 1913 roku. 10 sierpnia 1921 roku odbyło się uroczyste otwarcie wieży.

Od 1844 roku na przeciwległym krańcu Zielonego Wzgórza znajdowała się dwudziestometrowa drewniana wieża widokowa. Zwieńczoną stożkowatym dachem i posiadającą dwa tarasy budowlę rozebrano w 1908 roku, w związku z planowaną budową Wieży Bismarcka[2].

Stan obecnyEdytuj

W 2001 roku podpisano umowę dzierżawy. Dzierżawcami stali się Irena i Adam Załuscy[3] (Spółka KPW Bismark Kałuski[4]). Mieli oni odnowić wieżę i stworzyć w tym miejscu centrum turystyczne, ale żadnych prac nie rozpoczęto. W związku z tym w 2008 roku miasto Szczecin wytoczyło proces o odebranie obiektu. 20 stycznia 2010 roku zapadła prawomocna decyzja sądu na mocy której wieża pozostała w dotychczasowych rękach[4].

Z początkiem 2020 roku, pojawił się nowy dzierżawca – Wojciech Kłodziński. Najbliższe plany to zagospodarowanie terenu wokół wieży, oczyszczenie jej, zabezpieczenie wg zaleceń konserwatora miejskiego. Plan na 2021 r. to sala bankietowa oraz taras widokowy z otwarciem na setną rocznicę budowy wieży[5].

Dane techniczneEdytuj

  • wysokość: 25 metrów
  • wykonanie: beton licowana z zewnątrz wapieniem muszlowym
  • koszt: 200 000 marek
  • średnica podstawy: 27 metrów
  • poziom górnego tarasu względem fundamentów: 14,5 metra
  • maszt: stal, 25 metrów wysokości, 41 cm średnicy, 11 mm grubości

Spacer 3DEdytuj

Dostępny jest spacer 3D po wieży Gocławskiej za pomocą nowej technologii VR[6].

PrzypisyEdytuj

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo zachodniopomorskie. 2019-12-31. [dostęp 09.09.2015].
  2. Marek Łuczak: Gocław, Golęcino. Szczecin: Agencja Wydawnicza Global, 2005, s. 22-24. ISBN 83-922880-0-9.
  3. Ynona Husaim-Sobecka: Szczecin chce odzyskać wieżę Bismarcka. Głos Szczeciński. [dostęp 24 kwietnia 2008].
  4. a b Mariusz Parkitny: Szczecin nie przejmie wieży Bismarcka. Miasto przegrało proces. Głos Szczeciński. [dostęp 22 stycznia 2009].
  5. W Wieży Bismarcka powstanie sala bankietowa i apartament na wynajem. Obiekt będzie miał nowego właściciela [wideo], wszczecinie.pl [dostęp 2020-04-17] (pol.).
  6. Wieża Gocławska (Wieża Bismarcka). [dostęp 2020-04-25].

BibliografiaEdytuj