Wielka Sowa

Najwyższy szczyt Gór Sowich

Wielka Sowa (niem. Hohe Eule, po 1945 przez krótki okres pol. Góra Sowia[2], 1015 m n.p.m.) – najwyższy szczyt Gór Sowich w Sudetach Środkowych, w województwie dolnośląskim[1]; należy do Korony Gór Polski.

Wielka Sowa
Ilustracja
Wielka Sowa od strony Rościszowa
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Położenie

Pieszyce

Pasmo

Sudety Środkowe,
Góry Sowie

Wysokość

1015[1] m n.p.m.

Wybitność

485 m

Położenie na mapie Sudetów
Mapa konturowa Sudetów, u góry znajduje się czarny trójkącik z opisem „Wielka Sowa”
Ziemia50°40′48,57″N 16°29′07,79″E/50,680158 16,485497
Wielka Sowa od strony Pieszyc
Wielka Sowa od strony Pieszyc
Masyw Wielkiej Sowy widziany na szlaku z Rościszowa
Masyw Wielkiej Sowy widziany na szlaku z Rościszowa
Wielka Sowa od strony Rościszowa na czerwonym szlaku
Wielka Sowa od strony Rościszowa na czerwonym szlaku
Wielka Sowa od południowego zachodu
Wielka Sowa
Wierzchołek Wielkiej Sowy
Kaplica na Wielkiej Sowie
Kaplica na Wielkiej Sowie
Wielka Sowa – widok od strony Waligóry
Zniszczony drzewostan na Wielkiej Sowie
Widok na Masyw Ślęży z Wieży na Wielkiej Sowie
Krzyż na pamiątkę śmierci 4 l. chłopca, 1851

Położenie i opisEdytuj

Góra leży w dorzeczu Odry, a dokładniej na granicy między dorzeczami jej dopływówBystrzycy i Nysy Kłodzkiej.

Góra zbudowana jest ze skał metamorficznych z prekambru[1].

Zbocza Wielkiej Sowy są znakomitymi terenami narciarskimi[1]. Wokół Wielkiej Sowy dostępnych jest mnóstwo szlaków turystycznych, tras rowerowych oraz sowiogórskich tras do narciarstwa biegowego. Znajdujący się tu wyciąg orczykowy i trasy zjazdowe są nieczynne od 2011 roku[3]. Dzierżawca terenu stara się o rozbudowę i uruchomienie stacji narciarskiej z prawdziwego zdarzenia.

Wieża widokowaEdytuj

Na szczycie Wielkiej Sowy znajduje się betonowa wieża widokowa wybudowana w roku 1906[1]. Z racji położenia w środkowej części Sudetów jest wspaniałym punktem widokowym[1]. W drugiej połowie XIX wieku zainicjowano budowę pierwszej drewnianej wieży widokowej na wierzchołku góry. Jej uroczyste oddanie do użytku odbyło się w lipcu 1885 roku[1]. Konstrukcja ta znajdowała się około 30 metrów na południe od miejsca, gdzie obecnie stoi żelbetowa wieża. Drewniana konstrukcja przetrwała jednak tylko do 1904 roku[1]. Jeszcze w tym samym roku powstał plan wzniesienia nowej, drewnianej konstrukcji. Ostatecznie stało się inaczej. Prezes dzierżoniowskiego Towarzystwa Sowiogórskiego Richard Tamm przeforsował ideę budowy trwałej kamienno-żelbetowej wieży. Prace przy jej wznoszeniu rozpoczęły się w lipcu 1905 roku, a uroczyste otwarcie, które odbyło się 24 maja 1906 roku, zgromadziło tłumy ludzi. Wieży nadano wówczas imię Ottona von Bismarcka (Bismarckturm)[1]. Miała ona 25 m wysokości, średnicę 8 m u podstawy i 4 m u góry, a we wnętrzu, oświetlonym 3 oknami z kolorowymi witrażami przedstawiającymi sceny z życia Bismarcka, można było podziwiać popiersie kanclerza autorstwa Harro Magnussena(niem.)[4].

Na tarasie widokowym podziwiano panoramy od Śnieżnika po Śnieżkę oraz od Wzgórz Trzebnickich po Broumovské stěny. Tuż po II wojnie światowej wieży nadano imię Władysława Sikorskiego, a 27 września 1981 polskiego turysty i krajoznawcy Mieczysława Orłowicza[1], lecz nazwy te nie przyjęły się. Wieża była jedną z atrakcji Gór Sowich, jednak nie remontowana popadała w ruinę. Już w połowie lat 60. XX w. żelazne schody wewnątrz konstrukcji groziły zawaleniem[5], a z czasem ze względów bezpieczeństwa wieża została zamknięta. Stan taki trwał do 2005 r.

Dopiero gdy zarządcą wieży i otaczającego ją terenu została Gmina Pieszyce udało się wykonać generalny remont wieży i w dniu 24 maja 2006 r. na nowo udostępnić obiekt turystom[6]. Wizerunek wieży stał się symbolem Pieszyc, znajduje się w herbie tego miasta[7].

Główne szlaki na szczyt prowadzą z Przełęczy Jugowskiej, Sokolej i Walimskiej, jednak istnieje wiele alternatywnych szlaków[8]. Masyw położony jest w Parku Krajobrazowym Gór Sowich[1].

Szlaki turystyczneEdytuj

Piesze na szczyt[9][10]:

Rowerowy:

  •   z przełęczy Jugowskiej na przełęcz Sokola

Narciarski:

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h i j k Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 11: Góry Sowie, Wzgórza Włodzickie. Wrocław: I-BiS, 1994, s. 427–430. ISBN 83-85773-12-6.
  2. Mapa WIG z 1947.
  3. UM Pieszyce, Jest decyzja w sprawie wyciągu na Wielką Sowę!, www.pieszyce.pl [dostęp 2017-05-06].
  4. Wieża Widokowa na Wielkiej Sowie.
  5. R. Wytyczak: Wieże zaniedbane, w: „Wierchy” R. 36 (1967), Kraków 1968, s. 240.
  6. turystyka, www.pieszyce.pl [dostęp 2020-05-14].
  7. Znaczki Turystyczne. No. 130 Wielka Sowa. Wieża widokowa, www.znaczki-turystyczne.pl [dostęp 2020-05-14].
  8. Szlaki turystyczne, pieszyce.pl [dostęp 2020-05-14].
  9. Wielka Sowa – mapa szlaków turystycznych, mapa-turystyczna.pl [dostęp 2020-05-14] (pol.).
  10. Mapa szlaków turystycznych. [dostęp 2018-02-25].
  11. Informacje zawarte na stronie PTTK Strzelin; dostęp: 2016-08-28.

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj