Otwórz menu główne

Franz Julius Wilhelm Blumwe (ur. 11 sierpnia 1853 w Erfurcie, zm. 26 września 1903 w Bydgoszczy) – niemiecki przemysłowiec, radca komercjalny, właściciel i dyrektor Fabryki traków i maszyn do obróbki drewna – C. Blumwe i Syn (ob. Fabryka Obrabiarek do Drewna) w Bydgoszczy.

Wilhelm Blumwe
Data i miejsce urodzenia 11 sierpnia 1853
Erfurt, Królestwo Prus
Data i miejsce śmierci 26 września 1903
Bydgoszcz, Cesarstwo Niemieckie
Zawód, zajęcie przemysłowiec
Fragment Fabryki Obrabiarek do Drewna prowadzonej przez Wilhelma Blumwe

ŻyciorysEdytuj

Był synem Carla Blumwe, właściciela fabryki maszyn do obróbki drewna i Louise z d. Heinrich. Do Bydgoszczy przybył wraz z rodzicami w połowie lat 50. XIX w. Tu uczęszczał do bydgoskiego Gimnazjum Fryderyka Wilhelma. Egzamin dojrzałości złożył w 1871 r. Następnie uczył się fachu budowy maszyn, początkowo w Niemczech, a następnie w Anglii. Do Bydgoszczy powrócił w 1878 r., podejmując pracę w fabryce swego ojca. Tytułowany był inżynierem, brak jednak świadectwa ukończenia przez niego wyższych studiów technicznych.

Na początku lat 80. XIX w. został wspólnikiem w rodzinnym przedsiębiorstwie. Już wówczas wyspecjalizowało się ono w produkcji traków i maszyn do obróbki drewna. W 1887 r. po śmierci ojca, przejął jednoosobowo kierownictwo fabryki. Rozbudował warsztaty, zainstalował elektryczne oświetlenie oraz urządzenia transmisyjne. W 1896 r. zbudował nowoczesną na owe czasy odlewnię żelaza. W 1897 r. przekształcił przedsiębiorstwo w spółkę akcyjną, zatrzymując w swoim ręku większość akcji i stanowisko dyrektora. W tym czasie przedsiębiorstwo przeżywało intensywny rozwój. Posiadało przedstawicielstwa w Berlinie, Magdeburgu i Kolonii. Ze swoich wyrobów znane było w całej Europie, a nawet poza jej granicami. Traki i maszyny do obróbki eksportowano do Chin, Ameryki i Afryki.

W 1899 r. jego fabryka zatrudniała 22 urzędników i 250 robotników. Na początku XX wieku kapitał akcyjny spółki wynosił blisko 1 mln marek, a jego osobisty dochód jako właściciela ocenia się na około 55-60 tys. marek rocznie. Wyrazem uznania dla jego działalności gospodarczej było nadanie mu w 1901 r. tytułu radcy komercjalnego.

Oprócz działalności gospodarczej udzielał się w społecznie i charytatywnie. W 1889 r. każdemu z pracowników fabryki, który przepracował w niej ponad 10 lat, ufundował wkład oszczędnościowy w wysokości 50 marek. Z jego inicjatywy utworzono w zakładzie pracowniczą kasę chorych i kasę pogrzebową. Szczególną troskę i pomoc finansową poświęcał dzieciom. W 1900 r. utworzył dom opieki nad dziećmi rodziców pracujących zawodowo. Do jego dyspozycji oddał obszerną willę z ogrodem na Wilczaku przy ul. Nakielskiej. Przebywało tam stale ok. 120 dzieci pod kuratelą dwóch sióstr-diakonisek. W 1902 r. otworzył zakład kształcenia diakonisek – wychowawczyń przedszkolnych, na którego siedzibę przekazał domek przy ul. Nakielskiej.

Był członkiem Partii Narodowych Liberałów, jednak nie brał czynnego udziału w działalności politycznej. Przez wiele lat działał w bydgoskiej Izbie Handlowej (od 1897 r. członek zarządu). Uczestniczył również w pracach Towarzystwa Historycznego Obwodu Nadnoteckiego oraz Niemieckiego Towarzystwa Sztuki i Wiedzy. W obu towarzystwach pełnił funkcję członka zarządu. W latach 1896-1897 wybudował willę przy ul. Gdańskiej 58 (dziś siedziba Rozgłośni Polskiego Radia w Bydgoszczy), gdzie zamieszkał wraz z żoną i matką.

RodzinaEdytuj

Wilhelm Blumwe od 1880 r. był żonaty z Marie Christiane Clarą z d. Strelow, córką Juliusa Strelowa, właściciela bydgoskiego browaru. Małżeństwo było bezdzietne.

UpamiętnienieEdytuj

Jego imieniem nazwano jedną z ulic miasta. Nazwę zmieniono w 1945 r. (dziś odcinek ul. Stawowej pomiędzy ul. Nakielską i ul. Wysoką).

W 2012 r. w wyniku konkursu, nazwano jego imieniem jedną z ulic na terenie Bydgoskiego Parku Przemysłowo-Technologicznego[1].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Ulice bydgoskich przemysłowców w Parku Przemysłowym, bydgoszcz.wyborcza.pl, 28 grudnia 2011 [dostęp 2018-03-12] (pol.).

BibliografiaEdytuj

  • Błażejewski Stanisław, Kutta Janusz, Romaniuk Marek: Bydgoski Słownik Biograficzny. Tom III. Bydgoszcz 1996. ​ISBN 83-85327-32-0​, s. 41-42