Otwórz menu główne

Wincenty Kiełbasa

biskup chełmiński i pomezański

Wincenty Kiełbasa właściwie Wincenty Gosławski zwany Kiełbasa [1] herbu Nałęcz (ur. ok. 1425 – zm. 7 listopada 1478 lub 11 maja 1479 [2]), biskup chełmiński w 1467 roku, biskup nominat warmiński, kanonik gnieźnieński w latach 1464-1468, kanonik włocławski w 1466 roku, sekretarz królewski, sekretarz kancelarii królewskiej w 1466 roku, prepozyt wiślicki w 1465 roku, kanclerz poznański w 1459 roku, w kapitule od 1459 roku, kanonik krakowski i prepozyt kurzelowski w 1464 roku, notariusz kancelarii królewskiej w latach 1456-1460.

Wincenty Kiełbasa
Herb Wincenty Kiełbasa
Data urodzenia ok. 1425
Data śmierci 11 maja 1479
biskup chełmiński
Okres sprawowania 1457-1479
Wyznanie katolickie
Kościół łaciński
Nominacja biskupia 1466
Sakra biskupia 18 kwietnia 1467

ŻyciorysEdytuj

Bakałarz Akademii Krakowskiej w 1453 roku[3]. Zgromadził kilka godności kościelnych, był kanonikiem gnieźnieńskim, poznańskim i krakowskim oraz prepozytem wiślickim. Zaliczał się do grona sekretarzy króla Kazimierza Jagiellończyka; uczestniczył w rokowaniach pokojowych kończących wojnę trzynastoletnią.

W 1466 otrzymał nominację na biskupa chełmińskiego (od króla Polski) oraz pomezańskiego (od wielkiego mistrza zakonu krzyżackiego). Udał się do Rzymu, aby uzyskać zatwierdzenie papieskie (otrzymał je 1 kwietnia 1467); przyjął w Rzymie sakrę biskupią (18 kwietnia 1467). Wincenty Kiełbasa, jako biskup chełmiński, rezydował na zamku w mieście Lubawa.

W 1467, po śmierci biskupa warmińskiego Pawła Legendorfa, kapituła warmińska wybrała w jego miejsce Mikołaja Tungena. Wyboru tego nie uznał Kazimierz Jagiellończyk, wyznaczając na następcę Legendorfa Wincentego Kiełbasę. Kiełbasa objął rządy w diecezji, jednak ostatecznie to Tungen został zatwierdzony na warmińskiej stolicy biskupiej przez papieża; Kiełbasa pod karą ekskomuniki zrezygnował z roszczeń.

Był pierwszym polskim biskupem diecezji chełmińskiej (poprzedni biskupi tej diecezji należeli do zakonu krzyżackiego). Mimo iż Wincenty Kiełbasa rzadko przebywał w diecezji, doprowadził do jej uniezależnienia od zakonu krzyżackiego. Cieszył się uznaniem jako dyplomata.

PrzypisyEdytuj

  1. Kasper Niesieck: Herbarz polski Kaspra Niesieckiego S. J...T. 4 : [E-J.]. e-biblioteka Uniwersytetu Warszawskiego. [dostęp 2012-02-22].
  2. Wincenty Kiełbasa. Powiat Iławski. [dostęp 2012-02-22].
  3. Jadwiga Krzyżaniakowa, Urzędnicy kancelarii królewskich w wielkopolskich kapitułach katedralnych w XV wieku, w: Drogą historii. Studia ofiarowane profesorowi Józefowi Szymańskiemu w siedemdziesiątą rocznicę urodzin, Lublin 2001, s. 241.