Wola Przedborska

wieś w województwie łódzkim

Wola Przedborskawieś w Polsce, w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Przedbórz.

Wola Przedborska
wieś
Państwo  Polska
Województwo  łódzkie
Powiat radomszczański
Gmina Przedbórz
Liczba ludności (2008) 277
Strefa numeracyjna 44
Kod pocztowy 97-570
Tablice rejestracyjne ERA
SIMC 0549170
Położenie na mapie gminy Przedbórz
Mapa lokalizacyjna gminy Przedbórz
Wola Przedborska
Wola Przedborska
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wola Przedborska
Wola Przedborska
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Wola Przedborska
Wola Przedborska
Położenie na mapie powiatu radomszczańskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu radomszczańskiego
Wola Przedborska
Wola Przedborska
Ziemia51°05′46″N 19°52′30″E/51,096111 19,875000

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 742.

HistoriaEdytuj

Wieś powstała w miejscu folwarku Wola Przedborska istniejącego od 1573 r. W XVIII w. służył za rezydencję starostwa przedborskiego. Folwark położony był nad rzeką Pilicą tuż przy drodze (dziś Droga wojewódzka nr 742) prowadzącej z Przedborza do Piotrkowa Trybunalskiego, około 1 km od centrum Przedborza. Na terenie folwarku znajdował się m.in. kamieniołom, osada młynarska, młyn wodny i gorzelnia.

W latach 1816-1818 na terenie folwarku Ferdynand Lange wybudował dworek. W 1818 wprowadził się do niego brat Ferdynanda – Wojciech Lange. Obaj byli dzierżawcami wsi i folwarku, a także właścicielami powstałej w 1823 r. fabryki sukna znajdującej się nieopodal. W 1822 r. wieś (bez folwarku) liczyła 2 domy i 12 mieszkańców. Sam folwark w tym czasie posiadał 13 różnych zabudowań.

Po śmierci Wojciecha Langego dzierżawa wsi i folwarku pozostawała w rękach kolejnych dyrektorów i współwłaścicieli wspomnianej, pobliskiej fabryki sukna:

  • w 1830 syn Joachim, który w 1834 swoje prawa odstąpił zakładom fabrycznym firmy "L. Eychman i Kompania";
  • w 1846 za sumę 19 tys. rubli prawa do wsi i folwarku nabyła córka Langego, Dorota Julia Niepokoyczycka;
  • w latach 50. XIX w. folwark kupił na licytacji Stanisław Rudnicki. Następnie teren ten nabył Antonii Sobkiewicz i wydzierżawił go dotychczasowemu właścicielowi – Rudnickiemu[1];
  • w 1917 folwark przejął syn Antoniego Sobkiewicza – Kazimierz. Sam teren folwarku był w posiadaniu Sobkiewiczów do 1978.

W 1910 na drodze parcelacji dobra ziemskie Pohulanka, które przylegały bezpośrednio od północy do wsi i folwarku należące do dziedzica Stefana Grabowskiego przeszły w posiadanie 31 chłopów. W wyniku tego powstała sąsiadująca z Wolą Przedborską wieś Pohulanka. W drugiej połowie XX w. obie wsie zaczęły funkcjonować jako jedna, o nazwie Wola Przedborska.

W latach II wojny światowej wieś i jej okolice były związane z działalnością konspiracyjną prowadzoną przez Mariana Margasa[2] (1908-1945) ps. "Mars" i Władysława Chudego[3] (1904–1981) ps. "Cichy", "Kamień".

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Obiekty religijneEdytuj

ZabytkiEdytuj

  • Kapliczka z figurą św. Jana Nepomucena pochodząca z XVIII w.
  • Cztery schrony bojowe Ringstand 58c z czasów II wojny światowej. Wchodziły w skład niemieckiej linii obrony na rzece Pilicy (Stellung A2 "Merkur"), przebiegającej przez okoliczne pola i lasy.

PrzypisyEdytuj

  1. Wojciech Zawadzki: Przedborski słownik biograficzny. [dostęp 3 stycznia 2010].
  2. Wojciech Zawadzki: Przedborski słownik biograficzny. [dostęp 3 stycznia 2010].
  3. Wojciech Zawadzki: Przedborski słownik biograficzny. [dostęp 3 stycznia 2010].
  4. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2017-01-19].

BibliografiaEdytuj

  • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. B. Chlebowski, W. Walewski, F. Sulimierski, Warszawa 1880-1902, tom VIII: s. 529,
    tom IX: str. 132-133.
  • Zygmunt Wnuk, Ścieżka przyrodniczo-historyczna w Przedborzu, Moszczenica – Przedbórz 1998, ​ISBN 83-910678-1-5​, s. 21, 22, 28, 41.
  • Andrzej Stolecki, Kościół św. Aleksego w Przedborzu, Kluczbork 2007. wyd II popr. ​ISBN 978-83-925977-0-4​, s. 134.
  • Wojciech Zawadzki, Nieznany "Mars", Gazeta Radomszczańska, 15 IV 2004 r.
  • Wojciech Zawadzki, Imienna Lista Ofiar m. Przedborza w II Wojnie Światowej, Przedbórz – Bydgoszcz 2010. ​ISBN 978-83-62097-09-8​, s. 19.
  • Józef Śmiałowski, Wojciech Lange (1783 – 1830) Dzieje jednego awansu, Łódź: „Biblioteka”, 2000, s. 50-73, ISBN 83-88529-05-6, OCLC 830213308.
  • Archiwum Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim. Zespół 1119 – Hipoteka powiatu koneckiego, sygn.39 – Pohulanka.