Wolne Miasto Fiume

Wolne Miasto Fiume lub Wolne Miasto Rijeka (chorw.: Slobodna Država Rijeka, wł.: Stato libero di Fiume) – twór państwowy, istniejący w latach 1920–1924 na pograniczu Włoch i Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców.

Stato libero di Fiume
Slobodna Država Rijeka

Wolne Miasto Fiume
1920-1924
Flaga Rijeki
Godło Rijeki
Flaga Rijeki Godło Rijeki
Stolica Rijeka
Ustrój polityczny republika
Głowa państwa gubernator wojskowy Gaetano Giardino
Powierzchnia
 • całkowita

28 km²
Liczba ludności
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
b.d.. na świecie
58 000
1857 osób/km²
Data powstania 30 grudnia 1920
Data likwidacji marzec 1924
Mapa Rijeki

HistoriaEdytuj

Po zakończeniu I wojny światowej i rozpadzie Austro-Węgier, status polityczny Rijeki stał się jednym z ważniejszych problemów międzynarodowych. Pretensje do miasta zgłaszały Włochy i nowo powstałe państwo SHS. 12 września 1919 włoski poeta Gabriele D’Annunzio stanął na czele oddziałów ochotniczych, które przejęły rządy w mieście (Regencja Carnaro).

12 listopada 1920, na mocy Traktatu w Rapallo, utworzono Wolne Miasto Rijeka. Oddziały włoskie stłumiły rządy D’Annunzio. W kwietniu 1921 odbyły się wybory[1], w wyniku których Chorwaci[2] otrzymali 6558 głosów, zaś Włosi 3443[3]. Prezydentem został wybrany Riccardo Zanella[4].

3 marca 1922 włoscy faszyści przeprowadzili zamach stanu i przejęli władzę. W styczniu 1924 SHS wyraziło zgodę na aneksję WMR przez Włochy[5].

PrezydenciEdytuj

Wśród prezydentów Wolnego Miasta Fiume znajdowali się[6]:

PrzypisyEdytuj

  1. Elihu Lauterpacht, International Law Reports, Cambridge University Press, 1945, ISBN 978-0-521-46353-9 [dostęp 2019-12-18] (ang.).
  2. Mitja Skubic, Ai margini di una pubblicazione importante: Mario Doria, grande dizionario del dialetto Triestino – storico etimologico fraseologico edizioni »il meridian o«,, „Linguistica”, 28 (1), 1988, s. 133–139, DOI10.4312/linguistica.28.1.133-139, ISSN 2350-420X [dostęp 2019-12-18].
  3. Iva Lukežić, Trsatsko-bakarska i crikvenička čakavština, Izdavački centar Rijeka, 1996, ISBN 978-953-6066-27-8 [dostęp 2019-12-18] (chorw.).
  4. Adrian Webb, The Routledge Companion to Central and Eastern Europe Since 1919, Routledge, 2008, ISBN 978-0-415-44563-4 [dostęp 2017-02-08] (ang.).1 stycznia
  5. Elihu Lauterpacht, International Law Reports, Cambridge University Press, 1945, ISBN 978-0-521-46353-9 [dostęp 2019-12-18] (ang.).
  6. Croatia - World Leaders, www.worldstatesmen.org [dostęp 2019-12-18].