Otwórz menu główne

Złota Muszla (hiszp. Concha de Oro; bask. Urrezko Maskorra) – główna nagroda przyznawana przez jury Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w San Sebastián dla najlepszego filmu w konkursie głównym.

Złota Muszla
(Concha de Oro)
Przyznawana przez Międzynarodowy Festiwal Filmowy w San Sebastián
Lokalizacja San Sebastián, Hiszpania
Pierwsze rozdanie 1957
Strona internetowa

Nazwa nagrody funkcjonuje od 1957. W latach 1953-54 nosiła przejściowo miano Wielkiej Nagrody (hiszp. Gran Premio), a w latach 1955-56 - Srebrnej Muszli.

Najwięcej filmów wyróżnionych Złotą Muszlą pochodziło z Hiszpanii (14) oraz ze Stanów Zjednoczonych (13). Na przestrzeni lat nagrodzono trzy filmy wyreżyserowane przez kobiety - wyróżnione reżyserki to Diane Kurys, Yeşim Ustaoğlu i Mariana Rondón.

Polscy twórcy filmowi trzykrotnie zdobywali w San Sebastián Złotą Muszlę. Byli to: Tadeusz Chmielewski za film Ewa chce spać (1958), Andrzej Wajda za Dyrygenta (1980) i Radosław Piwowarski za Yesterday (1985).

Laureaci Złotej MuszliEdytuj

Następujące filmy zdobyły główną nagrodę w konkursie głównym festiwalu[1]:

Rok Film Reżyser Państwo
1953 Wojna boża (La guerra de Dios) Rafael Gil   Hiszpania *
1954 Sierra maldita Antonio del Amo   Hiszpania
1955 Dni miłości (Giorni d'amore) Giuseppe De Santis   Włochy*
1956 Czerwony sygnał (Il ferroviere) Pietro Germi   Włochy
1957 Babcia Sabella (La nonna Sabella) Dino Risi   Włochy
1958 Ewa chce spać Tadeusz Chmielewski   Polska*
1959 Historia zakonnicy (The Nun's Story) Fred Zinnemann   Stany Zjednoczone*
1960 Romeo, Julia i ciemność (Romeo, Julie a tma) Jiří Weiss   Czechosłowacja*
1961 Dwa oblicza zemsty (One-Eyed Jacks) Marlon Brando   Stany Zjednoczone
1962 Wyspa Artura (L’isola di Arturo) Damiano Damiani   Włochy
1963 Człowiek mafii (Mafioso) Alberto Lattuada   Włochy
1964 Ameryka, Ameryka (America, America) Elia Kazan   Stany Zjednoczone
1965 Złota reneta (Zlatá reneta) Otakar Vávra   Czechosłowacja
Miraż (Mirage) Edward Dmytryk   Stany Zjednoczone
1966 Byłam tutaj szczęśliwa (I Was Happy Here) Desmond Davis   Wielka Brytania*
1967 Dwoje na drodze (Two for the Road) Stanley Donen   Stany Zjednoczone
1968 Kres długiego dnia (The Long Day’s Dying) Peter Collinson   Wielka Brytania
1969 Deszczowi ludzie (The Rain People) Francis Ford Coppola   Stany Zjednoczone
1970 Ondata di calore Nelo Risi   Włochy
1971 Kolano Klary (Le genou de Claire) Éric Rohmer   Francja*
1972 Kryształowy dom (The Glass House) Tom Gries   Stany Zjednoczone
1973 Duch roju (El espíritu de la colmena) Víctor Erice   Hiszpania
1974 Badlands Terrence Malick   Stany Zjednoczone
1975 Kłusownicy (Furtivos) José Luis Borau   Hiszpania
1976 Tabor wędruje do nieba (Табор уходит в небо / Tabor uchodit w niebo) Emil Loteanu   ZSRR*
1977 Niedokończony utwór na pianolę (Неоконченная пьеса для механического пианино /
Nieokonczennaja pjesa dlia miechaniczeskogo pianino)
Nikita Michałkow   ZSRR
1978 Alambrista! Robert M. Young   Stany Zjednoczone
1979 Jesienny maraton (Осенний марафон / Ossienij marafon) Gieorgij Danelija   ZSRR
1980 Dyrygent Andrzej Wajda   Polska
1981 Historia zwykłego szaleństwa (Storie di ordinaria follia) Marco Ferreri   Włochy
1982 Demony w ogrodzie (Demonios en el jardín) Manuel Gutiérrez Aragón   Hiszpania
1983 Od pierwszego wejrzenia (Coup de foudre) Diane Kurys   Francja
1984 Rumble Fish Francis Ford Coppola   Stany Zjednoczone
1985 Yesterday Radosław Piwowarski   Polska
1986 Połowa nieba (La mitad del cielo) Manuel Gutiérrez Aragón   Hiszpania
1987 Wesele w Galilei (عرس الجليل / Urs al-jalil) Michel Khleifi   Palestyna*
1988 Na czarnym wzgórzu (On the Black Hill) Andrew Grieve   Wielka Brytania
1989 Homer i Eddie (Homer and Eddie) Andriej Konczałowski   Stany Zjednoczone
Tajemny naród (La nación clandestina) Jorge Sanjinés   Boliwia*
1990 Listy od Alou (Las cartas de Alou) Montxo Armendáriz   Hiszpania
1991 Skrzydła motyla (Alas de mariposa) Juanma Bajo Ulloa   Hiszpania
1992 Własny kawałek świata (Un lugar en el mundo) Adolfo Aristarain   Argentyna*
1993 Początek i koniec (Principio y fin) Arturo Ripstein   Meksyk*
Sara Dariush Mehrjui   Iran*
1994 Policzone dni (Días contados) Imanol Uribe   Hiszpania
1995 Muzeum Margaret (Margaret's Museum) Mort Ransen   Kanada*
1996 Bwana Imanol Uribe   Hiszpania
Trojan Eddie Gillies Mackinnon   Irlandia*
1997 Francuska ruletka (Rien ne va plus) Claude Chabrol   Francja
1998 Z wiatrem przeminęło (El viento se llevó lo que) Alejandro Agresti   Argentyna
1999 Co to za życie? (C'est quoi la vie?) François Dupeyron   Francja
2000 Zguba mężczyzn (La perdición de los hombres) Arturo Ripstein   Meksyk
2001 Taksówka dla trzech (Taxi para tres) Orlando Lübbert   Chile*
2002 Poniedziałki w słońcu (Los lunes al sol) Fernando León de Aranoa   Hiszpania
2003 Strach przed strzelaniem (Schussangst) Dito Tsintsadze   Niemcy*
2004 Gdyby żółwie mogły latać (کیسەڵەکانیش دەفڕن / Lakposhtha parvaz mikonand) Bahman Ghobadi   Iran
2005 Szczęście (Štěstí) Bohdan Sláma   Czechy*
2006 Półksiężyc (Niwemang) Bahman Ghobadi   Iran
Mój syn i ja (Mon fils à moi) Martial Fougeron   Francja
2007 Tysiąc lat żarliwych modlitw (A Thousand Years of Good Prayers) Wayne Wang   Stany Zjednoczone
2008 Puszka Pandory (Pandora'nin kutusu) Yeşim Ustaoğlu   Turcja*
2009 Miasto życia i śmierci (南京! 南京! / Nanjing! Nanjing!) Lu Chuan   Chiny*
2010 Chuligani (Neds) Peter Mullan   Wielka Brytania
2011 Podwójne ślady (Los pasos dobles) Isaki Lacuesta   Hiszpania
2012 U niej w domu (Dans la maison) François Ozon   Francja
2013 Zła fryzura (Pelo malo) Mariana Rondón   Wenezuela*
2014 Magical Girl Carlos Vermut   Hiszpania
2015 Wróble (Þrestir) Rúnar Rúnarsson   Islandia*
2016 Pani Bovary to nie ja (我不是潘金莲 / Wo bu shi Pan Jin Lian) Feng Xiaogang   Chiny
2017 Disaster Artist (The Disaster Artist) James Franco   Stany Zjednoczone
2018 Między morzem a oceanem (Entre dos aguas) Isaki Lacuesta   Hiszpania

*Pierwsza wygrana dla danego państwa.

Wielokrotni zwycięzcyEdytuj

ReżyserzyEdytuj

Jak dotychczas pięciu reżyserów uhonorowano Złotą Muszlą dwukrotnie. Do elitarnego grona podwójnych zwycięzców należą:

KinematografieEdytuj

Zestawienie państw, których filmy zdobywały Złotą Muszlę, analogiczną Wielką Nagrodę (Gran Premio, 1953-54) lub Srebrną Muszlę (1955-56), przedstawia się następująco:

Państwo Złota Muszla
  Hiszpania 14
  Stany Zjednoczone 13
  Włochy 7
  Francja 6
  Wielka Brytania 4
  Iran 3
  Polska 3
  ZSRR 3
  Argentyna 2
  Chiny 2
  Czechosłowacja 2
  Meksyk 2
  Boliwia 1
  Chile 1
  Czechy 1
  Irlandia 1
  Islandia 1
  Kanada 1
  Niemcy 1
  Palestyna 1
  Turcja 1
  Wenezuela 1

PrzypisyEdytuj

  1. San Sebastian International Film Festival: Archives (ang.). San Sebastian Film Festival. [dostęp 2018-03-17].

Linki zewnętrzneEdytuj