Otwórz menu główne

Zarodziec (Plasmodium) – rodzaj jednokomórkowego pierwotniaka pasożytniczego. Przedstawiciele rodzaju Plasmodium wywołują malarię u gadów, ptaków i ssaków (w tym ludzi). Wszystkie gatunki są przenoszone przez komary.

Zarodziec
Ilustracja
zarodziec pasmowy
Systematyka
Domena eukarionty
Supergrupa Chromalveolata
Typ apikompleksy
Gromada Aconoidasida
Rząd Haemosporida
Rodzina Plasmodiidae
Rodzaj zarodziec
Nazwa systematyczna
Plasmodium

Inwazyjna postać zarodźca (sporozoit) rozpoczyna cykl życiowy w śliniankach komara. Gdy komar ugryzie żywiciela zarodźca (np. człowieka), sporozoit przedostaje się do jego układu krwionośnego. Następnie wędruje do wątroby i śledziony, gdzie rozmnaża się bezpłciowo, tworząc kryptozoity, które dostają się do erytrocytów. Tam namnażają się i rosną, aż erytrocyt się rozerwie. Uwolnione w ten sposób merozoity atakują kolejne krwinki. Temu etapowi malarii towarzyszy gorączka i dreszcze. Z części merozoitów tworzą się gametocyty, które po ugryzieniu żywiciela przez komara przedostają się do przewodu pokarmowego tego ostatniego. Tam gametocyty przekształcają się w gamety i następuje rozmnażanie płciowe. Powstałe zygoty przenikają przez ścianę jelita i tworzą sporozoity, które przedostają się do ślinianek komara.

Pięć gatunków atakujących człowieka i wywołujących różne postacie malarii:

Inne gatunki:

  • Plasmodium berghei
  • Plasmodium brasilianum
  • Plasmodium chabaudi
  • Plasmodium cynomolgi
  • Plasmodium gallinaceum
  • Plasmodium knowlesi
  • Plasmodium lophurae