Zbigniew Grabowski (chemik)

polski chemik
Ten artykuł dotyczy chemika. Zobacz też: Inne osoby o tym imieniu i nazwisku.

Zbigniew Ryszard Grabowski (ur. 11 czerwca 1927 w Krakowie jako Ryszard Abrahamer, zm. 28 stycznia 2017 w Warszawie[1]) – polski chemik, od 1965 roku profesor w Instytucie Chemii Fizycznej PAN. Członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk, honorowy członek Polskiego Towarzystwa Chemicznego (od 1987), Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (od 1982) i Niemieckiej Akademii Przyrodników w Halle (od 1977).

Zbigniew Ryszard Grabowski
Data i miejsce urodzenia 11 czerwca 1927
Kraków
Data i miejsce śmierci 28 stycznia 2017
Warszawa
Profesor nauk chemicznych
Specjalność: chemia fizyczna, fotochemia
Profesura 1965
Polska Akademia Nauk
Status członek rzeczywisty
Doktor honoris causa
(Université de Fribourg, Szwajcaria – 1993)
Praca naukowa
Instytut Chemii Fizycznej PAN
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
Grób chemika Zbigniewa Grabowskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach

ŻyciorysEdytuj

Pochodził z zasymilowanej rodziny żydowskiej. Jego matką była rzeźbiarka, jedna z pierwszych studentek na ASP w Krakowie Roma Szereszewska (od 1942 Joanna Grabowska). W latach 1939–1941 mieszkał we Lwowie, po agresji Niemiec na ZSRR ukrywał się w Generalnym Gubernatorstwie. Wstąpił do AK i jako jej żołnierz walczył w powstaniu warszawskim[2].

W swojej autobiografii napisał:

Byłem wówczas głęboko przekonany, że była to już ostatnia wojna, że ludzkość pojmie bezsensowność przemocy i wojen – spadku po barbarzyńskich okresach naszej ewolucji – i przejdzie teraz do stosowania rozumu, zmierzać będzie ku jedności świata, o której marzyli moi ulubieni już przed wojną autorzy, Herbert G. Wells i Bernard Russell. Jakże głębokie czekały nas jednak – i to już wkrótce – rozczarowania!

Zbigniew Ryszard Grabwowski, W skorodowanym zwierciadle pamięci, s. 93-94

W 1953 poślubił chemiczkę Annę z domu Sławińską. Jego żona – profesorka chemii, autorka wielu publikacji z dziedziny chemii fizycznej, pracowała na Uniwersytecie Warszawskim, a przez większą część życia w Polskiej Akademii Nauk[3].

Prowadził badania w zakresie fotochemii, luminescencji, kinetyki chemicznej i spektroskopii.

W 1994 został laureatem Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej za opracowanie nowych metod generowania cząsteczek w stanach charakteryzujących się silnym przemieszczeniem ładunku elektrycznego. Był również laureatem Nagrody Sekretarza Naukowego PAN (1973, 1975, 1979) oraz Nagrody Fundacji Alfreda Jurzykowskiego (1992).

Jest pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A32-3-13)[4]

PrzypisyEdytuj

  1. Zbigniew Ryszard Grabowski. Nekrologi, Wyborcza.pl. [dostęp 2017-01-30].
  2. Zmarł prof. Zbigniew R. Grabowski. Bolesna strata w czasach, gdy kłamstwo to "równoprawna narracja", wyborcza.pl, 21 lutego 2017 [dostęp 2017-02-21].
  3. Zbigniew Ryszard Grabowski, W skorodowanym zwierciadle pamięci, Warszawa 2018, ISBN 978-83-65254-71-9.
  4. Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze. cmentarzekomunalne.com.pl. [dostęp 2019-11-18].

Linki zewnętrzneEdytuj