Zdzisław Kędzia

polski prawnik, wykładowca

Zdzisław Kędzia (ur. 2 lipca 1943 w Radomiu[1]) – polski prawnik, profesor nauk prawnych, specjalista w zakresie prawa konstytucyjnego i praw człowieka, nauczyciel akademicki.

Zdzisław Kędzia
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 2 lipca 1943
Radom
Profesor nauk prawnych
Specjalność: prawa człowieka, prawo konstytucyjne
Alma Mater Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
Doktorat 1972 – nauki prawne
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
Habilitacja 1980 – nauki prawne
Instytut Nauk Prawnych PAN
Profesura 17 kwietnia 1992
Przewodniczący
Komitet Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych Organizacji Narodów Zjednoczonych
Okres zatrudn. 2012–2014
Kierownik Katedry Prawa Konstytucyjnego WPiA UAM
Okres spraw. 2005–2015
Następca Hanna Suchocka
Odznaczenia
Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka”

ŻyciorysEdytuj

Jest absolwentem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (1966). W 1972 otrzymał stopień doktora nauk prawnych na macierzystym wydziale. Habilitował się w 1980 w Instytucie Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk. W 1992 uzyskał tytuł naukowy profesora nauk prawnych. W latach 1973–2006 był pracownikiem naukowym Instytutu Nauk Prawnych PAN, a do 1991 dyrektorem Poznańskiego Centrum Praw Człowieka[2]. Był zatrudniony na stanowisku profesora zwyczajnego w Wyższej Szkole Pedagogiki i Administracji im. Mieszka I w Poznaniu. Jest profesorem zwyczajnym Katedry Prawa Konstytucyjnego Wydziału Prawa i Administracji UAM (w latach 2005–2015 był jej kierownikiem) oraz w Wyższej Szkole Bankowej we Wrocławiu[3]. Jest honorowym profesorem Uniwersytetu w Hagen (1996).

Pełnił funkcję eksperta ds. praw człowieka i prawa konstytucyjnego podczas obrad Okrągłego Stołu. W późniejszych latach pełnił funkcję doradcy Rzecznika Praw Obywatelskich (1987–1991), doradcy-eksperta w Sejmie RP (1989–1991) oraz starszego doradcy ministra spraw zagranicznych ds. praw człowieka (1990–1991). W latach 1991–1994 był członkiem zastępczym Europejskiej Komisji na rzecz Demokracji przez Prawo w Wenecji. W biurze Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do spraw Praw Człowieka w Genewie pełnił funkcje starszego doradcy (1994–1999) oraz dyrektora ds. badań i rozwoju (1999–2005)[4].

W 2008 został wybrany na członka Komitetu Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych Organizacji Narodów Zjednoczonych, a w latach 2012–2014 pełnił funkcję przewodniczącego tegoż Komitetu[5]. W 2016 został wybrany na prezydenta Europejskiego Międzyuniwersyteckiego Centrum Praw Człowieka i Demokratyzacji (ang. EIUC, European Inter-University Centre for Human Rights and Democratization) na kadencję 2016–2020[6].

W sierpniu 2017 został członkiem rady programowej Archiwum im. Wiktora Osiatyńskiego, które jest „obywatelskim centrum analiz prawnych oraz społecznością ludzi zaangażowanych w budowanie Polski praworządnej, w której władza działa w granicach prawa, dla dobra publicznego, przestrzegając praw i wolności obywatelskich oraz zobowiązań międzynarodowych”[7].

W roku 2020 odznaczony przez RPO Adama Bodnara Odznaką Honorową Rzecznika Praw Obywatelskich za zasługi dla ochrony praw człowieka[8].

Wybrane publikacjeEdytuj

  • Burżuazyjna koncepcja praw człowieka, Wrocław-Warszawa: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1980.
  • Materiały do ćwiczeń z podstaw nauk politycznych, Poznań: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza. Instytut Nauk Politycznych, 1970.
  • Parlament socjalistyczny. Ustrój wewnętrzny, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1975.
  • Prawa, wolności i obowiązki człowieka i obywatela w nowej polskiej konstytucji, Poznań: PCPC, 1990.
  • Współczesne wyzwania wobec praw człowieka w świetle polskiego prawa konstytucyjnego, Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, 2009[1].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Katalogi Biblioteki Narodowej. alpha.bn.org.pl. [dostęp 2 września 2015].
  2. Poznańskie Centrum Praw Człowieka - Instytut Nauk Prawnych PAN. phrc.pl. [dostęp 2017-01-21].
  3. Prof. Zdzisław Kędzia, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2015-09-01].
  4. g, Zdzislaw Kedzia (Poland).
  5. Prof. dr hab. Zdzisław Kędzia przewodniczącym Komitetu Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych ONZ. amu.edu.pl. [dostęp 1 września 2015].
  6. Prof. Zdzisław Kędzia z WPiA został wybrany prezydentem EIUC. prawo.amu.edu.pl, 16 maja 2016. [dostęp 2016-05-21].
  7. Prof. Mirosław Wyrzykowski: Pozakonstytucyjna zmiana ustroju staje się faktem. O tym trzeba debatować, panie Prezydencie. oko.press, 26 sierpnia 2017. [dostęp 2017-08-31].
  8. Prof. Zdzisław Kędzia wyróżniony Odznaką Honorową RPO. Zadedykował ją protestującym w obronie praw kobiet, Rzecznik Praw Obywatelskich, 28 sierpnia 2020 [dostęp 2020-12-03] (pol.).