Otwórz menu główne

Zdzisław Najmrodzki, ps. „Szaszłyk” bądź „Saszłyk” (ur. 1954 w Stomorgach, zm. 31 sierpnia 1995[2]) – polski przestępca, nazywany „królem złodziei” i „mistrzem ucieczek”.

Zdzisław Najmrodzki
Szaszłyk
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 1954
Stomorgi
Data i miejsce śmierci 31 sierpnia 1995[1]
koło Mławy[1]
Przyczyna śmierci wypadek drogowy
Zawód, zajęcie przestępca

ŻyciorysEdytuj

Syn Sabiny Najmrodzkiej, pochodził z obecnego województwa świętokrzyskiego. Pierwszy raz na karę pozbawienia wolności bez zawieszenia jej wykonania został skazany w wieku dwudziestu dwóch lat, za pobicie. Później popełniał inne przestępstwa, a po pewnym czasie zorganizował własną grupę przestępczą. Wyspecjalizował się w okradaniu (ponad 70 razy) sklepów należących do sieci Pewex, oferujących luksusowe i deficytowe w PRL produkty. Atrakcyjne towary z Pewexów trafiały na bazary, gdzie były natychmiast nabywane, a Najmrodzki stał się cenionym dostawcą[1].

Na początku lat 80. zorganizował gang złodziei samochodów[1]. Ukradł ponad 100 polonezów, a dokonywał przywłaszczeń samochodów wyłącznie tej poszukiwanej marki[3].

Zdzisław Najmrodzki wielokrotnie (29 razy) wymykał się pościgom, uciekał z konwojów lub zakładów penitencjarnych. Uciekał między innymi z: pociągu (wykorzystał pijaństwo konwojujących go milicjantów), okratowanego pomieszczenia sądu w Gliwicach (jego kompani przepiłowali kraty), warszawskiego pałacu Mostowskich (wyszedł w odzieży milicjanta). 3 września 1989 spektakularnie uciekł z gliwickiego aresztu – ze spacerniaka w trakcie spaceru, za pomocą wykonanego przez jego kompanów podkopu. W celi pozostawił do naczelnika aresztu list, w którym podziękował mu za gościnę[1]. Motyw tej ucieczki Najmrodzkiego został wykorzystany w polskim filmie sensacyjnym V.I.P. z 1991 (reż. Juliusz Machulski)[4].

Złapany ostatecznie w 1989[1], został skazany na 20 lat pozbawienia wolności za kradzieże i na 7 lat za ucieczki. W trakcie odsiadywania kary wydał w Oficynie Wydawniczej Galicja tom wierszy i aforyzmów „Oblicza prawdy”, który znalazł 7 tysięcy nabywców[5], a jego recenzja ukazała się w Słowie Powszechnym. Najmrodzki nie otrzymał jednak żadnych pieniędzy z tytułu honorarium[6].

W listopadzie 1994 prezydent RP Lech Wałęsa ułaskawił Najmrodzkiego[2] jako osobę zresocjalizowaną. Najmrodzki zarzekał się wtedy, że nie wróci już na drogę przestępczą, a poświęci się biznesowi, względnie rolnictwu. Zginął niecały rok później, 31 sierpnia 1995, w wypadku drogowym koło Mławy. Prowadzone brawurowo przez Najmrodzkiego BMW[1] wpadło w poślizg i uderzyło w jadący z przeciwka samochód ciężarowy LIAZ. Jak się okazało samochód, którym jechał Najmrodzki, był kradziony, tablice rejestracyjne były fałszywe, a on sam miał przy sobie dowód osobisty na inne nazwisko. Podróżujący wraz z Najmrodzkim 12-letni Marcin S. i 14-letni Tomasz S., synowie przyjaciela, także zginęli na miejscu. Identyfikacja Najmrodzkiego była utrudniona, ponieważ w ostatnim czasie zmienił on nazwisko na panieńskie matki. Tożsamość ofiary potwierdził jednak ojciec zmarłych chłopców[3].

Bohater fabularyzowanej biografii „Poszukiwany Zdzisław Najmrodzki” (Wrocław, 1991), napisanej przez Józefa Łozińskiego[7]. Poświęcono mu program telewizyjny z cyklu „Wielkie napady PRL-u”, emitowany przez TVP3 oraz TVP Historia.

Na jesień 2020 roku planowana jest premiera filmu fabularnego pt. „Najmro” inspirowanego historią życia Najmrodzkiego. Producentami filmu są TV & Film Production, Telewizja Polsat oraz Mazowiecki i Warszawski Fundusz Filmowy.[8]

TwórczośćEdytuj

  • Oblicza prawdy, 1990, Oficyna Wydawnicza Galicja, 129 s.[9]

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g Do Rzeczy Historia, nr 8(66)/2018 sierpień 2018, s. 40-43
  2. a b Najmrodzki zginął w wypadku, Rp.pl, 02.09.1995. Artykuł opublikowany dwa dni później.
  3. a b Fakt podany w audycji telewizyjnej pt. „Uciekinier Najmrodzki” z serii „Wielkie napady PRL-u” (odc. 7) wyemitowana w TVP Historia 22.02.2010 roku.
  4. V.I.P.. film.org.pl.
  5. Magdalena Strzebońska: Honorarium dla Najmrodzkich. W: 2001-04-20 [on-line]. Dziennik Polski. [dostęp 2011-01-24].
  6. Autobiografia przestępcy, 12.12.1998.
  7. Biblioteka Narodowa
  8. „Najmro” reż. Mateusz Rakowicz. [dostęp 2019-09-06].
  9. Polska Bibliografia Literacka.

Linki zewnętrzneEdytuj