Zdzisław Sieczkowski

polski wojskowy

Zdzisław Tadeusz Sieczkowski (ur. 18 listopada 1897 w Buczaczu, zginął 2 września 1939 pod Świekatowem) – polski legionista, podpułkownik piechoty Wojska Polskiego.

Zdzisław Sieczkowski
Ilustracja
W stopniu kapitana
podpułkownik podpułkownik
Data i miejsce urodzenia 18 listopada 1897
Buczacz
Data i miejsce śmierci 2 września 1939
Świekatowo
Przebieg służby
Lata służby 1914–1939
Jednostki 3 Pułk Piechoty,
2 Pułk Piechoty Legionów,
37 Łęczycki Pułk Piechoty
4 Pułk Strzelców Podhalańskich
19 Pułk Piechoty Odsieczy Lwowa
51 Pułk Piechoty Strzelców Kresowych
71 Pułk Piechoty
50 Pułk Piechoty Strzelców Kresowych
Stanowiska dowódca III bat. 50 Pułku Strzelców
Główne wojny i bitwy I wojna światowa, wojna polsko-bolszewicka, kampania wrześniowa
Odznaczenia
Odznaka honorowa za Rany i Kontuzje - dwukrotnie ranny,
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości,
Odznaka Strzelecka IIRP
Ppłk Zdzisław Sieczkowski

ŻyciorysEdytuj

Urodził się w rodzinie Karola i Albiny z Raszkiewiczów. Rodzina Sieczkowskich miała prawo używać herbu Ogończyk. Zamieszkiwał w Stryju, dokąd jego rodzice przeprowadzili się na początku XX. wieku. Uczył się w Filii C. K. I Gimnazjum w Stryju, gdzie w 1914 ukończył VI klasę[1] (uczyli się tam także młodsi od niego Edward i Lech Sieczkowscy[2][3][4]).

Całe swoje dorosłe życie związany z wojskiem, początkowo jako legionista, a później oficer zawodowy Wojska Polskiego. Zginął na polu chwały, śmiercią bohatera w bitwie pod Świekatowem (2 września 1939), dowodząc III/50 pp. Wraz z nim oddało życie 250 jego podkomendnych (m.in. adiutant por. Ośka).

Działalność niepodległościowaEdytuj

 
Mjr Zdzisław Sieczkowski z synem Jeremim Michałem

17 sierpnia 1914 r. wyjechał do Lwowa, gdzie ze Stryjską Drużyną Strzelecką wszedł do Legionu Wschodniego gen. Adama Pietraszkiewicza. 29 sierpnia 1914 r. oddziały Legionu Wschodniego opuściły Lwów z uwagi na niepowodzenia C.K. armii na pobliskim odcinku frontu i dotarły do Mszany Dolnej. Po odmowie złożenia przysięgi na wierność monarchii austro-węgierskiej Legion Wschodni rozwiązano 21 września 1914 r. Zdzisław Sieczkowski trafił do 3 pułku piechoty, następnie do 2 pułku ułanów Komendy Legionów Polskich, a następnie do 6 pułku ułanów II. Korpusu Polskiego. Po klęsce w dniu 11 maja 1918 roku, po zaciętych walkach z niespodziewanie atakującymi wojskami niemieckimi (II Korpus Polski był wtedy dowodzony przez gen. Józefa Hallera), Zdzisław Sieczkowski przeszedł czasowo do cywila, zostając emisariuszem (tajnym wysłannikiem politycznym) POW na powiat Taraszcza k. Kijowa. Następnie wyjechał na Kubań, gdzie zorganizował oddział kawalerii przy gen. Lucjanie Żeligowskim. Jesienią 1918 r. w oddziale gen. Michała Żymierskiego, jako podporucznik udał się do Odessy, gdzie dostał się do niewoli ukraińskiej (oddziałów atamana Petlury), skąd uciekł w grudniu 1918 roku.

 
Ppłk Zdzisław Sieczkowski z żoną Apolonią; ostatnie wspólne zdjęcie

Służba w Wojsku PolskimEdytuj

Po ucieczce z niewoli 24 grudnia 1918 r. przyjęty został do Wojska Polskiego i przydzielony do 2 pułku piechoty Legionów, z którym wyszedł na front polsko-bolszewicki w marcu 1919 r. Początkowo w stopniu podporucznika, następnie porucznika i kapitana walczył z bolszewikami dowodząc nieprzeciętnej odwagi i brawury. Szkolił i prowadził do boju oddziały rekrutów; jego charakterystykę oddaje opinia bezpośredniego dowódcy mjr. Emila Czaplińskiego: „Zdolny i pełen energii oficer. Świetny dowódca komp. Na jej czele szedł zwycięsko w ofensywie 1919 r. i w walkach wypadowych brawurowo wykonywał zadania. W defensywie majowej niezwykle dzielnie i uporczywie utrzymał się na swym odcinku. W jednym z licznych kontrataków został ciężko raniony”. W tym okresie został odznaczony Krzyżem Walecznych (17.02.1920 r.) oraz Krzyżem V klasy Orderu Virtuti Militari (13.09.1920 r.). Poważnie ranny 19 maja 1920 r. pod Murową n/Berezyną przez dłuższy okres leczył się (wdała się gangrena) i nie brał osobistego udziału w pogromie bolszewików. W roku 1920 osiadł w Grodnie, gdzie został adiutantem gen. Michała Żymierskiego.

Po perypetiach wojennych i żeniaczce z Apolonią z Jodkowskich (z ich związku przyszedł na świat w lutym 1928 r., w Kutnie, syn Jeremi Michał) prowadził „normalne” życie oficera zawodowego: służba nie znająca norm, ćwiczenia polowe, wyjazdy służbowe czy też przenosiny do kolejnych garnizonów.

2 kwietnia 1929 r. awansował na majora i przeniesiony został z 37 Łęczyckiego pułku piechoty w Kutnie do 4 pułku strzelców podhalańskich w Cieszynie. W 1932 r. przeniesiony został do garnizonu Lwów, na stanowisko komendanta Obwodu Przysposobienia Wojskowego 19 pułku piechoty Odsieczy Lwowa. Dwa lata później wyznaczony został na stanowisko dowódcy batalionu w 51 pułku piechoty Strzelców Kresowych w Brzeżanach. W 1936 r. przeniesiony został na identyczne stanowisko w 71 pułku piechoty w Zambrowie. W 1938 r. przeniesiony został do Sarn, na Wołyniu, na stanowisko dowódcy detaszowanego[5] III batalionu 50 pułku piechoty Strzelców Kresowych im. Francesco Nullo, stacjonującego w Kowlu. Tam w marcu 1939 r. otrzymał awans do stopnia podpułkownika.

„Pułk ten miał tradycję, która była pielęgnowana i utrwalana w pamięci żołnierzy. Powstał we Włoszech w 1918 r., a następnie został wcielony jako 8. psp do 3. DSP armii polskiej we Francji. Do Polski przybył w połowie 1919 r., wchodząc w skład 13. DP. Walczył na Wołyniu i Podolu; brał udział w wyprawie kijowskiej. Sztandar ufundowany przez społeczeństwo Kowla został wręczony pułkowi w październiku 1925 r. W kampanii wrześniowej 1939 r. pułk walczył na Pomorzu i został rozbity 3 września. Sztandar pułkowy został zakopany na jednym z pól bitewnych w okolicach Świecia n. Wisłą. Odnaleziony w roku 1947, znajduje się obecnie w Muzeum Wojska Polskiego”.

Kampania wrześniowaEdytuj

2 września 1939 r. „Maszerujący na Świekatowo, jako czołowy, 3/50. pp. natknął się na wysunięte niemieckie ubezpieczenie, które w ostrej walce zniósł i wkroczył do wsi. Wkrótce z południowego zachodu i zachodu (od m. Jania Góra) wzdłuż toru pojawiły się niemieckie czołgi. Aby uniknąć okrążenia, 3/50. pp. szybko wycofał się na północ za tor linii kolejowej Sępólno – Świecie, gdzie zajął obronę. Batalion wycofał się w bezpośrednim kontakcie z niemieckimi czołgami, dlatego poniósł poważne straty, zwłaszcza wśród oficerów, którzy usiłowali opanować zamieszanie w kompaniach spowodowane atakiem czołgów. Zginęli m.in.: ppłk. Zdzisław Sieczkowski, dowódca 3/50. pp. i dowódca 3/27. pal., mjr. Izydor Wilkoński”.

AwanseEdytuj

  • podporucznik
  • porucznik
  • kapitan – 3.05.1922 zweryfikowany ze starszeństwem z dniem 1.06.1919 (w 1928 zajmował 550 lokatę w korpusie oficerów zawodowych piechoty)
  • major – 2.04.1929 ze starszeństwem z dniem 1.01.1929 i 43 lokatą w korpusie oficerów zawodowych piechoty
  • podpułkownik – 19.03.1939

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Sprawozdanie Kierownictwa Filii C. K. Gimnazyum w Stryju za rok szkolny 1914. Stryj: 1914, s. 55.
  2. Sprawozdanie Kierownictwa Filii C. K. Gimnazyum w Stryju za rok szkolny 1914. Stryj: 1914, s. 51.
  3. Sprawozdanie Kierownictwa Filii C. K. Gimnazyum w Stryju za rok szkolny 1914. Stryj: 1914, s. 35, 39.
  4. Sprawozdanie Kierownictwa Filii C. K. Gimnazyum w Stryju za rok szkolny 1916/1917. Stryj: 1917, s. 26.
  5. W tym znaczeniu – pododdział na prawach oddziału gospodarczego, stacjonujący w innym garnizonie niż macierzysty pułk.
  6. Na podstawie fotografii [1]
  7. Na podstawie fotografii [2]

Bibliografia, linki zewnętrzneEdytuj

  • Jeremi Michał Sieczkowski: Słowo o moim Ojcu. Wrocław: Dolnośląskie Wydawnictwo Edukacyjne, 2006. ISBN 83-7125-152-1.
  • Jeremi Michał Sieczkowski: http://www.ib.pwr.wroc.pl/pracow/sieczkow/lugowaja/dacza.html (pol.). [dostęp 8 lutego 2008].
  • Rocznik Oficerski 1928, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Warszawa 1928, s. 53, 195.
  • Rocznik Oficerski 1932, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1932, s. 35, 618.