Zelmer

marka sprzętu AGD należąca do B&B Trends, wcześniej polski producent małego AGD

Zelmermarka sprzętu AGD należąca od 2020 do hiszpańskiej firmy B&B Trends[1], od 2016 do 2020 należąca do BSH Hausgeräte GmbH[2]. Wcześniej nazwa producenta sprzętu AGD ( Predom-Zelmer do 1992, od 1992 do 2001 Zakłady Zmechanizowanego Sprzętu Gospodarstwa DomowegoZelmer", od 2001 do 2015 roku „Zelmer" SA[3]; Od 2001 do 2013 jako spółka akcyjna Skarbu Państwa. W roku 2013 został przejęty zakład i fabryki w Rzeszowie oraz podrzeszowskiej Rogoźnicy należące do dawnych zakładów Zelmer SA przez przez BSH Sprzęt Gospodarstwa Domowego Sp. z o.o. będącego reprezentantem w Polsce niemieckiego koncern BSH Hausgeräte GmbH[3][4]. W latach 2015-2016 zlikwidowane pod dotychczasową nazwą, a marka "zelmer" ostatecznie wycofana z produkcji i z rynku w latach 2019-2020[3]. Z kolei prawo do znaku towarowego i używania marki "zelmer" zostało sprzedane przez właściciela, tj. koncern BSH hiszpańskiej firmie B&B Trends[5][1] zajmującej się importem, głównie chińskiego drobnego sprzętu AGD. Produkcja sprzętu AGD w rogoźnickiej fabryce dawnego przedsiębiorstwa Zelmer S.A. (dziś należącej do grupy koncernu BSH) odbywa się obecnie wyłącznie pod pozostałymi markami koncernu BSH[6].

Zelmer S.A. (do 2016 roku)
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  podkarpackie
Adres 35-016 Rzeszów, ul. Klementyny Hoffmanowej 19
Data założenia 1937 / 1951
Data likwidacji 2015-2020
Forma prawna d. spółka akcyjna
Udziałowcy 100% BSH Hausgeräte GmbH
Nr KRS 0000026109
Zatrudnienie 1000 osób
ISIN PLZELMR00011
Symbol akcji ZELMER (ZLR) (wycofane)
Dane finansowe
Kapitał zakładowy 152 000 000 PLN
Położenie na mapie Rzeszowa
Mapa konturowa Rzeszowa, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Zelmer S.A. (do 2016 roku)”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Zelmer S.A. (do 2016 roku)”
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa konturowa województwa podkarpackiego, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Zelmer S.A. (do 2016 roku)”
Ziemia50°02′07,6″N 21°59′29,7″E/50,035444 21,991583
Strona internetowa

Historia przedsiębiorstwaEdytuj

Utworzenie i początki działalnościEdytuj

Budowę Fabryki Obrabiarek H. Cegielski, Oddział w Rzeszowie z kapitałem prywatnym rozpoczęto 20 kwietnia 1937, na terenie przejętym po Wytwórni Kuchni Polowych i Sprzętu Wojskowego „Mars”. Jesienią tego roku zakłady rozpoczęły produkcję obrabiarek: tokarek rewolwerowych wielonożowych, automatów tokarskich jednowrzecionowych, automatów tokarskich wielowrzecionowych, wiertarek promieniowych oraz sprzętu wojskowego – działek przeciwpancernych i przeciwlotniczych, a także pomocniczego sprzętu artyleryjskiego[7][8].

II wojna światowaEdytuj

W czasie II wojny światowej zakłady zniszczono: maszyny, urządzenia i hale produkcyjne zdemontowano i wywieziono wraz z materiałami i surowcami na teren III Rzeszy.

Okres PRLEdytuj

W 1951 roku powołano przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą „Rzeszowska Fabryka Rowerów i Wózków Dziecinnych”. W 1953 roku zmieniono nazwę na „Rzeszowska Fabryka Sprzętu Gospodarczego” i rozpoczęto produkcję pierwszych odkurzaczy własnej produkcji "Alfa", a następnie Gamma, Gamma II, Alfa II, Alfa K2, Zelmer 04, a w latach 60-tych typu Zelmer 251. W 1959 roku przedsiębiorstwo otrzymało nazwę: Rzeszowska Fabryka Sprzętu Gospodarczego im. Augustyna Micała, a 1967 roku przedsiębiorstwo otrzymało nazwę: „ZELMER” Rzeszowskie Zakłady Elektromechaniczne im. Augustyna Micała.

W 1967 roku zostaje zarejestrowany znak towarowy: słowo „Zelmer” umieszczone nad stylizowanym słońcem w kole. W latach 70. i 80. XX wieku przedsiębiorstwo włączono w struktury nowo utworzonego Zjednoczenia Producentów Zmechanizowanego Sprzętu Gospodarstwa Domowego Predom, w związku z czym w 1972 roku przedsiębiorstwo otrzymało nazwę: Zakłady Zmechanizowanego Sprzętu Gospodarstwa Domowego im. Augustyna Micała "PREDOM-ZELMER” w Rzeszowie.[8] Do najbardziej znanych produktów tego okresu należą odkurzacze (m.in. serii 351, 451, Zelmer 338) oraz malaksery, roboty kuchenne wieloczynnościowe, maszynki do mielenia produktów spożywczych, młynki do kawy, odkurzacze samochodowe, lekkie elektryczne miksery ręczne oraz przeniesione w pierwszej połowie lat 70-tych z produkcją do innych zakładów Zjednoczenia PREDOM elektryczne froterki do podłóg. W latach 70-tych produkty z rzeszowskiej fabryki trafiały do wielu państw świata i cieszyły się niezmiernie uznaniem i bardzo dobrą opinią wielu klientów, także tych z państw zachodnich. Rósł eksport dewizowy, co pozwalało na dalszy rozwój zakładu i wprowadzanie nowoczesnych technologii produkcji. W tym czasie podjęto współpracę i montaż krótkich serii, a także zakupiono licencje na produkcję sprzętu gospodarstwa domowego europejskiej firmy ROTEL, do produkcji wprowadzono jednak tylko ciche licencyjne odkurzacze serii 338 i 451 oraz produkowanej na ich bazie własne modele oznaczone symbolem serii 238 zastępujące przestarzałą i często zawodną już konstrukcję serii "alfa" z lat 60- tych (wrócono do niej na krótko pod koniec lat 80-tych w okresie deficytów rynkowych w przerobionych, prostych wersjach Alfa k-3 i k-4) . Całość umowy licencyjnej z firmą ROTEL nie została nigdy zrealizowana ze względu na kryzys gospodarczy, który wybuchł w Polsce w latach 1980-1981.

W 1978 kolektyw zakładu został odznaczony Orderem Sztandaru Pracy II klasy[9].

Pod egidą przedsiębiorstwa w 1961 r. powstał także działający do lat 90-tych XX wieku Zakładowy Klub Sportowy Zelmer Rzeszów[10].

W 1992 roku przedsiębiorstwo otrzymało nazwę: Zakłady Zmechanizowanego Sprzętu Gospodarstwa Domowego „ZELMER” w Rzeszowie.

XXI wiekEdytuj

3 lipca 2001 roku nastąpiła komercjalizacja – z przedsiębiorstwa państwowego utworzono spółkę akcyjną, której jedynym akcjonariuszem został Skarb Państwa[4].

Prywatyzacja przedsiębiorstwa nastąpiła w drodze wprowadzenia akcji spółki na warszawską giełdę. W wyniku procesu udanej prywatyzacji w dniu 27 stycznia 2005 roku akcje Zelmer S.A. zadebiutowały na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie[11][4].

W grudniu 2006 została wyodrębniona spółka

  • META-ZEL Sp. z o.o – odlewnia ciśnieniowa[12].

W tym samym roku firma zdecydowała się ulokować część prostej produkcji w Chinach[13].

Ze względu na kryzys finansowy dnia 6 lutego 2009 ówczesny prezes spółki Janusz Płocica zadecydował o zawieszeniu produkcji w dniach 9–13 lutego 2009[14].

W styczniu 2010 na bazie zakładu produkcji silników powstała spółka Zelmotor sp.z o.o.

natomiast w lipcu 2010, wyodrębniono

  • ELEKTROZEL Spółka z o.o. – oddziały Elektroniki i Produkcji Przewodów[15].

W 2011 roku Zelmer podzielił się na trzy spółki:

W związku ze wzrostem skali prowadzonego biznesu, w maju 2011 roku, zakończono budowę nowej fabryki zlokalizowanej w Specjalnej Strefie Ekonomicznej w Rogoźnicy, ok. 11 km od Rzeszowa[16].

W dniu 30 grudnia 2013 Sąd Rejonowy w Rzeszowie, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, dokonał wpisu połączenia spółek Zelmer PRO i Zelmer Market. Tym samym, od tego dnia, podmioty te zostały połączone w ten sposób, że Zelmer PRO Sp. z o.o. przejęło spółkę Zelmer Market Sp. z o.o. poprzez przeniesienie całego majątku Zelmer Market do Zelmer PRO z równoczesnym podwyższeniem kapitału zakładowego Zelmer PRO. W wyniku połączenia spółka Zelmer Market przestała istnieć.

W 2013 roku plany przejęcia polskiej firmy ogłosiła niemiecka firma BSH Hausgeräte GmbH, produkująca sprzęt AGD m.in. marek Bosch i Siemens[17][18].

Po przejęciu przez Bosch und Siemens HausgeräteEdytuj

22 marca 2013 roku BSH Sprzęt Gospodarstwa Domowego Sp. z o.o., polska spółka należąca do koncernu BSH Hausgeräte GmbH, została większościowym akcjonariuszem Zelmer S.A. BSH jako jedyny właściciel wycofał akcje Zelmera z obrotu giełdowego[19]. W efekcie tego Zelmer stał się częścią Grupy BSH. Oba przedsiębiorstwa – Zelmer i BSH ściśle współpracowały w Polsce i na innych rynkach.

1 września 2015 r. w fabryce w Rogoźnicy ruszyła produkcja odkurzaczy pod markami Bosch i Siemens oraz maszynki do mielenia marki Bosch. 30 grudnia 2015 r. zostaje zakończony proces polegający na połączeniu spółek Zelmer Spółka Akcyjna i Zelmer PRO Sp. z o.o., w wyniku połączenia Zelmer PRO przestaje istnieć. W 2015 roku firma zatrudniała około 1000 pracowników.

30 grudnia 2016 r. zostaje zakończony proces polegający na połączeniu Zelmer S.A. i BSH Sprzęt Gospodarstwa Domowego Sp. z o.o. a nazwa Zelmer funkcjonuje tylko jako marka sprzętu BSH.[20] Na przełomie 2016 i 2017 dokonano redukcji zatrudnienia, po negocjacjach ze związkami zawodowymi zwolnieniami objęte zostały głownie działy nieprodukcyjne.[20] W 2018 roku przeprowadzono kolejne redukcje.[21]

31 maja 2019 roku firma BSH decyduje o zakończeniu produkcji małego AGD pod szyldem Zelmer, która ma zostać zastąpiona markami Bosch i Siemens, jednocześnie deklarując, że sprzedaż produktów polskiej marki będzie prowadzona do końca 2019 r. lub wyczerpania zapasów. BSH oświadcza, że będzie realizować naprawy gwarancyjne, a także pogwarancyjne małego sprzętu marki Zelmer.[22]

1 stycznia 2020 r. marka Zelmer zostaje sprzedana hiszpańskiej grupie B&B Trends, która zatrudnia 250 pracowników i swoje produkty sprzedaje w ponad 50 krajach pod różnymi markami. Obecny właściciel zapowiedział, że produkty marki Zelmer nadal będą sprzedawane, a dystrybucją produktów zajmie się firma Eurogama[5].

PrzypisyEdytuj

  1. a b BBtrends, , [dostęp 2021-05-09] (ang.).
  2. The Zelmer brand - BSH Wiki, wiki.bsh-group.com [dostęp 2021-05-09].
  3. a b c Zelmer kończy produkcję małego AGD. Co się stanie ze znaną marką? | agdManiaK, agdManiaK | maniaKalnie o sprzęcie AGD, 1 czerwca 2019 [dostęp 2021-05-09] (pol.).
  4. a b c Adrian Wójtowicz, [https://bazhum.muzhp.pl/media//files/Finanse_i_Prawo_Finansowe/Finanse_i_Prawo_Finansowe-r2014-t1-n3/Finanse_i_Prawo_Finansowe-r2014-t1-n3-s67-78/Finanse_i_Prawo_Finansowe-r2014-t1-n3-s67-78.pdf Próba oceny strategii ekspansji poprzez przejęcie na przykładzie transakcji Bosch–Siemens i Zelmer], „Finanse i Prawo Finansowe 1/3”, 2014, s. 67-78.
  5. a b Zelmer - polska marka sprzedana hiszpańskiej grupie B&B Trends, MultiMedio, 14 stycznia 2020 [dostęp 2020-01-14] (pol.).
  6. Rzeszów News, Marka "Zelmer" sprzedana! Jej właścicielem została firma z Hiszpanii, Rzeszów News, 15 stycznia 2020 [dostęp 2021-05-09] (pol.).
  7. Superbrands Polska 2015, 19 kwietnia 2015.
  8. a b Najpopularniejsze marki sprzętu w PRL – co się z nimi teraz dzieje?, www.komputerswiat.pl, 22 września 2020 [dostęp 2021-05-09] (pol.).
  9. Obchody Dnia Metalowca. „Nowiny”, s. 2, nr 80 z 8–9 kwietnia 1978. 
  10. Skarb – Zelmer Rzeszów. 90minut.pl. [dostęp 2015-02-28].
  11. Historia.
  12. Historia i kalendarium - META-ZEL Sp. z o.o., www.metazel.pl [dostęp 2021-05-09].
  13. Zelmer będzie produkował w Chinach - wiadomości, wnp.pl [dostęp 2021-05-09] (pol.).
  14. Zelmer zawiesza produkcję.
  15. O firmie, www.elektrozel.pl [dostęp 2021-05-09] (pol.).
  16. Redakcja, Gdzie Zelmer zbuduje nową fabrykę? W grę wchodzą Rzeszów i Rogoźnica, Nowiny, 9 lutego 2010 [dostęp 2021-05-09] (pol.).
  17. Zelmer kupują Niemcy. Pracownicy zadowoleni.
  18. Zelmer trafi w niemieckie ręce.
  19. Zelmer już poza giełdą.
  20. a b [GOSPODARKA] W Zelmerze zwolnią 75 osób. „Wahania zamówień” – tłumaczy firma, CZYTAJRZESZOW.PL - GOSPODARKA - W Zelmerze zwolnią 75 osób. „Wahania zamówień” – tłumaczy firma [dostęp 2020-12-23].
  21. [GOSPODARKA] W Zelmerze zwolnią 75 osób. „Wahania zamówień” – tłumaczy firma, „CZYTAJRZESZOW.PL - GOSPODARKA - W Zelmerze zwolnią 75 osób. „Wahania zamówień” – tłumaczy firma” [dostęp 2020-12-23].
  22. [GOSPODARKA] Nazwa Zelmer zniknie m.in. z odkurzaczy. Początek końca polskiej marki?, CZYTAJRZESZOW.PL - GOSPODARKA - Nazwa Zelmer zniknie m.in. z odkurzaczy. Początek końca polskiej marki? [dostęp 2020-12-23].

BibliografiaEdytuj