Zespół Parkowo-Pałacowy Schöna

Park Schöna – zabytkowy park w stylu angielskim[2] w Sosnowcu założony w 1885 roku, zaprojektowany w stylu neoromantycznym wokół zespołu pałaców: Schöna i Wilhelma, stojących przy ul. Chemicznej.

Park Schöna
Obiekt zabytkowy nr rej. A-1241[1] z 10 kwietnia 1980[1]
Ilustracja
Sztuczne wzniesienie w Parku Schoena
Państwo  Polska
Miejscowość Sosnowiec
Dzielnica Środula
Adres ul. Chemiczna
Powierzchnia 5,6 ha
Data założenia 1885
Położenie na mapie Sosnowca
Mapa lokalizacyjna Sosnowca
Park Schöna
Park Schöna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Park Schöna
Park Schöna
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Park Schöna
Park Schöna
Ziemia50°17′59,47″N 19°08′30,73″E/50,299853 19,141869

HistoriaEdytuj

Park założony w 1884 roku przez braci Schönów jako otoczenie pałaców[3]. Niegdyś rozległy, obecnie zajmuje obszar o wielkości 5,6 hektara[2]. Ograniczony od strony południowej zabudowaniami fabrycznymi, od północnej – drogą szybkiego ruchu, na wschodzie przylega do ul. Chemicznej, a od strony zachodniej sąsiaduje z ogródkami działkowymi. Został ukształtowany w typie pretzelgarten, który charakteryzował się sinunosoidalnym układem alei i przenikających się wnętrz parkowych[4]. Jako część parku na jego skraju przy fabryce wybudowano neoromantyczne elementy architektoniczne: mury, ruiny i groty, a także domki dla służby. W 1901 roku powstał domek ogrodnika, a także szklarnie. Większość tych elementów parku, w tym XIX-wieczny układ alei, uległa zniszczeniu. Staw, który stanowił główny element założenia, zlikwidowano po 1945 roku.

FloraEdytuj

Drzewostan Parku Schöna składa się z drzew należących do 41 gatunków, w tym 8 gatunków drzew iglastych[2]. Jedenaście z nich posiada status pomników przyrody[5].

Osobny artykuł: Pomniki przyrody w Sosnowcu.

Wśród drzewostanu znajdziemy: klon srebrzysty, topola czarna, dąb czerwony, dąb błotny, skrzydłorzech kaukaski, wiąz szypułkowy, klon pospolity, orzech czarny, świerk kłujący, platan klonolistny, tulipanowiec amerykański[3], Występuje tutaj 15 różnych gatunków krzewów[2], między innymi: morwa biała.

ZabudowaniaEdytuj

Aktualnie Pałac Schöna jest siedzibą Urzędu Stanu Cywilnego w Sosnowcu tzw. Pałacu Ślubów. Natomiast w podziemiach istnieje restauracja.

Piwnice Pałacu Wilhelma zaadaptowano na pomieszczenia Towarzystwa Krzewienia Kultury Fizycznej Intertex: znajdują się tam salki treningowe ze stołami do gry w tenisa stołowego, mini-siłownia oraz pomieszczenia biurowe zarządcy.

Osobny artykuł: Pałac Wilhelma.

InfrastrukturaEdytuj

Na terenie parku znajdują się także dwa korty tenisowe.

Park ze względu na swoją budowę (wiele pagórków i terenów z różnorakimi podjazdami) eksploatowany jest również przez rowerzystów (amatorów jak i zawodowców). Przyjęła się także nazwa potoczna: Park Rowerowy[potrzebny przypis].

GaleriaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie. 2019-12-31. s. 108. [dostęp 2011-02-13].
  2. a b c d Prognoza oddziaływania na środowisko lokalnego programu rewitalizacji miasta Sosnowca na lata 2010 - 2020,, sierpień 2010 [dostęp 2017-07-07].
  3. a b Park Schöena w Sosnowcu, www.parki.org.pl [dostęp 2017-07-28] (pol.).
  4. Anna Fabiańczyk: Parki zabytkowe. Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska, 25 kwietnia 2008. [dostęp 2011-02-13].
  5. Kubajak i inni, Pomniki przyrody Sosnowca, [Krzeszowice]: Kubajak, 2004, ISBN 83-87971-69-3, OCLC 749820774.

Linki zewnętrzneEdytuj