Otwórz menu główne

Zygmunt Batowski

polski historyk sztuki, muzeolog

Zygmunt Batowski (ur. 27 lipca 1876 we Lwowie, zm. 1 września 1944 w Warszawie) – polski historyk sztuki, muzeolog.

Zygmunt Batowski
Zygmunt Batowski
Zygmunt Batowski
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 27 lipca 1876
Lwów
Data i miejsce śmierci 1 września 1944
Warszawa
profesor zwyczajny
Alma Mater Uniwersytet Lwowski
Doktorat 1900
Uniwersytet Lwowski
Profesura 1919
Polska Akademia Umiejętności
Status członek korespondent
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
Grób Natalii Batowskiej i Zygmunta Batowskiego na warszawskim Cmentarzu Powązkowskim

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Był synem Wojciecha Kaczora, chłopa, uczestnika powstania styczniowego i Antoniny Batowskiej, pochodzącej z rodziny ziemiańskiej. Uczęszczał do gimnazjum we Lwowie, następnie studiował historię sztuki i historię literatury polskiej na Uniwersytecie Lwowskim. W 1900 obronił doktorat na Uniwersytecie Lwowskim pod kierunkiem Jana Antoniewicza-Bołoza (na podstawie pracy O obrazie Matki Boskiej Domagaliczowskiej w wielkim ołtarzu katedry lwowskiej, malowanym przez Józefa Wolfowicza). W latach 1897-1915 pracował w bibliotece uniwersyteckiej, był również bibliotekarzem w Fundacji hrabiego Baworowskiego we Lwowie. W 1917 przeniósł się do Warszawy i podjął pracę na Uniwersytecie Warszawskim.

Na UW kierował początkowo Zbiorem Odlewów Gipsowych (1917-1919), w 1919 został profesorem nadzwyczajnym, p.o. dyrektora Biblioteki (do 1929), kierownikiem Zbiorów Grafiki Stanisława Augusta i kierownikiem Katedry Historii Sztuki. Od 1934 był profesorem zwyczajnym. Prowadził wykłady z historii sztuki XVI-XIX wieku na uniwersytecie, a w Muzeum Narodowym (wchodził w skład jego Rady) ćwiczenia z inwentaryzacji i opisu obiektów muzealnych.

W latach 1919-1920 pełnił funkcję przewodniczącego Związku Bibliotekarzy Polskich, a 1920-1923 prezesa Polskiego Związku Historyków Sztuki (jednocześnie był przewodniczącym oddziału warszawskiego związku). W 1922 został członkiem rzeczywistym Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, w 1929 członkiem zwyczajnym tego Towarzystwa, a w 1935 członkiem-korespondentem PAU. Był członkiem zarządu Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, sekretarzem Wydziału II TNW, członkiem Komisji Historii Sztuki PAU. W 1928 został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski[1][2].

Jego zainteresowania naukowe obejmowały historię sztuki barokowej i klasycystycznej, kulturę artystyczną Polski XVII-XIX wieku, sztukę sakralną oraz muzeologię. Badał m.in. twórczość Rembrandta i Norblina, gromadził materiały o historii i architekturze pałaców warszawskich, inwentaryzował dzieła sztuki kościołów jezuitów i pijarów w Warszawie, a także zbiory Biblioteki Fundacji hrabiego Baworowskiego we Lwowie i Muzeum Książąt Czartoryskich w Gołuchowie. Prowadził katalogowanie zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie (m.in. zbiory miniatur portretowych); pracę kontynuował także podczas okupacji hitlerowskiej (do 1943). W 1917 zorganizował na UW Seminarium Historii Sztuki; wśród jego uczniów był m.in. Stanisław Lorentz.

Zginął zamordowany przez hitlerowców pod murem Ogrodu Saskiego w Warszawie w 1944 roku. Spoczywa wraz z żoną Natalią na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kw. 107–II–12)[3].

Publikacje (wybór)Edytuj

Był autorem wielu prac naukowych, część z nich ukazała się pośmiertnie. Opracował kilkadziesiąt artykułów biograficznych poświęconych artystom działającym w Polsce do Thieme-Becker Allgemeines Lexikon der bildenden Künstler (1928-1939); współpracował także z Polskim Słownikiem Biograficznym. Niektóre prace:

  • Z korespondencji Norblina (1910)
  • Norblin (1911)
  • Ważniejsze potrzeby historii sztuki w Polsce (1918)
  • Śladem szwedzkich badaczy sztuki. Nowe przyczynki dla nauki polskiej (1922)
  • Owidiusz w „Szkole Rycerskiej” (1923)
  • Marcin Kober, malarz śląski XVI wieku (1927)
  • Zbiór graficzny w Uniwersytecie Warszawskim (1928)
  • Abraham van Westerwelt, malarz holenderski i jego prace w Polsce (1932)
  • Przyczynek do dziejów rzeźby w Polsce XVIII wieku (1933)
  • Wizerunki Kopernika (1933)
  • Dzieje budowy zamku w Niepołomicach za panowania Zygmunta Augusta (1935)
  • Rembrandtowskie otoczenie i Polacy (1936)
  • Malarki Stanisława Augusta (1951)
  • Marcelo Bacciarelli (1952)
  • Portret Stanisława Augusta „Z klepsydrą” (1952)

PrzypisyEdytuj

  1. Odznaczenia orderem Polonia Restituta. „Kurier Warszawski”. Nr 134, s. 16, 15 maja 1928. 
  2. Kronika. Odznaczenia. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 238 z 16 października 1928. 
  3. Cmentarz Powązkowski w Warszawie. (red.). Krajowa Agencja Wydawnicza, 1984. ISBN 83-03-00758-0.

BibliografiaEdytuj

  • Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A-J, Wrocław 1983