Çiçek Pasajı

Çiçek Pasajı (Pasaż kwiatowy) – XIX wieczny budynek w Stambule przy ulicy İstaiklal Caddesi z długim dziedzińcem wewnętrznym. Nazwa pasażu pochodzi od kwiatów, które sprzedawały tam Rosjanki, uciekinierki z Rosji po rewolucji bolszewickiej[1]. Właściwie jest to XIX-wieczny budynek we francuskim stylu z długim dziedzińcem wewnętrznym[1]. Obecnie znajdują się tu restauracje i drogie kluby nocne.

Çiçek Pasajı
Ilustracja
Państwo

 Turcja

Miejscowość

Stambuł

Adres

ulicy İstaiklal Caddesi

Architekt

Cleanthy Zanno

Inwestor

Zografos Efendi

Rozpoczęcie budowy

1876

Zniszczono

1978

Odbudowano

1988

Położenie na mapie Turcji
Mapa konturowa Turcji, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Çiçek Pasajı”
Ziemia41°02′02,2″N 28°58′40,5″E/41,033944 28,977917

HistoriaEdytuj

Do wielkiego pożaru z 1870 roku dzielnicy Stambułu Beyoğlu w tym miejscu mieścił się Teatr Naum[2]. W 1876 roku teren zakupił Zografos Efendi[3]. Włoski architekt Cleanthy Zanno[3] zaprojektował i zbudował budynek z przejściem łączącym ulice Sahne i İstiklal Caddesi[2]. Po otwarciu zgodnie z ówczesną paryską modą w obrębie pasażu znalazły się 24 sklepy i luksusowe apartamenty[3]. W 1908 roku pasaż został kupiony przez Wielkiego Wezyra Saida Pashęi, który otworzył tu kilka kwiaciarni. Pasaż nazwano Sait Paşa Geçidi (Brama Saida Pashy)[3]. Do 1940 roku w pasażu sprzedawano kwiaty. Sprzedawczyniami były uciekinierki z Rosji, często mające tytuł baronowej lub księżnej. Wtedy pojawiła się nazwa Çiçek Pasajı (Pasaż kwiatowy)[3]. Gdy w pasażu zaczęto otwierać sklepy z owocami, kwiaciarnie zaczęły zanikać[3]. Jednak nazwa pozostała. W latach 50. XX wieku w pasażu zaczynają otwierać się puby i kawiarnie[3].

Stowarzyszenie Çiçek Pasajını Yaşatma ve Güzelleştirme DerneğiEdytuj

Budynek został uszkodzony 10 maja 1978 roku[4]. Pod gruzami zginęło 12 osób, a 16 zostało rannych[4]. Dopiero w 1988 roku pasaż został ponownie otwarty[3]. Renowacji dokonało stowarzyszenie Çiçek Pasajını Yaşatma ve Güzelleştirme Derneği. Ponownie został uszkodzony i odnowiony po zamachu na konsulat brytyjski w 2005 roku[5]. Nie tylko wymieniono wtedy przeszklony dach, montując dużo bezpieczniejsze włókno szklane, ale odnowiono też ściany pasażu[5].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Yıldırım M. Życie codzienne w Stambule Wydawnictwo Akademickie Dialog 2014 ISBN 978-83-8002-084-9
  2. a b Aykut Düşova, İstanbul Çiçek Pasajı Yada Tarihi Çiçek Pasajı - Gezi Rehberi - Beyoğlu, 17 września 2015 [dostęp 2018-04-29] (tur.).
  3. a b c d e f g h Çiçek Pasajı meyhanelerinde hayal kurmanın keyfi başkadır.., Tarihi Çiçek Pasajı [dostęp 2018-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-09] (tur.).
  4. a b 10 Mayıs 1978 - Çiçek Pasajı Çöktü, noldubugun.com [dostęp 2018-04-29] (tur.).
  5. a b Beyoğlu nun tarihi pasajı çiçek gibi oldu, v3.arkitera.com [dostęp 2018-04-29].